(۳۷۵۰) آیا شرط است که زكات مال، فقط باید به نیازمندان مسلمان داده شود؟

(۳۷۵۰) سوال: آیا شرط است که زكات مال، فقط باید به نیازمندان مسلمان داده شود یا پرداخت آن حتی به غیرمسلمانان نیز جایز است؟ همچنین اگر واجب است که فقط به نیازمندان مسلمان داده شود، آیا شرط است که فقط به کسانی داده شود که شعائر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را برپا می‌دارند؟ چون امروزه متأسفانه مسلمانان زیادی هستند که نماز نمی‌خوانند و بیشتر عبادت‌ها را انجام نمی‌دهند. آیا در مورد کسانی که مستحق زکات هستند، شروط خاصی وجود دارد؟

جواب:

به کافر، زکات داده نمی‌شود مگر این که از کسانی باشد که تألیف قلب و به دست آوردن دل‌هایشان مطلوب است که پرداخت زکات به این دسته از كفار، جایز است. پرداخت زکات به مسلمان فاسق، جایز می‌باشد اما پرداخت زکات به کسی که بر دین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ پایبند‌تر است، اولویت دارد. مسلمان اگر نماز نخواند، کسی که نماز نمی‌خواند كافر و مرتد است و جایز نیست به او زکات داده شود زیرا ترك نماز، كفر است که موجب خروج از اسلام می‌شود لذا این شخص، استحقاق دریافت زکات را ندارد مگر این که توبه کند و به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باز گردد و نماز بخواند که فقط در این صورت، زکات به او تعلق خواهد گرفت. همچنین شایسته نیست که زکات به کسی داده شود که از آن برای انجام گناه‌ و معصیت استفاده کند؛ چنان که مثلا به این شخص، زکات بدهیم و وی ابزار حرام خریداری کند تا از آن برای انجام کارهای حرام استفاده کند و سیگار و مواد مخدر بخرد. شایسته نیست که به چنین شخصی زکات بدهیم زیرا با این کار، به وی در ارتکاب گناه و معصیت، کمک کرده‌ایم در حالی ‌که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَلا تَعَاوَنُوا عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ} [المائدة: ۲] : (در گناه و دشمنی به یک‌دیگر کمک نکنید).

سؤال: شیخ بزرگوار! بنابراین شروط مشخصی برای مستحق زکات وجود ندارد؟

جواب: مسلمان بودن و داشتن ویژگیِ‌ استحقاق زکات که باید از همان هشت گروه باشد، شرط است.

تعداد بازدید: 32

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يُشترط إخراج زكاة المال للمحتاجين من المسلمين، أم تجوز حتى لغير المسلمين؟ كذلك إذا كانت تجب للمحتاجين من المسلمين فقط فهل يُشترط أن يكونوا ممن يقيمون شعائر الله؟ حيث نحن في زمن -للأسف- كثر فيه المسلمون الذين لا يُصلُّون ولا يقيمون أكثر العبادات، فهل يُشترط فيمن تجب لهم الزكاة شروط معينة؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: أما الكافر فإنه لا تُدفع إليه الزكاة إلا إذا كان من المؤلفة قلوبهم، فإن المؤلفة قلوبهم من الكفار ممن يجوز أن تدفع لهم الزكاة. وأما الفاسق من المسلمين فإنه يجوز أن تدفع إليه الزكاة، ولكن صرفها إلى من كان أَقْوَمَ في دِينِ الله أَوْلَى من هذا. وأما إذا كان المسلم لا يصلى فإن تارك ! الصلاة كافر ومُرْتَدُّ لا يجوز أن تُدفع له الزكاة؛ لأن تَرْكَ الصلاة كُفْرٌ مُخْرِجُ عن الملة، وعليه فإنه ليس أهلا للزكاة إلا أن يتوب ويرجع إلى الله -عز وجل- ويصلي، فإنه سوف تُصرَف إليه الزكاة ولا ينبغي أن تُصرف الزكاة لمن يستعين بها على معاصي الله، مثل: أن نعطي هذا الشخص زكاة فيشتري بها آلات محرمة يستعين بها على المُحَرَّم، أو يشتري بها دُخَانًا يُدخن به وما أشبه ذلك، هذا لا ينبغي أن نصرفها إليه؛ لأننا بذلك نكون قد أعناه على الإثم والعدوان، والله تعالى يقول: ﴿ وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ ﴾ [المائدة: ٢ ] .

فضيلة الشيخ: إذا ليس هناك شروط محددة لمن يستحق الزكاة؟ فأجاب رحمه الله تعالى: شَرط الإسلام، وشَرط اتصافه بالاستحقاق الاستحقاق هو كونه من الأصناف الثمانية المعروفة.