پنج‌شنبه 30 رمضان 1447
۲۸ اسفند ۱۴۰۴
19 مارس 2026

(۳۵۵۷) صدقه‌ی نفل به چه کسی داده می‌شود؟

(۳۵۵۷) سوال: صدقه‌ی نفل به چه کسی داده می‌شود؟ آیا همان شروط زکات فرض را دارد؟

جواب:

صدقه‌ی نفل گسترده‌تر از زکات فرض است زیرا پرداخت زکات فرض فقط به هشت گروه از افراد جایز است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آنان را تعیین نموده و فرموده است: {إِنَّمَا الصَّدَقَاتُ لِلْفُقَرَاءِ وَالْمَسَاكِينِ وَالْعَامِلِينَ عَلَيْهَا وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَفِي الرِّقَابِ وَالْغَارِمِينَ وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ وَاِبْنِ السَّبِيلِ فَرِيضَةً مِنْ اللَّهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ} [التوبة : ۶۰] : (صدقات فقط مختص فقیران، مساکین، متصدیان اداره‌ی امور صدقات، کسانی که دل‌هایشان را باید به دست آورد، برای آزادی بردگان، بدهکاران، افرادی که در راه الله هستند و در راه ماندگان است. این صدقات، فریضه‌ای از سوی الله است و الله بسیار دانای باحکمت است)؛ اما صدقه‌ی نفل، گسترده‌تر است لذا جایز می‌باشد مال را به کسی که نیازمند است صدقه داد حتی اگر فقیر نباشد. همچنین می‌تواند به طلاب علم و دانش‌پژوهان نیز صدقه دهد حتی اگر ثروتمند و بی‌نیاز باشند تا موجب تشویق آنان برای طلب علم گردد. همچنین می‌توان صدقه را به فرد ثروت‌مند و بی‌نیاز به خاطر دوستی و صمیمیت اهدا نمود. بنابراین صدقه گسترده‌تر است اما هر چه شخص، آن را در جایی که فایده‌اش بیشتر باشد مصرف کند، بهتر خواهد بود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: صدقة التطوع لمن تُعطى؟ وهل يشترط فيها ما يشترط في الزكاة المفروضة؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: صدقة التطوع أوسع من الزكاة المفروضة، لأن الزكاة المفروضة لا تحل إلا للأصناف الثمانية الذين عَيَّنهم الله في قوله: ﴿ إِنَّمَا الصَّدَقَتُ لِلْفُقَرَاءِ وَالْمَسَكِينِ وَالْعَامِلِينَ عَلَيْهَا وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَفِي الرقاب وَالْغَرِمِينَ وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ وَابْنِ السَّبِيلِ فَرِيضَةً مِّنَ اللَّهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حكيم ﴾ [التوبة: ٦٠]. أما صدقة التطوع فهي أوسع، فيجوز للإنسان أن يتصدق على شخص يحتاج إليها وإن لم يكن فقيرًا، ويجوز أن يتصدق على طلبة العلم وإن كانوا أغنياء، تشجيعًا لهم على طلب العلم، ويجوز أن يتصدق على غني من أجل المودة والألفة، فهي أوسع، ولكن كلما كانت أنفع فهي أفضل.

مطالب مرتبط:

(۳۵۵۵) حکم زکات در صورت از بین رفتن دارایی پیش از پرداخت

در این حالت، چون زکات بر او واجب شده است، باید آن را پرداخت کند و الله نیز از جایی که گمانش را نمی‌بَرَد به وی روزی خواهد داد...

ادامه مطلب …

(۳۵۵۸) کم صدقه دادن آشکار

اگر انسان از قلبش آگاه است که هدفش از آشکارا صدقه کردن، ریا است و می‌خواهد مردم وی را ببینند و از او تعریف کنند، این کارش ریا است و واجب است انسان با تمام توانش از آن رهایی جوید و توفیق به دست الله است.

ادامه مطلب …

(۳۵۶۱) صدقه‌ی پنهانی چگونه است؟

صدقه‌ی پنهانی بدین صورت است که فرد به صورت پنهانی و بدون این که کسی متوجه شود، صدقه را به شخصی که مستحق آن است ببخشد...

ادامه مطلب …

(۳۵۶۴) حکم ساخت مساجد باشکوه در مناطق غیرضروری

کسی که قصد ساخت مسجد در سرزمین خود برای رضایت الله دارد باید بداند که مسجد در هر جایی که سودمندتر باشد، ساخت آن در آن‌جا اولویت دارد و بهتر است....

ادامه مطلب …

(۳۵۶۷) حکم صدقه دادن زن از اموال شوهرش

اموال شوهر برای شوهر است و هیچ کس اجازه ندارد از اموال شخص دیگری صدقه بدهد مگر این که از وی اجازه بگیرد....

ادامه مطلب …

(۳۵۷۳) حکم پرداخت بدهی به بانک در کنار زکات مال

علما در این مورد، اختلاف نظر دارند؛ نظر برخی بر این است که بدهی، مانع وجوب زکات بر مالی که نزد شخص وجود دارد، می‌شود ....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه