دوشنبه 22 ذیحجه 1447
۱۸ خرداد ۱۴۰۵
8 ژوئن 2026

(۳۳۵۶) حکم نحوه قرار دادن میت در قبر

(۳۳۵۶) سوال: شیخ بزرگوار! پیش ما در مصر میت را بر روی پشتش دفع می‌کنند و دست راستش را بالای دست چپش قرار می‌دهند و من در عربستان سعودی دیده‌ام که میت را بر پهلوی راستش دفن می‌کنند. لطفاً پاسخ دهید.

جواب:

درست این است که میت بر پهلوی راستش و به سمت قبله دفن شود؛ زیرا که کعبه قبله‌ی همه‌ی مردم چه در حالت زنده و چه در حالت مرده است و همان‌طور که کسی که می‌خوابد بر پهلوی راستش می‌خوابد چنان ‌چه پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم توصیه نموده‌اند.[۱] همچنین میت نیز بر پهلوی راست خوابانده می‌شود؛ زیرا خواب و مرگ در اینکه هر دو فوت هستند اشتراک دارند همانطور که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید:{اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا  فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَى عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الْأُخْرَى إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى} [الزمر: ٤٢] ترجمه: (الله جان‌ها را به هنگام مرگ‌شان قبض می‌کند، و (نیز جان) آن‌ها را که درخواب خود نمرده‌اند، (قبض می‌کند) آنگاه (جان) کسانی‌ که فرمان مرگ‌شان را صادر کرده نگه می‌داد، و (جان) دیگری را تا مدتی معین باز پس می‌فرستد.)

لذا آنچه در دفن میت مشروع است، این است که بر پهلوی راستش و به سمت قبله خوابانده شود و شاید آنچه سوال کننده در کشورش مشاهده نموده نتیجه‌ی جهل کسانی باشد که عهده دار این کار هستند وگرنه نمی‌دانم کسی از اهل علم باشد که بگوید: میت بر پشتش خوابانده می‌شود و دستانش بر شکمش قرار داده می‌شود.


) [تخریج آن گذشت.]

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: عندنا مسجد يحيط به ،سور، وفي داخل هذا السور قبر، والقبر ليس داخل المسجد بل داخل السور المحيط بالمسجد والقبر، فهل يجوز ذلك ؟ وهل يؤثر هذا على صحة الصلاة في المسجد؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الذي أرى أنه يجب عليك فورًا من حين ما تسمع هذا الجواب أن تتصل بالمحكمة لديكم حتى ينظر القاضي ماذا يأمر به نحو هذا القبر؛ لأنه لا يجوز أن يبقى القبر داخل رحبة المسجد، ولينظر : إذا كان القبر هو الأول فيخرج من المسجد بإدخال سور المسجد عنه حتى يكون القبر خارجه، وإذا كان المسجد هو الأول فينبش القبر ويُدفن في مقابر الناس.

مطالب مرتبط:

(۳۳۵۳) حکم دعا کردن امام و گفتن آمین توسط حاضرین پس از دفن

این کار از جمله بدعت‌ها است که امام یا غیر امام برای میت دعا کند و حاضرین آمین بگویند زیرا این کار از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد نشده بلکه خلاف آن وارد شده است...

ادامه مطلب …

(۳۳۷۸) حکم دفن میت جدید در قبری قدیمی پس از گذشت سال‌ها

برای شما ممکن است که با حفر کردن قبر، امتحان کنید پس اگر در آن جسد میت باقی بود قبر را به حالت اول آن بازگردانید و مکان دیگری را حفر کنید تا اینکه میت بعدی کسی در قبر، همراهش نباشد....

ادامه مطلب …

(۳۳۶۹) نصیحتی در مورد ریختن زباله‌ها در قبرستان‌ها

بدون شک احترام و صیانت قبرستان‌های مسلمانان از زباله‌ها واجب است و از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت شده است که ایشان از گچ‌کاری قبر، بنا کردن و نشستن بر آن نهی نمودند...

ادامه مطلب …

(۳۳۶۳) حکم خاکبرداری از زمین دارای قبور قدیمی

اگر کسی در مکانی قصد ساختن خانه یا مثل آن را داشت و خاکبرداری نمود و آثار قبرهایی را دید بر او واجب است که از کارش دست بردارد و در این مورد به والیان امر  برای پیگیری این قبرها و سالم ماندن اهل آن، مراجعه نماید....

ادامه مطلب …

(۳۳۵۹) حکم نماز خواندن در مسجدی که قبری در آن مخفی شده است

مساجد قبرستان نیستند و دفن نمودن در مسجد جایز نیست و اجرای این وصیت حرام است و واجب است که این قبر نبش شده و میت به قبرستان مسلمانان انتقال داده شود.....

ادامه مطلب …

(۳۳۴۷) آیا قرائت قرآن هنگام دفن کردن جایز است؟

قرائت قرآن بر قبر مشروع نیست و از روش پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم چنین نبوده است که هنگام دفن بر قبر بخواند یا با صدای بلند ذکر بگوید....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه