شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۳۳۵۶) حکم نحوه قرار دادن میت در قبر

(۳۳۵۶) سوال: شیخ بزرگوار! پیش ما در مصر میت را بر روی پشتش دفع می‌کنند و دست راستش را بالای دست چپش قرار می‌دهند و من در عربستان سعودی دیده‌ام که میت را بر پهلوی راستش دفن می‌کنند. لطفاً پاسخ دهید.

جواب:

درست این است که میت بر پهلوی راستش و به سمت قبله دفن شود؛ زیرا که کعبه قبله‌ی همه‌ی مردم چه در حالت زنده و چه در حالت مرده است و همان‌طور که کسی که می‌خوابد بر پهلوی راستش می‌خوابد چنان ‌چه پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم توصیه نموده‌اند.[۱] همچنین میت نیز بر پهلوی راست خوابانده می‌شود؛ زیرا خواب و مرگ در اینکه هر دو فوت هستند اشتراک دارند همانطور که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید:{اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا  فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَى عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الْأُخْرَى إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى} [الزمر: ٤٢] ترجمه: (الله جان‌ها را به هنگام مرگ‌شان قبض می‌کند، و (نیز جان) آن‌ها را که درخواب خود نمرده‌اند، (قبض می‌کند) آنگاه (جان) کسانی‌ که فرمان مرگ‌شان را صادر کرده نگه می‌داد، و (جان) دیگری را تا مدتی معین باز پس می‌فرستد.)

لذا آنچه در دفن میت مشروع است، این است که بر پهلوی راستش و به سمت قبله خوابانده شود و شاید آنچه سوال کننده در کشورش مشاهده نموده نتیجه‌ی جهل کسانی باشد که عهده دار این کار هستند وگرنه نمی‌دانم کسی از اهل علم باشد که بگوید: میت بر پشتش خوابانده می‌شود و دستانش بر شکمش قرار داده می‌شود.


) [تخریج آن گذشت.]

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: عندنا مسجد يحيط به ،سور، وفي داخل هذا السور قبر، والقبر ليس داخل المسجد بل داخل السور المحيط بالمسجد والقبر، فهل يجوز ذلك ؟ وهل يؤثر هذا على صحة الصلاة في المسجد؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الذي أرى أنه يجب عليك فورًا من حين ما تسمع هذا الجواب أن تتصل بالمحكمة لديكم حتى ينظر القاضي ماذا يأمر به نحو هذا القبر؛ لأنه لا يجوز أن يبقى القبر داخل رحبة المسجد، ولينظر : إذا كان القبر هو الأول فيخرج من المسجد بإدخال سور المسجد عنه حتى يكون القبر خارجه، وإذا كان المسجد هو الأول فينبش القبر ويُدفن في مقابر الناس.

مطالب مرتبط:

(۳۳۵۸) حکم نبش قبر بر اساس خواب

حکم این کار حرام است و خواب‌هایی که در خواب دیده می‌شود اگر مخالف شرع باشد باطل است و از جمله چیزهایی است که شیطان در آن دخیل است و از وحی شیطان است؛ لذا اجرا کردن آن هرگز جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۳۳۸۵) حکم قرار دادن شاخه نخل و ظرف آب و دانه بر روی قبر

این اشتباه بزرگی است و کار بیهوده‌ای است و هیچ گونه فایده‌ای ندارد و هیچ کس را نمی‌شناسم که چنین چیزی را گفته باشد....

ادامه مطلب …

(۳۳۸۱) حکم قرار دادن نشانه‌ی کوچک بر قبر

قرار دادن نشانه بر روی قبر به این علت که زیارت کننده آن را پیدا کند، اشکالی ندارد اما به این شرط که آن قبر با آن علامت، مشهور نشود....

ادامه مطلب …

(۳۳۵۲) حکم دعا کردن دسته‌جمعی پس از دفن میت

این کار از جمله بدعت‌ها است زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به این کار دستور نداده و خودش نیز انجام نداده است و چنین نبوده که وی دعا کند و دیگران آمین بگویند و چنین دستوری نیز نداده است....

ادامه مطلب …

(۳۳۷۰) حکم قراردادن زباله‌ در قبرستان‌ها

جایز نیست زباله‌ها و ناپاکی‌ها روی قبور مسلمانان و بین آن‌‌ها افکنده شود. اهل علم یاد نموده‌اند که بر انسان حرام است بر قبور مسلمانان ادرار یا مدفوع کند یا این کار را بین قبرها انجام دهد هر چند که قبری نباشد....

ادامه مطلب …

(۳۳۳۷) حکم وصیت به دفن در مکان معین

بهتر است انسان وصیت نکند که در مکان معینی دفن شود به ویژه اگر دوری و مشقت داشته باشد زیرا این مسئله خویشاوندان و دیگران را را به سختی می‌اندازد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه