یکشنبه 20 شعبان 1447
۱۹ بهمن ۱۴۰۴
8 فوریه 2026

(۳۱۴۰) حکم اقامه‌ی نماز در مسجد دورتر و استناد به حدیث «لا تشد الرحال…»

(۳۱۴۰) سوال: در روستای ما مسجدی وجود دارد که نماز در آن اقامه می‌‌شود اما برخی از برادران ترجیح می‌‌دهند به مسجد روستای دیگری که حدود سی کیلومتر دورتر است بروند و برخی از برادران بر آن‌‌ها با  این حدیث اعتراض وارد کردند: «لا تشد الرحال إلا إلی ثلاثة مساجد»[۱]: (بار سفر مگر به سوی سه مسجد بسته نمی‌‌شود) همان‌‌طور که معروف است؛ لطفا در این مسئله مفصل توضیح دهید.

جواب:

می‌‌گوییم: افرادی که به مسجد خارج از شهر می‌‌روند هدفشان خود مسجد نیست بلکه به خاطر علم، منفعت و نصیحتی که به وسیله‌‌ی خطبه‌‌ی این خطیب از آن بهره‌‌‌‌مند می‌‌شوند است و از باب بار سفر بستن به غیر از این مساجد سه‌‌گانه نیست بلکه از باب بار سفر بستن برای علم است و پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «من سلك طريقا يلتمس فيه علما، سهل الله له به طريقا إلى الجنة»: (هر کسی راهی را در پیش بگیرد که به خاطر کسب علم باشد الله راه بهشت را برای او هموار و آسان می‌‌گرداند).


[۱] بخاري: كتاب الجمعة، باب فضل الصلاة في مسجد مكة و مدينة، شماره­ى  (1189)، و مسلم: كتاب الحج، باب لا تشد الرحال إلا لثلاثة مساجد، شماره­ى (۱۳۷۹).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: يوجد في قريتنا مسجد تقام فيه صلاة الجمعة، ولكن بعض الإخوان يفضلون الذهاب إلى مسجد في قرية أخرى تبعد حوالي ثلاثين كيلومترا، واعترض عليهم البعض من الإخوان بحديث: «لا تُشَدُّ الرحال إلا إلى ثلاثة مساجد» كما هو معروف. نرجو الإيضاح والتفصيل مأجورين؟

فأجاب -رحمه الله تعالى – : نقول: إن هؤلاء الجماعة الذين يذهبون إلى مسجد خارج البلد لا يقصدون المسجد نفسه، وإنما يقصدون ما يَحْصُلُ لهم من العلم والمنفعة ،والموعظة بخطبة هذا الخطيب الذي يخطب في المسجد الذي يذهبون إليه، وليس هذا من باب شد الرَّحْلِ إلى مساجد غير المساجد الثلاثة، بل هو من شد الرحل إلى العلم ، وقد قال النبي صلى الله عليه وسلم: «من سَلَكَ طريقا يلتمس فيه علمًا، سَهَّل الله له به طريقا إلى الجنة»، فذها بهم إلى هذا الخطيب من أجل انتفاعهم بخطبته بالموعظة وبيان الأحكام الشرعية ليس من باب شد الرحل إلى المسجد؛ لأن المقصود بشد الرَّحْلِ إلى المسجد أن يشد الإنسان الرحل إلى نفس المسجد والبقعة، فيجب معرفة الفرق بين هذا وهذا.

فعليه نقول: إن فعلهم هذا لا بأس به، بل إذا كانوا قد قصدوا فيه العلم يكون مطلوبًا مأمورا به كما ثبت عن النبي عليه الصلاة والسلام: «من سلك طريقا يلتمس فيه علما سَهَّلَ الله له به طريقا إلى الجنة».

مطالب مرتبط:

(۳۱۲۲) محل انتظار خطیب پیش از خطبه

بهتر است تا فرا رسیدن وقت نماز در خانه‌‌اش بماند زیرا این شیوه‌‌ی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است...

ادامه مطلب …

(۳۱۲۹) حکم «عمل ختم» پس از نماز عصر جمعه

این عمل بدون شک بدعت است...

ادامه مطلب …

(۳۰۳۸) حکم ترک نماز جمعه به‌ سبب اشتغال مداوم و عدم امکان ترک کار

در ترک نمودن نماز جمعه معذور است و گناهکار نمی‌‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۱۴۳) حکم نزدیک بودن مساجد جمعه به یک‌‌دیگر چیست؟

اصل بر این است که تعدد مساجد جامع جایز نیست مگر در صورت نیاز یا به خاطر دور بودن مساجد از یک‌‌دیگر...

ادامه مطلب …

(۳۰۸۷) آیا طولانی نمودن دعا برای خطیب در روز جمعه در اثنای خطبه از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد شده است؟

طولانی نمودن دعا بر حسب حال است برخی اوقات اقتضای حال این است که انسان دعا را طولانی کند مانند زمانی که بر مسلمانان  حادثه‌‌ای از جمله جنگ، فتنه‌‌ها و... واقع شود دعا را طولانی کند زیرا مردم بدان نیاز دارند....

ادامه مطلب …

(۳۱۲۸) آیا برای خطیب جایز است در روز جمعه سنت تحیه‌‌ی مسجد بخواند؟

هرگاه خطیب در وقتی که می‌‌خواهد خطبه بخواند به مسجد بیاید دو رکعت نمی‌‌خواند بلکه سنت است بر روی منبر بایستد و شروع به خطبه کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه