چهارشنبه 6 شوال 1447
۵ فروردین ۱۴۰۵
25 مارس 2026

(۳۰۷۵) آیا برای خطیب جمعه جایز است اگر شنوندگان او غیر عرب باشند به غیر از زبان عربی خطبه بخواند؟

(۳۰۷۵) سوال: آیا برای خطیب جمعه جایز است اگر شنوندگان او غیر عرب باشند به غیر از زبان عربی خطبه بخواند تا این که آن چه به آن‌‌ها می‌‌گوید را فهم کنند یا این که خطبه جز به زبان عربی  جایز نیست و تفاوتی ندارد زبان شنوندگان چه زبانی است؟

جواب:

قول درست در این مسئله این است که برای خطیب جایز است به زبانی خطبه بخوانند که حضار غیر از آن زبان را بلد نیستند اگر این قوم غیر عرب باشند و زبان عربی ر ا بلد نباشند به زبان آن‌‌ها خطبه می‌‌گوید زیرا این، وسیله‌‌ی بیان برای آن‌‌ها است.

مقصود از خطبه بیان حدود الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به بندگان و پند و اندرز آن‌‌ها است مگر این که آیات قرآنی واجب است به زبان عربی باشد سپس آن را به زبان قوم تفسیر کند و چیزی که دلالت بر خطبه نمودن به زبان قوم می‌‌دهد فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ : {وَمَا أَرْسَلْنَا مِن رَّسُولٍ إِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهِ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ}[إبراهیم: ۴](ما هیچ پیامبری را مگر به زبان قومش نفرستادیم تا (حقایق را ) برای آن‌‌ها بیان کند) لذا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بیان می‌‌کند که وسیله‌‌ی بیان با زبانی است که مخاطبین آن را می‌‌دانند بنابراین می‌‌تواند به زبان غیر عربی خطبه بخواند مگر زمانی که آیه‌‌ای را تلاوت بنماید که در این صورت باید به زبانی عربی که در قرآن است بخواند سپس بعد از آن آیه را به زبانی قوم تفسیر کند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز لخطيب الجمعة أن يخطب بغير اللغة العربية، إذا كان مستمعوه غير عرب لكي يفهموا ما يرشدهم إليه، أم لا تجوز الخطبة إلا باللغة العربية مهما كانت لغة المستمعين؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الصحيح في هذه المسألة أنه يجوز لخطيب الجمعة أن يخطب باللسان الذي لا يفهم الحاضرون غيره، فإذا كان هؤلاء القوم ليسوا عربا، ولا يعرفون اللغة العربية، فإنه يخطب بلسانهم؛ لأن هذا هو وسيلة البيان لهم.

إن المقصود من الخطبة هو بيان حدود الله سبحانه وتعالى للعباد، ووعظهم وإرشادهم، إلا أن الآيات القرآنية يجب أن تكون باللغة العربية، ثم تفسر بلغة القوم، ويدل على أنه يخطب بلسان القوم ولغتهم قوله تعالى: ﴿ وَمَا أَرْسَلْنَا مِن رَّسُولٍ إِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهِ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ ﴾ [إبراهيم: ٤]، فَبَيَّنَ الله تعالى أن وسيلة البيان إنما تكون باللسان الذي يفهمه المخاطبون، فعلى هذا له أن يخطب باللسان غير العربي، إلا إذا تلا آية فإنه لا بد أن تكون باللسان العربي الذي جاء به القرآن، ثم بعد ذلك يفسر لهؤلاء القوم بلغتهم.

مطالب مرتبط:

(۳۱۰۴) آیا بازی با سنگ‌ریزه، ثواب نماز جمعه را از بین می‌برد؟

منظور این است که از پاداش جمعه محروم می‌‌شود نه این که نماز جمعه‌‌اش درست نیست....

ادامه مطلب …

(۳۱۲۳) آیا برای امام در روز جمعه بهتر است همانند بقیه‌‌ی مأمومین زود به مسجد بیاید؟

بهتر و سنت در این قضیه این است که امام در خانه‌‌ یا در مکانی دیگر بماند و تا قبل از داخل شدن وقت به مسجد نیاید این روش پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است...

ادامه مطلب …

(۳۰۳۷) حکم کسی که سه نماز جمعه را پی در پی ترک کند چیست؟

ز پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که می‌‌فرماید: «من ترك ثلاث جمع تهاونا طبع الله على قلبه (کسی که سه جمعه را از روی سستی ترک کند الله بر قلب او مهر می‌‌زند)...

ادامه مطلب …

(۳۰۴۷) آیا می‌توانیم در بیابان با چهار نفر، نماز جمعه بخوانیم؟

جایز نیست نماز جمعه در بیابان برپا شود چه انسان مسافر و چه مقیم باشد به همین دلیل پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نماز جمعه را در سفرهایش برپا نمی‌‌کرد....

ادامه مطلب …

(۳۰۹۸) آیا در روز جمعه جایز است که یک نفر خطبه نموده و یک نفر دیگر نماز بخواند؟

بله، در نماز جمعه جایز است خطبه را یک نفر و نماز را کسی دیگر بخواند زیرا از شرط صحیح بودن خطبه این نیست که خود خطیب، امام نماز شود...

ادامه مطلب …

(۳۰۹۲) حکم طولانی و کوتاه نمودن خطبه چیست؟

آن چه در خطبه مشروع است این است که کوتاه باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه