(۲۸۶۹) سوال: آیا ساحر کافر است؟ دلیل آن چیست؟ آیا نماز پشت سر او درست است؟ چه چیزی بر من است که پشت سر چنین امامی نماز خوانده باشم در زمانی که نمی­دانستم که ساحر است، آیا نمازهای گذشته­ام باطل است؟

جواب:

سحر دو نوع است: نوعی کفر و نوعی دیگر دشمنی و ظلم است.

اما کفر زمانی است که آن را از شیاطین دریافت کرده باشد و دلیل آن فرموده­ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است: {و اتَّبَعُوا مَا تَتْلُو الشَّيَاطِينُ عَلَىٰ مُلْكِ سُلَيْمَانَ ۖ وَمَا كَفَرَ سُلَيْمَانُ وَلَٰكِنَّ الشَّيَاطِينَ كَفَرُوا يُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَمَا أُنزِلَ عَلَى الْمَلَكَيْنِ بِبَابِلَ هَارُوتَ وَمَارُوتَ ۚ وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنْ أَحَدٍ حَتَّىٰ يَقُولَا إِنَّمَا نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلَا تَكْفُرْ ۖ }[بقره: ۱۰۲](از آنچه شیاطین در(عهد) فرمانروایی سلیمان(بر مردم) می­خواندند پیروی کردند درحالیکه سلیمان(هرگز دست به سحر نیالود) و کافر نشد ولی شیاطین کفر ورزیدند و به مردم سحر آموختند و(نیز) از آنچه بر دو فرشته «هاروت» و «ماروت» در بابل نازل شده بود(پیروی کردند) و (آن دو فرشته) به هیچ کس چیزی یاد نمی­دادند مگر اینکه (از پیش به او) می­گفتند: ما وسیله­ی آزمایشیم،پس کافر نشو) و این نوع از سحر کفر بوده و از دین خارج می­سازد و ساحر کشته می­شود.

علما اختلاف نموده که آیا اگر ساحر توبه نمود، توبه­اش پذیرفته می­شود یا خیر؟ برخی از اهل علم گفته­اند: توبه­اش پذیرفته می­شود به دلیل عموم فرموده­ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ : {قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَىٰ أَنفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِن رَّحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا ۚ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ }[زمر: ۵۳]((ای پیامبر، از جانب من) بگو:«ای بندگان من که بر خود اسراف (و ستم) کرده­اید! از رحمت الله نا امید نشوید، همانا الله همه­ی گناهان را می­بخشد، یقیناً او بسیار آمرزنده مهربان است) لذا اگر ساحر توبه نمود و از انجام دادن سحر دست کشید چه چیزی مانع قبول توبه­اش می­شود در حالی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می­­­فرماید: {إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا}؟! اما اگر به وسیله­ی سحرش باعث قتل کسی شده یا دشمنی بر او بدون قتل شده کارش متضمن حق الناس است لذا اگر قتل بوده قصاص می­شود و بیماری بوده نگاه می­شود و اگر اتلاف مال بوده باید ضامن آن مال شود.

نوع دوم از سحر، سحری است که با امر شیاطین نیست ولی به وسیله­ی دارو و چیزهای محسوس است با این نوع تکفیر نمی­شود ولی واجب است فاعلش به خاطر از بین بردن فساد کشته شود.