جمعه 29 شوال 1447
۲۸ فروردین ۱۴۰۵
17 آوریل 2026

(۲۵۴۹) آیا بر امام واجب است در نماز تراویح قرآن را ختم کند؟

(۲۵۴۹) سوال: آیا بر امام واجب است در نماز تراویح قرآن را ختم کند؟ اگر نتوانست ختم کند و نزدیک بود که ختم شود، حکم آن چیست؟

جواب:

بر امام لازم نیست که در رمضان قرآن را ختم نماید، بنابر فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ : {فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ ۚ }[مزمل: ۲۰](پس آنچه (برای شما) میسر باشد از قرآن بخوانید) اما اگر قرآن را ختم کند به این نیت که کسانی که پشت سر او نماز می‌‌خوانند، قرآن را از اول تا آخرش بشنوند، خوب است و اگر ختم نکرد اشکالی ندارد. مهم این است که بر پیروی از سنت حریص باشد در این که بیش از یازده یا سیزده رکعت نخواند و همرا با تانی و طمانینه نماز بخواند و مجال دعا نمودن برای مردم در حالت سجود و تشهد را بدهد، بر خلاف آنچه امروزه بسیاری از امامان امروزه انجام می‌‌دهند که آن قدر سریع نماز می‌‌خوانند که در آرامش کسانی که پشت سرشان ‌‌هستند خلل ایجاد می‌‌شود و به آن‌‌ها مجال دعا نمودن در سجده و تشهد را نمی‌‌دهند، تا جایی که برخی اوقات گمان می‌‌کنی امام فقط تشهد اول را تا (و أن محمدا عبده و رسوله) خوانده سپس سلام می‌‌دهد که این بدون شک اشتباه است، زیرا به امام اقتدا می‌‌شود و امام مسئول کسانی که پشت سرش هستند است لذا جایز نیست این کار را با آن‌‌ها انجام دهد. علما رَحِمَهُمُ‌الله ذکر نموده‌اند که برای امام مکروه است که نماز را سریع بخواند که مامومین نتوانند، آنچه سنت است را انجام دهند، بنابراین اگر آن قدر سریع بخواند که نتوانند واجب را انجام دهند بر وی حرام می‌شود

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل على الإمام في صلاة التراويح حتما أن يختم القرآن؟ وإذا كان لم يستطع أن يختم القرآن وشارف على الانتهاء فما الحكم؟

فأجاب رحمه الله تعالى: ليس على الإمام في صلاة التراويح في رمضان أن يختم القرآن؛ لقول الله تعالى: ﴿ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنَ الْقُرْآنِ ﴾ [المزمل: ٢٠]، ولكن إن ختمه من أجل أن يستمع من يصلي وراءه إلى كتاب الله- سبحانه وتعالى- من أوله إلى آخره كان خيرا، وإن لم يفعل فلا حرج. المهم أن يحرص على اتباع سنة الرسول صلى الله عليه وسلم في كونه لا يزيد على إحدى عشرة ركعة، أو ثلاث عشرة ركعة، مع التأني والطمأنينة، وإفساح المجال أمام الناس بالدعاء في السجود وفي حال التشهد خلافًا لما يفعله كثير من الناس اليوم من الأئمة، تجده يسرع إسراعًا شديدًا يُحِلُّ بالطمأنينة بالنسبة لمن وراءه، ثم إنه لا يمكنهم من أن يدعوا الله -عز وجل- لا في السجود ولا في التشهد أحيانًا تظن أن الإمام لم يقرأ إلا التشهد الأول إلى قوله وأن محمدا عبده ورسوله ثم يُسَلَّم، وهذا من الخطأ بلا شك؛ لأن الإمام مؤتمن وولي أمر على من وراءه، فلا يجوز له أن يفعل بهم هذا.

وقد ذكر العلماء -رحمهم الله – أنه يكره للإمام أن يسرع سرعة تمنع المأموم فعل ما يُسَنُّ، وعلى هذا فإذا أسرع سرعة تمنع المأموم فِعْلَ  ما يجب كان ذلك حراما عليه.

مطالب مرتبط:

(۲۵۴۷) نماز تراویح چند رکعت است؟

بهترین تعداد بین یازده و سیزده رکعت است و این بهتر از اضافه نمودن بر آن است اگر دقت، طمانینه، زیاد دعا نمودن، تسبیح و تلاوت قرآن در آن حاصل شود....

ادامه مطلب …

(۲۵۵۷) در برخی از شب‌‌های رمضان دعا را از روی کاغذی می‌‌خوانم، آیا جایز است؟

بله! اشکالی ندارد که انسان دعا را از روی کاغذ بخواند، اگر حضور قلب از او فوت نمی‌‌شود و باعث طولانی شدن دعا نمی‌‌شود...

ادامه مطلب …

(۲۵۳۳) حکم ترک نماز تراویح برای توانمندان بر حضور در مسجد

نصیحت ما به برادران ما این است که فرصت عمر را غنیمت شمارند و برای خود بهره‌ای از طاعت داشته باشند، زیرا روزی آرزو می‌‌کنند که‌ای کاش یک یا دو رکعت و یک تسبیح یا دو تسبیح به نیکی‌‌هایشان افزوده بودند...

ادامه مطلب …

(۲۵۵۴) حکم عدم ختم قرآن توسط امام جماعت در ماه رمضان

اگر برای شخص سخت بود که بین ترتیل و تدبر و بین اتمام ختم جمع ببندد، تدبر و ترتیل و طمانینه در رکوع و سجود بهتر از مراعات ختم نمودن است و چیزی بر او نیست اگر قرآن را برای آن‌‌ها ختم نمود....

ادامه مطلب …

(۲۵۶۶) فضیلت اعمال عبادی فرد نابینا

عددی که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در آن شب را به قیام می‌‌ایستادند بهتر از صد رکعتی است که سؤال کننده ذکر نمودند، اگر این یازده رکعت یا سیزده رکعت همراه با تانی و طمانینه، ترتیل قرآن و تدبرش باشد همانگونه که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم انجام می‌‌دادند...

ادامه مطلب …

(۲۵۵۵) آیا دعای ختم در آخرین شب رمضان از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم یا سلف صالح وارد شده است؟

دعای ختمی که که در آخر رمضان خوانده می‌‌شود، هیچ اصلی نه در سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و نه خلفای راشدین ندارد و از هیچ یک از صحابه وارد نشده است و تا الان چیزی را نمی‌‌دانم که آن‌‌ها چنین دعایی را در نماز خوانده باشند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه