چهارشنبه 22 صفر 1448
۱۴ مرداد ۱۴۰۵
5 آگوست 2026

(۲۳۴۰) حکم جدا شدن از امام با دعای ختم فاتحه پس از نماز

(۲۳۴۰) سوال: آیا جدا شدن از کسی که دعایش را با قرائت فاتحه پشت نمازها ختم می‌کند جایز است؟

جواب:

مراد جدا شدن چیست؟ آیا مرادش نماز نخواندن با او در نماز جماعت است؟ یا این که با او نماز جماعت می‌خواند و هنگامی که او شروع به دعا و قرائت فاتحه کرد جدا شود و آین مکان را ترک کند؟ و در هر صورت این امام را به تبعیت از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در نمازش نصیحت می‌کنم و خواندن فاتحه بعد از نمازهای پنجگانه از روش و سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیست مخصوصا اگر به صورت جمعی و با صدای بلند باشد لذا شکی در این نیست که این از بدعت‌ها می‌باشد.

و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بندگانش را به این که چه کاری بعد از نمازها انجام دهند راهنمایی کرده‌ است و فرموده است: {فَإِذَا قَضَیۡتُمُ ٱلصَّلَوٰةَ فَٱذۡكُرُوا۟ ٱللَّهَ قِیَـٰمࣰا وَقُعُودࣰا وَعَلَىٰ جُنُوبِكُمۡۚ} [سوره النساء: ۱۰۳] (پس چون نماز را به پایان رساندید، الله را ایستاده، و نشسته و بر پهلوی خویش (خوابیده) یاد کنید) و قرائت را ذکر نکرده است بلکه به ذکر کردن راهنمایی کرده است و خواندن آیه الکرسی، سوره‌ی اخلاص، فلق و ناس در سنت وارد شده است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل تجوز مفارقة من يختم دعاءه بقراءة الفاتحة دبر الصلوات؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: ما معنى المفارقة؟ هل يريد أن لا يصلي معه في الجماعة؟ أو يريد أنه يصلي في الجماعة لكن إذا شرع هذا في الدعاء وفي قراءة الفاتحة فَارَقَهُ وترك المكان؟ وعلى كل تقدير فإني أنصح هذا الإمام بأن يَتَّبِعَ النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- في صلاته، ولم يكن من هديه، ولا من سنته أن تقرأ الفاتحة بعد الصلوات الخمس لاسيما إذا كانت بصوت عال جماعي، فإن هذا لا شك أنه من البدع.

وقد أرشد الله تبارك وتعالى عباده فيما يفعلون بعد الصلوات، فقال -جل وعلا-: ﴿ فَإِذَا قَضَيْتُمُ الصَّلَوَةَ فَاذْكُرُوا اللَّهَ قِيَما وَقُعُودًا وَعَلَى جُنُوبِكُمْ ﴾ [النساء: ١٠٣]، ولم يذكر قراءة، بل ذَكَرَ ذِكْرًا، وقد ورد أنه يُسَنُ أن يقرأ آية الكرسي، وقل هو الله أحد، وقل أعوذ برب الفلق، وقل أعوذ برب الناس.

مطالب مرتبط:

(۲۳۳۹) وقت بلند کردن دستان برای دعا در نماز

آخر نماز قبل از نماز و دستانت را بالا نبر لذا ظاهر سنت این است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم دستانش را در دعای نماز جز در قنوت بالا نبرده است...

ادامه مطلب …

(۲۳۳۱) حکم خواندن تسبیح با صدای بلند پس از نماز

اگر در کنارت شخصی نماز می‌خواند و از تشویش بر او ترسیدی پس افضل این است که این کار را نکنی ....

ادامه مطلب …

(۲۳۲۱) دلیل خواندن آیه الکرسی بعد از هر نماز فرض

حدیثی از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم روایت شده است که می‌فرماید: «من قرأ آية الكرسي دبر كل صلاة لم يمنعه من دخول الجنة إلا الموت»[1] ( کسی که بعد از هر نماز آیه الکرسی را بخواند چیزی او را از وارد شدن به بهشت منع نمی‌کند مگر مرگ)...

ادامه مطلب …

(۲۳۱۴) اذکار و دعاهای پس از نماز

اذکاری برای بعد از نماز وارد شده است متنوع است و انسان هر کدام از آن را بخواند کفایتش می‌کند زیرا عباداتی که به صورت متنوع برای انسان مشروع گشته است انسان بر آن وجوهی که وارد شده است انجام می‌دهد....

ادامه مطلب …

(۲۳۲۲) حکم حدیث خواندن آیه الکرسی بعد از نماز

در مورد صحت این حدیث اختلاف وجود دارد که بعضی از اهل علم آن را حسن دانسته‌اند و عمل به آن خوب پنداشه‌اند....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۸) دعا کردن با بالا بردن دست بعد از نماز جایز است یا خير؟

نصوص قرآن و سنت یک‌دیگر را تفسیر می‌کنند پس هنگامی که کلمه‌ی «دبر الصلاة» آمد نظر کردیم: اگر پشت نماز به دعا مقید شده است مراد آخر نماز و قبل از سلام است و اگر به ذکر مقید شده مراد بعد از سلام است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه