(۲۲۳۶) سوال: آیا صحیح است که بعد از رکوع گفته شود: سمع الله لمن حمده ربنا و لک الحمد، سبحانک ملء السموات و الأرض و ملء ماشئت من شیء، و بعد از سجود گفته شود: سبوح قدوس رب الملائکة والروح؟

جواب:

برای انسان جایز است که در نمازش هر دعای را که بخواهد بکند ولی شایسته است که در سجده بسیار دعا کند زیرا که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بدان امر کرده است زمانی که فرمود: «أَلَا وَإِنِّي نُهِيتُ أَنْ أَقْرَأَ الْقُرْآنَ رَاكِعًا أَوْ سَاجِدًا، فَأَمَّا الرُّكُوعُ فَعَظِّمُوا فِيهِ الرَّبَّ عَزَّ وَجَلَّ، وَأَمَّا السُّجُودُ فَاجْتَهِدُوا فِي الدُّعَاءِ، فَقَمِنٌ أَنْ يُسْتَجَابَ لَكُمْ»[۱] (آگاه باشید و بدانید که من از خواندن قرآن در حالت رکوع و سجود نهی شده‌ام، در وقت رکوع پروردگار خود را بزرگ دارید و در وقت سجود بسیار دعا کنید که در این صورت سزاوار است که مورد اجابت قرار گیرید) و همچنین بعد از تشهد آخر و بین دو سجده نیز دعا می‌کند ولی هنگامی که سرش را از رکوع بالا می‌آورد می‌گوید: سمع الله لمن حمده، و هنگامی که ایستاد می‌گوید: ربنا و لک الحمد، بدون این که بگوید: سبحانک زیرا که نمی‌دانم سبحانک در این مقام وارد شده باشد.

و سوال کننده می‌گوید: هنگامی که از سجده بلند شد بگوید: سبوح قدوس، این چنین نیست بلکه در حالت رکوع و سجود می‌گوید سبوح قدوس رب الملائکه و الروح، همانطور که در سنت از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد شده است.[۲]

[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] رواه مسلم (۴۹۰)