چهارشنبه 19 ذیقعده 1447
۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
6 می 2026

(۲۲۱۳) حکم خواندن فاتحه و اذکار با صدای بلند در نماز جماعت

(۲۲۱۳) سوال: بعضی از مردم -الله ما و ایشان را هدایت کند- هنگامی که به صف نماز می‌ایستاند و همراه مردم نماز می‌خوانند فاتحه را به جهر می‌خوانند و همچنین در سجده و رکوع نیز با صدای بلند ذکر می‌گویند و این برای کسی که کنار آن است سبب تشویش می‌شود، آیا این جایز است یا نه؟  لطفا ما را راهنمایی کنید جزاکم الله خیرا.

جواب:

برای مأموم جایز نیست که قرائت و دعا طوری جهری بخواند که بر اطرافیانش تشویش ایجاد کند زیرا روزی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به سوی اصحابش خارج شد و ایشان قرائت را به جهر می‌خوانند پس رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: «لا یجهرنَّ بعضکم علی بعض في القرآن -أو قراءة-»[۱] (کسی بر یک‌دیگر با صدای بلند قرآن -قرائت- نخواند) زیرا که برادران نماز گزارش را اذیت می‌کند و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَٱلَّذِینَ یُؤۡذُونَ ٱلۡمُؤۡمِنِینَ وَٱلۡمُؤۡمِنَـٰتِ بِغَیۡرِ مَا ٱكۡتَسَبُوا۟ فَقَدِ ٱحۡتَمَلُوا۟ بُهۡتَـٰنࣰا وَإِثۡمࣰا مُّبِینࣰا} [سوره اﻷحزاب: ۵۸] (و کسانی‌که مردان مؤمن و زنان مؤمن را بی هیچ گناهی‌که مرتکب شده باشند؛ آزار می‌دهند، به راستی (بار) بهتان و گناه آشکاری را به دوش کشیده‌اند) و چون که این مرد راضی نمی‌شود که دیگری با خودش چنین برخورد کند و هنگامی که این را برای خودش نمی‌پسندد پس چگونه برای دیگران راضی می‌شود و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید: «لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ»[۲] (هیچ یک از شما (بر وجه کمال) ایمان نمی آورد تا آن که برای برادر مسلمان خود دوست بدارد آنچه را برای خود دوست می‌دارد) پس با این سه دلیل واضح شد که برای کسی از مأمومین جایز نمی‌باشد که طوری جهر بخواند که بر نماز‌گزاران اطرافش تشویش ایجاد کند نه در قرائت و در تسبیح و در نه در دعا کردن.


[۱] رواه احمد (۳۶/۲).

[۲] رواه البخاری (۱۳) و مسلم (۴۵).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بعض الناس – هدانا الله وإياهم- إذا جاء إلى الصلاة وصف يصلي مع الجماعة فإنه يجهر في الصلاة بالفاتحة، وبالسجود، والركوع، وهذا يشوش على من بجانبه، فهل هذا جائز أم لا؟ أفتونا جزاكم الله خيرا.

فأجاب – رحمه الله تعالى-: لا يجوز للمصلي أن يجهر بالقراءة إذا كان مأموما، ولا بالتسبيح ولا بالدعاء على وجه يُشَوِّشُ به على من حوله، لأن النبي صلى الله عليه وسلم خرج إلى أصحابه ذات يوم وهم يقرؤون ويجهرون، فقال النبي صلى الله عليه وسلم: »لا يجهر بعضكم على بعض في القرآن»، أو قال: «في القراءة»، ولأن في هذا أذية لإخوانه المصلين وقد قال الله تعالى: ﴿ وَالَّذِينَ يُؤْذُونَ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ بِغَيْرِ مَا اكْتَسَبُوا فَقَدِ احْتَمَلُوا بُهْتَنَا وَإِثْمًا مُّبِينًا ﴾ [الأحزاب: ٥٨] ولأن هذا الرجل لا يرضى أن يفعله غيره معه، وإذا كان لا يرضاه لنفسه فيكف يرضاه لغيره، وقد قال النبي صلى الله عليه وسلم: «لا يؤمن أحدكم حتى يحب لأخيه ما يحب لنفسه». فبهذه الأدلة الثلاثة يتبين أنه لا يجوز للمرء المأموم أن يجهر جهرًا يُشَوِّشُ به على من حوله من المصلين، لا في القراءة، ولا في التسبيح، ولا في الدعاء.

مطالب مرتبط:

(۲۲۱۶) حکم قرائت از روی مصحف در نمازهای فرض

بله نگاه کردن به مصحف در حال نماز جایز است زیرا نماز‌گزار را زیاد مشغول نمی‌کند....

ادامه مطلب …

(۲۲۰۲) حکم قرائت قرآن به ترتیب در نمازهای فجر و عشاء برای حفظ قرآن و رعایت سنت

نظر من بر این نمی‌باشد زیرا که از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و همچنین اصحابش چنین چیزی وارد نشده است....

ادامه مطلب …

(۲۲۰۷) حکم کامل نمودن نماز با سوره کوثر

بر نماز‌گزاران نیست که چیز معینی از قرآن را غیر از فاتحه بخوانند و کسی که فاتحه را در نمازش نخواند نماز ندارد و اگر فاتحه و چیزی که برایش از قرآن میسر بود خواندی مشکلی نیست ....

ادامه مطلب …

(۲۲۱۵) حکم خواندن از روی مصحف در اثنای نماز

بله برای انسانی که در حال نماز است و حافظ نمی‌باشد جایز است که قرآن را از روی مصحف بخواند و اما اگر حافظ قرآن است اولی است که آن را از حفظ بخواند....

ادامه مطلب …

(۲۲۰۹) حکم اعاده‌ی سوره به شکل سهوا در رکعت اول و دوم چیست؟

اشکالی ندارد که سوره را یک بار یا دوبار در یک رکعت یا دو رکعت از روی عمد یا سهو خواند...

ادامه مطلب …

(۲۱۹۵) حکم جهر در نمازهای جهری برای زن در صورت تنهایی

نگاه می‌شود که کدام برایش بهتر و با خشوع بیشتری است: پس اگر در سری خواندن خشوع بیشتر دارد پس سری می‌خواند و در جهری خواندن برایش بهتر می‌باشد پس جهری می‌خواند و این برای کسی است که مرد نامحرم در اطرافش نمی‌باشد وگرنه به صورت سری قرائت می‌کند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه