(۱۹۹۹) سوال: حکم نماز در مسجدی که قبر وجود دارد چیست؟ آیا حکم آن فرقی می‌کند اگر که قبر مثلا در حیاط مسجد باشد؟ و ما فتوایی شنیده‌ایم که می‌گویی اگر در جهت قبله نباشد و نیت شما الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد نماز جایز است؟

جواب:

چیزی که در این مسئله می‌بینیم این است که از دو امر خارج نیست:

اول: ابتدا مسجد بوده است و قبر در آن بنا شده است پس نماز در آن صحیح نیست مگر این که قبر در سمت قبله نباشد زیرا که رو کردن به قبر در حال نماز جایز نیست و در صحیح مسلم از ابی مرثد الغنوی رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ ثابت است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده است: «لا تصلوا الی القبور و تجلسوا علیها»[۱] (به سمت قبور نماز نخوانید و بر روی آن نشینید) اما اگر ابتدا قبر بوده است و بعد مسجد بر آن بنا شده است پس قطعا نماز در آن صحیح نمی‌باشد و فرقی نمی‌کند که قبر در وسط یا حیاط مسجد باشد زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بنا کردن بر قبور و قرار دادنش به مسجد را نهی کرده است و کسی که آن را مسجد قرار دهد قطعا از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسولش نافرمانی کرده است و چیزی را انجام داده است که امر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسولش بر آن نیست و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده است: «من عمل عملاً لیس علیه أمرنا فهو رد»[۲] (هر عملی که امر ما بر آن نیست مردود است) و این تفصیل مسئله‌ی نماز در مسجدی که قبر وجود دارد بود.

[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.