پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۱۸۶۷) حکم پخش اذان ضبط شده در هنگام دخول وقت نماز

(۱۸۶۷) سوال: امام روستای ما اذان ضبط شده در هنگام دخول وقت پخش می‌کند و بعد ضبط را خاموش می‌کند و نماز اقامه می‌کند آیا این صحیح است؟

جواب:

این صحیح نیست یعنی اعتماد به اذان ضبط شده جایز نیست زیرا که صوت ضبط شده صوت مؤذن به صورت مستقیم نیست بلکه حکایت از صوت اوست و چه بسا او مرده باشد و اذان عبادتی است که ذات آن مراد است به خاطر این قول رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که می‌فرماید:«لَوْ يَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِي النِّدَاءِ، وَالصَّفِّ الْأَوَّلِ ثُمَّ لَمْ يَجِدُوا إِلَّا أَنْ يَسْتَهِمُوا عَلَيْهِ لَاسْتَهَمُوا»[۱] (اگر مردم بدانند چه ثوابی در اذان گفتن و صف اول است سپس آن را نمی‌یافتند مگر با قرعه پس قرعه می‌افکندند) یعنی راهی برای رسیدن آن جز با قرعه نبود پس حتما قرعه می‌انداختند  و این دلیل بر فضیلت اذان می‌دهد و شنیدن از ضبط فرقی با این ندارد که کسی بگوید: به سمت نماز بیاید زیرا که در این مکان اذانی که با آن عبادت می‌شود بجا نیامده است.

و برای همین می‌گوییم این عمل صحیح نیست برائت ذمه از گفتن اذان مشروع صورت نمی‌گیرد و سبحان الله که شیطان عقول بنی آدم را به بازی می‌گیرد و الا چه فرقی بین صدای ضبط شده است که بعد از آن که به برق زدن دستگاه پخش شود و این مردی از مسلمانان بایستاد و اذان بگوید؟ چه فرقی دارد؟ اذان صحیح حتی برای کسی که به بلوغ نرسیده باشد ولی عجز و شیطان انسان را به بازی می‌گیرد از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ سلامتی و عافیت را خواستاریم.


[۱] رواه البخاری (۶۱۵) و مسلم (۴۳۷).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: عندنا إمام بالقرية يضع شريطا مسجلا فيه الأذان، ويشغله عند دخول وقت الصلاة، وبعد ذلك يغلق المسجل ويقيم الصلاة. هل هذا صحيح؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: هذا ليس بصحيح -أعني: الأذان من مسجل – ولا يجوز الاعتماد عليه، لأن صوت المسجل ليس صوت مؤذن يباشر الأذان، وإنما هو حكاية صوت مؤذن ربما يكون قد مات، والأذان عبادة مقصودة بذاتها، لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «لو يعلم الناس ما في النداء والصف الأول، ثم لم يجدوا إلا أن يستهموا عليه لاستهموا» يعني: ثم لم يجدوا سبيلا إلى الوصول إليه إلا بالقرعة لاقترعوا على ذلك، وهذا يدل على فضيلة الأذان، وكونه يسمع من مسجل لا فرق بينه وبين أن يقال: حان وقت الصلاة، لأنه لم يقم الأذان المتعبد به في هذا المكان.

وعلى هذا فنقول: إن هذا العمل لا يصح ولا تبرأ به الذمة في إقامة الأذان المشروع، وسبحان الله أن يلعب الشيطان بعقول بني آدم، وإلا فما الفرق بين أن يؤتى بالمسجل ثم يفتح عليه الكهرباء ثم يشغل، أو رجل من المسلمين يقف ويؤذن؟ أي فرق؟ والأذان يصح حتى ممن لم يَبْلُغ، لكن العجز والشيطان يلعب ببني آدم، نسأل الله السلامة والعافية.

مطالب مرتبط:

(۱۸۹۲) حکم صلوات بر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بلافاصله بعد از اذان

شکی نیست که بدعت است و از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد نشده است...

ادامه مطلب …

(۱۸۵۴) حکم گفتن اقامه در نماز زنان

این مسئله بین علما اختلاف است که آیا اقامه برای جماعت زنان مشروع است یا خیر؟ و نزدیکتر آن است که مشروع است...

ادامه مطلب …

(۱۸۵۰) آیا برای مؤذن اذان بدون وضو جایز است؟

بله جایز است که بدون وضو اذان بگوید...

ادامه مطلب …

(۱۸۸۴) در اذان صبح هنگام گفتن مؤذن: “الصلاة خیر من النوم”، چه جواب بدهیم؟

مثل خودش گفته می‌شود زیرا که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید: «إِذَا سَمِعْتُمُ النِّدَاءَ، فَقُولُوا مِثْلَ مَا يَقُولُ الْمُؤَذِّنُ» (هنگامی که اذان را شنیدید پس مثل آنچه مؤذن می‌گوید، بگویید) ....

ادامه مطلب …

(۱۸۴۵) حکم موذنی که در طهارتش شبهه وجود دارد

این ربطی به نماز ندارد و اگر هم آن مؤذن آلوده به نجاست باشد، اذانش صحیح است....

ادامه مطلب …

(۱۸۸۹) حکم قول: “لااله الا الله” مأمومین یا نمازگزاران بعد از اقامه‌ی نماز

بعضی از اهل علم گفته‌اند که اقامه نیز مانند اذان جواب داده می‌شود....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه