(۱۸۶۷) سوال: امام روستای ما اذان ضبط شده در هنگام دخول وقت پخش میکند و بعد ضبط را خاموش میکند و نماز اقامه میکند آیا این صحیح است؟
جواب:
این صحیح نیست یعنی اعتماد به اذان ضبط شده جایز نیست زیرا که صوت ضبط شده صوت مؤذن به صورت مستقیم نیست بلکه حکایت از صوت اوست و چه بسا او مرده باشد و اذان عبادتی است که ذات آن مراد است به خاطر این قول رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم که میفرماید:«لَوْ يَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِي النِّدَاءِ، وَالصَّفِّ الْأَوَّلِ ثُمَّ لَمْ يَجِدُوا إِلَّا أَنْ يَسْتَهِمُوا عَلَيْهِ لَاسْتَهَمُوا»[۱] (اگر مردم بدانند چه ثوابی در اذان گفتن و صف اول است سپس آن را نمییافتند مگر با قرعه پس قرعه میافکندند) یعنی راهی برای رسیدن آن جز با قرعه نبود پس حتما قرعه میانداختند و این دلیل بر فضیلت اذان میدهد و شنیدن از ضبط فرقی با این ندارد که کسی بگوید: به سمت نماز بیاید زیرا که در این مکان اذانی که با آن عبادت میشود بجا نیامده است.
و برای همین میگوییم این عمل صحیح نیست برائت ذمه از گفتن اذان مشروع صورت نمیگیرد و سبحان الله که شیطان عقول بنی آدم را به بازی میگیرد و الا چه فرقی بین صدای ضبط شده است که بعد از آن که به برق زدن دستگاه پخش شود و این مردی از مسلمانان بایستاد و اذان بگوید؟ چه فرقی دارد؟ اذان صحیح حتی برای کسی که به بلوغ نرسیده باشد ولی عجز و شیطان انسان را به بازی میگیرد از الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ سلامتی و عافیت را خواستاریم.
[۱] رواه البخاری (۶۱۵) و مسلم (۴۳۷).