جمعه 10 جمادی‌الثانی 1448
۲۹ آبان ۱۴۰۵
20 نوامبر 2026

(۱۴۷۰) آیا جایز است که نمازگزار در هنگام وضو گرفتن، پاهایش را نشوید و بر دمپایی‌اش مسح کند؟

(۱۴۷۰) سوال: آیا جایز است که نمازگزار در هنگام وضو گرفتن، پاهایش را نشوید و بر دمپایی‌اش مسح کند؟

جواب:

مسلمان باید برای وضو گرفتن، صورتش را بشوید (شستن دهان و بینی را نیز شامل می‌شود)، دستانش را از سر انگشتان تا آرنج بشوید، تمام سر و گوشش را مسح نماید و پاهایش را بشوید؛ اگر وضو به این صورت کامل انجام نشود، طهارت و وضوی شخص، ناقص و نادرست است و نماز با آن صحیح نخواهد بود.

مسح کردن بر دمپایی، جایز نیست؛ بلکه شخص باید دمپایی را بیرون آورده و پاهایش را بشوید اما مسح بر خُفّ (که پا را می‌پوشاند) جایز است و تفاوتی ندارد که خف از جنس پوست، پنبه، پشم یا هر چیز دیگری باشد به شرطی که پوشیدن آن حلال و جایز باشد؛ اما اگر از چیزی مانند حریر و ابریشم (جوراب ابریشم برای مرد) باشد که پوشیدنش حرام است، مسح بر آن جایز نیست؛ زیرا پوشیدنش بر وی حرام است. اگر پوشیدنش مباح باشد، مسح بر آن نیز جایز است به شرطی که آن را با طهارت و وضو پوشیده باشد و مسح در مدتی که شرع معین کرده است (یک شبانه ‌روز برای مقیم و سه شبانه ‌روز برای مسافر) انجام شود. این مدت از اولین باری که مسح را انجام دهد، شروع می‌شود و برای مقیم تا بیست و چهار ساعت و برای مسافر تا هفتاد و دو ساعت ادامه دارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز للمصلي أن يتوضأ بدون غسل رجله، والمسح على النعل؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: الوضوء لا بد فيه من أن يغسل الإنسان وجهه ومن ذلك المضمضة والاستنشاق وأن يغسل يديه من أطراف أصابعه إلى المرفقين، وأن يمسح بجميع رأسه وبأذنيه، وأن يغسل رجليه، فإذا لم تتم هذه الطهارة على هذا الوجه فإنها طهارة غير صحيحة، ولا تصح بها الصلاة.

وأما المسح على النعل : فإنه لا يجوز المسح على النعل، بل لا بد من خلع النعل وغسل الرّجل، أما الخف وهو : ما يَستُر الرجل فإنه يجوز المسح عليه، سواء كان من جلد، أم من قطن أم من ،صوف، أم من غيرها، بشرط أن يكون مما يحل لبسه، أما إذا كان مما يحرم لبسه كالحرير على الرجل -أي: لو ليس جرابًا من الحرير – فإنه لا يجوز له أن. عليه؛ لأنه مُحرَّم عليه لبسه، يمسح فإذا كان مباحًا جاز المسح عليه إذا لبسه على طهارة، وكانت المدة المقررة شرعا، وهي يوم وليلة للمقيم، وثلاثة أيام بلياليها للمسافر، وتبتدئ هذه المدة من أول يوم مسح، وتنتهي بتمام أربع وعشرين ساعة بالنسبة للمقيم، واثنتين وسبعين ساعة بالنسبة للمسافر.

مطالب مرتبط:

(۱۴۸۲) آیا مسح کردن بر مویی که حنا بر آن گذاشته شده باشد در هنگام وضو گرفتن، جایز است؟

بله، جایز است که زن سرش را مسح نماید، هر چند که روی آن حنا گذاشته باشد....

ادامه مطلب …

(۱۴۵۷) روش و مدت زمان مسح بر خف

روش مسح بر خف بدین صورت است که: فرد بر روی دو خفّ و نه زیر آن، از سر انگشتان پا تا ابتدای ساق را دست بکشد. شروط مسح بر خف عبارت‌اند از:...

ادامه مطلب …

(۱۴۵۴) احکام مسح بر خفّ چیست؟

مسح بر خفّ فقط یک حکم دارد؛ حکمش این است ‌که وقتی فرد آن‌ را با داشتن طهارتی که با آب حاصل شده است (غسل یا وضو) بپوشد، مسح کردن بر آن جایز می‌باشد اما با سه شرط:...

ادامه مطلب …

(۱۴۵۳) غیر از پایان مدت زمان مسح بر خفّ و عمامه، چه چیزهای دیگری مسح بر آن را باطل می‌کند؟

اصل بر بقای این وضو و طهارت می‌باشد که بنا بر دلیل شرعی ثابت گشته است تا این که دلیلی یافت شود؛ اما تا زمانی که دلیلی وجود ندارد وضو باقی مانده و باطل نمی‌شود. این قول راجح و دیدگاه صحیح نزد ما است....

ادامه مطلب …

(۱۴۶۸) حکم کسی ‌که وضو می‌گیرد و بر جورابی که پوشیده مسح می‌نماید چیست؟

کسی‌ که جوراب یا خف پوشیده و هنگام وضو بر آن‌ مسح می‌نماید، وضو و نمازش صحیح است؛ اما به شرطی که جوراب یا خُفّ را با وضو پوشیده باشد...

ادامه مطلب …

(۱۴۷۲) آیا مسح بر خف پاره نیز به هنگام وضو گرفتن، جایز است؟

دیدگاه راجح و درست این است که مسح بر خف پاره و جوراب نازک که پوست از زیر آن دیده می‌شود، جایز می‌باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه