چهارشنبه 19 ذیقعده 1447
۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
6 می 2026

(۹۴۵) انواع مردم در خرج کردن مال

(۹۴۵) سوال: معنای این آیه چیست؟ {وَلَا تَجْعَلْ يَدَكَ مَغْلُولَةً إِلَى عُنُقِكَ وَلَا تَبْسُطْهَا كُلَّ الْبَسْطِ فَتَقْعُدَ مَلُومًا مَحْسُورًا} [إسراء:۲۹]: (و دستت را به گردن خود نبند و بیش از حد آن را مگشا، آن‌گاه سرزنش شده و درمانده بنشینی).

جواب:

بدین معناست که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ انسان را نهی کرده از اینکه دستش را به گردنش ببندد. این یک اصطلاح است بدین معنا که چنان تنگ نظر نباش که هیچ انفاقی نکنی یا حتی زکات هم ندهی و بخیل به شمار آیی. نیز، در مقابل آن چنان اهل بریز و بپاش نباش که مال را در جایی که لازم نیست، خرج کنی. این توضیح از آن روست که مردم در انفاق مال خود، سه نوع هستند:

گروهی سخت‌گیر هستند.

عده‌ای دیگر اهل تبذیر و اسرافند.

گروهی دیگر، میانه رو هستند.

سومین گروه، بر حق و هدایت هستند. برای همین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آنها را در این آیه مدح کرده است: {وَالَّذِينَ إِذَا أَنْفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا وَلَمْ يَقْتُرُوا وَكَانَ بَيْنَ ذَلِكَ قَوَامًا} [فرقان: ٦٧]: (و کسانی که چون انفاق کنند، اسراف نمی‌کنند و سخت هم نمی‌گیرند و بین این دو، اعتدال دارند).

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما معنى الآية الكريمة: ﴿ وَلَا تَجْعَلْ يَدَكَ مَغْلُولَةٌ إِلَى عُنُقِكَ وَلَا نَبْسُطْهَا كُلَّ الْبَسْطِ فَتَقْعُدَ مَلُومًا تَحْشُورًا ﴾ [الإسراء: ٢٩]؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: معناها أن الله – سبحانه وتعالى- نهى الإنسان أن يجعل يده مغلولة إلى عنقه، وهذا يعني: لا تقبض اليد وتغلها إلى عنقك فتمنع من البذل الواجب، أو المستحب فتكون بخيلا، ولا تبسطها كل البسط فتمدها وتبذل المال في غير وجهه، وذلك أن الناس في الإنفاق ينقسمون ثلاثة أقسام:

قسم مقدر

وقسم مُبَذِّرٌ.

وقسم متوسط.

والثالث منهم هو الذي على الحق وعلى الهدى، ولهذا امتدحهم الله -عز وجل- في قوله: ﴿ وَالَّذِينَ إِذَا أَنفَقُوالَمْ يُسْرِفُوا وَلَمْ يَقْتُرُوا وَكَانَ بَيْنَ ذَلِكَ قَوَامًا ﴾ [الفرقان: ٦٧].

مطالب مرتبط:

(۹۵۰) ازدیاد ایمان مسلمان و کفر کافر با قرآن

قرآن ایمان مؤمن را می‌افزاید و ستمکاران را جز زیان نمی‌افزاید، این درست است. واقعیت امر نیز بر آن دلالت می‌دهد و قرآن آن را بازگو کرده است.

ادامه مطلب …

(۹۴۹) روح و نفس چه فرقی با یکدیگر دارند؟

روح بیشتر به چیزی اطلاق می‌شود که حیات به خاطر وجود آن است. فس: بسیاری از اوقات بر همان چیزی اطلاق می‌شود که روح نیز به آن اطلاق می‌شود.

ادامه مطلب …

(۹۴۷) کوری در آخرت چگونه است؟

(۹۴۷) سوال: معنای این آیه چیست؟ {وَمَنْ كَانَ فِي هَذِهِ أَعْمَى فَهُوَ فِي الْآخِرَةِ أَعْمَى وَأَضَلُّ سَبِيلًا} [إسراء:٧٢]: (و کسی که در این دنیا – از دیدن حق – نابینا  بوده، پس در آخرت نیز نابینا و گمراه‌تر است). مراد از نابینایی در این آیه چیست؟ جواب: منظور از نابینایی در آیه، کور دلی است. […]

ادامه مطلب …

(۹۴۴) معنای طائر در آیه ۱۳ سوره‌ی اسراء

در روز قیامت الله کتابی برای او بیرون می‌آورد که آن را سرگشوده می‌بیند. آن را می‌خواند و خواندن آن بر وی آسان است. در این کتاب، اعمال او نوشته شده است.

ادامه مطلب …

(۹۴۳) حادثه‌ی اسراء و معراج چگونه بود؟

رسول الله با جبریل به وسیله‌ی براق به بیت المقدس و از آنجا به آسمان رفت و در آنجا نمازهای پنجگانه بر ایشان فرض شد. سپس همان شب به مکه بازگشت.

ادامه مطلب …

(۹۴۶) خون چه کسانی حرمت دارد؟ قصاص چگونه است؟

انسان وقتی مظلوم کشته شود، ولی مقتول می‌تواند قاتل را بکشد. قدرت در اینجا شامل قدرت کَوْنی و قدری شرعی می‌شود. همچنین باید قاتل را همانطور بکشد که کشته

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه