دوشنبه 20 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
3 آگوست 2026

(۶۹۵)تصحیح مفاهیم در باب دعا و طلب از مردگان

(۶۹۵) سوال: چه چیزی برای تصحیح مفاهیم در زمینه‌ی دعا و طلب کردن از مردگان، بر علما و طلاب علم واجب است؟

جواب:

بر شیوخ و طلاب واجب است برای مردم توضیح دهند که این کار منکر و شرک به حساب می‌آید و مردگانی که از آنها طلب حاجت می‌کنند، هیچ فایده‌ای برایشان ندارند؛ چرا که سود و زیان به دست الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است. همچنین علما و طلاب علم نباید تسلیم واقع و حال جامعه شوند. بلکه باید به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به پا خیزند و بدانند که این کار، آنها را ذلیل نمی‌کند، بلکه به قدرت و عزت آنها می‌افزاید.

خیلی از مردم می‌گویند: اینها که همیشه همین طور بوده و پدرانشان نیز همین گونه بوده‌اند و امکان ندارد تغییر کنند. این تصور اشتباه است. چون حاصل همان چیزی است که برای امت‌های پیامبران گذشته به دست آمد؛ گروهی هدایت یافتند و گروهی در همان گمراهی باقی مانند. پس بر علما و طلاب علم واجب است که تقوای الهی پیشه کرده و برای نشر دین و توحید به پا خیزند؛ اگر مردم هدایت شدند که چه بهتر. اما اگر هدایت نشدند، آنها وظیفه‌ای را که بر عهده داشته‌اند به انجام رسانده و شانه‌ی خود را سبک کرده‌اند. نکته‌ی دیگر اینکه هدایت به دست الله تعالی است. چنان که به پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید: {لَيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ} [بقره: ۲۷۲]: (هدايت آنان به دست تو نیست و البته الله هر کس را که بخواهد، هدايت می‌کند). نیز به ایشان فرموده: {فَإِنْ تَوَلَّوْا فَإِنَّمَا عَلَيْكَ الْبَلاغُ الْمُبِينُ} [نحل: ۸۲]: (با اين همه اگر آنان روی برتابند، وظيفه‌ی تو تنها تبليغ آشكار است).

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما الواجب على طلبة العلم والعلماء في تصحيح المفاهيم في دعاء الأموات؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الواجب على أهل العلم من شيوخ وطلاب أن يُبَيَّنُوا للناس أن هذا منكر وشرك، وأنه لا فائدة من هؤلاء الذين يَدْعُونَهُم، وأن الضرر والنفع كله بيد الله عز وجل، وأن لا يخضعوا – أعني: العلماء وطلبة العلم – للواقع، بل الواجب أن يقوموا الله مثنى وفرادى، وأن يعلموا أن ذلك لا يزيدهم هو انا وذلا، بل لا يزيدهم إلا قوة وعزة.

وكثير من الناس – هدانا الله وإياهم – يقولون: هؤلاء مضوا على ذلك ومضى عليه آباؤهم ولا يمكن التغيير، وهذا تصور خاطئ، فإن هذا الذي حصل كالذي حصل من الأمم السابقة الذين أتتهم الرسل، فمنهم من هدى الله ومنهم من حقت عليه الضلالة، فالواجب على إخواننا العلماء وطلبة العلم أن يتقوا الله -تعالى-، وأن يقوموا بنشر دينه وتوحيده، ثم إن اهتدى الخلق فهذا المطلوب، وإن لم يهتدوا فقد أدوا ما عليهم، وبرِئَتْ ذممهم، والهداية بيد الله -عز وجل، كما قال -تعالى- لرسوله محمد : ولَيْسَ عَلَيْكَ هُدَهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِى مَن يَشَاءُ ﴾ [البقرة: ٢٧٢]. وقال له: ﴿ فَإِن تَوَلَّوا فَإِنَّمَا عَلَيْكَ الْبَلَاغُ الْمُبِينُ ﴾ [النحل: ۸۲] .

مطالب مرتبط:

(۶۸۷) صحت مطالب کتاب بدائع الزهور

(۶۸۷) سوال: آیا مطالبی که در کتاب «بدائع الزهور» آمده صحیح هستند یا اینکه در آنها مبالغه شده است؟ جواب: کتاب «بدائع الزهور فی وقائع العصور» دارای مبالغات و دروغ‌های زیادی است. انسان باید از آن بر حذر بوده و آن را از خانه‌اش خارج کند تا مبادا فرزندانش مطالب آن را باور نمایند. من […]

ادامه مطلب …

(۶۴۶) آموزش قرآن به کسی که لکنت دارد

آموزش دادن قرآن به کسی که دچار لکنت زبان باشد، جایز است. زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {فاتقوا الله ما استطعتم}. سوره تغابن، آیه 16

ادامه مطلب …

(۶۵۹) سوال: نظر شما در مورد تفسیر بغوی چیست؟

(۶۵۹) سوال: نظر شما در مورد تفسیر بغوی چیست؟ جواب: تفسیر بغوی تفسیر خوبی است و مشکلی ندارد. اما برادران شنونده را توصیه می‌کنم به کتاب مقدمه‌ی تفسیر، تالیف شیخ الاسلام ابن تیمیه مراجعه کنند. او در این کتاب در مورد تفاسیری که مطالعه کرده، به خوبی سخن گفته است. پس به این کتاب مراجعه […]

ادامه مطلب …

(۶۷۳) مفیدترین کتاب‌ها در باب سیرت پیامبر

(۶۷۳) سوال: لطفا تعدادی از بهترین کتاب‌هایی که در زمینه‌ی سیرت نوشته شده‌اند را معرفی بفرمایید. جواب: کتاب‌های زیادی در زمینه‌ی سیرت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نوشته شده‌اند. بعضی از این کتاب‌ها سند ندارند. اما چون این روایات بین مردم مشهور بوده‌اند، در کتاب‌ها نوشته شده‌اند. یکی از بهترین کتاب‌هایی که در این زمینه نوشته شده – […]

ادامه مطلب …

(۶۳۸) سوال: روش درست حفظ قرآن چگونه است؟

(۶۳۸) سوال: می‌خواهم هر چقدر از قرآن را که بتوانم، حفظ کنم. از شما تقاضا دارم به من طریقه‌ی صحیح حفظ را نشان دهید تا حفظم قوی شده و آن را فراموش نکنم. جواب: بهترین راه برای بقای حفظ قرآن، همان است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به آن راهنمایی کرده‌اند: یک: مواظبت ورزیدن بر تلاوت […]

ادامه مطلب …

(۶۲۴) یاد گرفتن و عمل کردن به مسائل واجب

(۶۲۴) سوال: مسائلی که یاد گرفتن و عمل کردن به آنها واجب است، چیستند؟ جواب: بر انسان واجب است هر مساله‌ای مربوط به دین که به آن نیاز دارد را یاد بگیرد و این مسائل هم محصور نیستند. برای انسان واجب است که چگونگی وضو، نماز، روزه و حج را یاد بگیرد. در صورتی که […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه