سه‌شنبه 14 صفر 1448
۶ مرداد ۱۴۰۵
28 جولای 2026

(۶۳۵) سوال: چگونگی حفظ کردن قرآن کریم

(۶۳۵) سوال: جناب شیخ من می‌خواهم قرآن را حفظ کنم. اما نمی‌دانم چطور این کار را انجام دهم. لطفا مرا راهنمایی کنید.

جواب:

روش حفظ قرآن به نسبت هر شخص و به نسبت استادی که نزد او حفظ می‌کند، متفاوت است. برای حفظ قرآن چندین روش وجود دارد. از جمله:

اول: پنج آیه پنج آیه از قرآن را حفظ کرده و زمانی به سراغ آیات بعدی برود که به خوبی بر این پنج آیه تسلط داشته باشد.

دوم: یک صفحه را کامل حفظ کرده و مرتب آن را تکرار نماید.

مهم این است که انسان برای حفظ قرآن، روشی را که مناسب خود می‌بیند، در پیش گیرد. اما باید در نظر داشته باشد که همیشه قرآن را تکرار نماید. زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده: «بر قرائت قرآن مواظبت ورزید. سوگند به ذاتی كه جانم در دست اوست، قرآن سريع‌تر از شتری كه زانويش بسته باشد، می‌گريزد».[۱]

همچنین شخص می‌تواند خود به تنهایی بر قرائت قرآن مواظبت ورزد، یا می‌تواند به همراهی یکی از دوستانش این کار را انجام دهند؛ بدین صورت که یکی قرآن را به دست می‌گیرد و دیگری می‌خواند، سپس بر عکس.

مهم اینکه در این مورد نصی وجود ندارد که بتوان به آن عمل کرد. بلکه به شرایط انسان بستگی دارد و هر کس طبق شرایطی که دارد، می‌تواند قرآن را حفظ کند.

***

[۱] صحیح مسلم: کتاب المساجد و مواضع الصلاة، باب الأمر بتعهد القرآن، حدیث شماره (۷۹۱). سنن دارمی: کتاب فضائل القرآن، باب فی تعاهد القرآن، حدیث شماره (۳۳۹۱). مسند احمد: مسند عقبة بن عامر الجهنی (۱۷۳۱۷) و مسند ابوموسی الأشعری (۱۹۶۸۵)، از ابوموسی اشعری و عقبة بن عامر جهنی با این لفظ: «تَعَاهَدُوا الْقُرْآنَ، فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَهُوَ أَشَدُّ تَفَلُّتًا مِنَ الإِبِلِ فی عُقُلِهَا».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: فضيلة الشيخ أريد أن أحفظ القرآن، لكنني لا أعرف ما هي الطريقة التي أحفظ بها القرآن الكريم، أفيدونا، وجزاكم الله خيرا؟

فأجاب رحمه الله تعالى : الطريقة التي يحفظ الإنسان بها القرآن تختلف باختلاف حال الإنسان، وباختلاف حال المدرس الذي يستمع إليه، فلها طرق:

منها: أن يحفظ الإنسان كل خمس آيات على حدة، ولا ينتقل إلى ما بعدها إلا إذا أتقنها تماما.

ومنها: أن يحفظ صفحة كاملة ثم يعيدها.

المهم أن يسلك الإنسان في حفظ القرآن ما يناسبه، لكن يتعاهد القرآن، لأن النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- قال: «تعاهدوا القرآن، فوالذي نفسي بيده لهو أشد تفلنا من الإبل في عُقُلِهَا».

وتعاهد القرآن قد يكون في قراءة الإنسان لنفسه وحده، وقد يكون بمشاركة أحد زملائه فيمسك الزميل المصحف بيده وذاك يقرأ، ثم يأتي العكس.

المهم أن هذه مسائل ليس فيها نَضٌ يُؤخذ به، وإنما أوكلت إلى حال الإنسان.

مطالب مرتبط:

(۶۴۹) سوال: کتاب‌های مفید برای طالب علم متوسط

(۶۴۹) سوال: مطالعه‌ی چه کتاب‌هایی را به طالب علمی که در اواسط طلب علم است، توصیه می‌کنید؟ جواب: اول از هر چیز می‌گویم: هیچ کتابی بهتر و برتر از قرآن نیست. بنا بر این به برادرانم توصیه می‌کنم که به قرآن عنایت ورزیده، آن را حفظ کرده و بفهمند و به آن عمل نمایند. منهج […]

ادامه مطلب …

(۶۸۲) کتاب (العواصم من القواصم) ابن العربی

(۶۸۲) سوال: جناب شیخ! نظر شما در مورد کتاب «العواصم من القواصم» نوشته‌ی ابوبکر بن العربی رَحِمَهُ‌الله چیست؟ جواب: «العواصم من القواصم» کتاب خوبی است و مطالعه‌ی آن مفید است. *** تعداد بازدید: ۶۲

ادامه مطلب …

(۶۲۲) آموزش چه مقدار از دین واجب است

(۶۲۲) سوال: آیا واجب است کلّ دین را یاد بگیریم؟ آموختن چه مقداری از دین، واجب است؟ آیا واجب است که نماز کسوف و خسوف و عید و غیره را یاد بگیریم؟ جواب: بر انسان واجب است هر مقداری از علم را که به آن احتیاج دارد، بیاموزد. وقتی می‌خواهد نماز بخواند، باید کیفیت نماز […]

ادامه مطلب …

(۷۲۱) حکم تحصیل در مدارس مختلط

(۷۲۱) سوال: من از سوریه هستم. تمام مدارسی که در استان ما وجود دارد، مدارس مختط هستند و دختران همه بی حجابند. امکان حرف نزدن با آنها هم وجود ندارد. چرا که در خلال کلاس‌های درس مجبور به این کار می‌شویم. سوالم این است: حکم شرع در این مورد چیست؟ جواب: بر تو واجب است […]

ادامه مطلب …

(۶۴۳) سوال: حکم تعلیم قرآن در مسجد صوفی‌ها

(۶۴۳) سوال: همسرم در یکی از مساجد صوفی‌ها بدون دستمزد، معلم قرآن است. آیا این کار حلال است؟ آیا این کار به عنوان موالات و دوستی با صوفی‌ها به حساب می آید؟ جواب: اگر این زن قرآن را به صورت صحیح و به دور از بدعت، تدریس می‌کند، گناهی ندارد که در مسجد تحت تسلط […]

ادامه مطلب …

(۶۴۱) سوال: یادگیری قرآن از روی نوار

(۶۴۱) سوال: من قرآن را از روی نوار یاد می‌گیرم و آن مقداری را که بعد از نماز عصر یاد می‌گیرم، بعد از نماز صبح تلاوت می‌کنم. آیا این کار جایز است؟ جواب: این کار جایز است. یعنی این که شما بعد از عصر نوار قرآن را گوش می‌دهید و بعد از نماز صبح آن […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه