جمعه 10 جمادی‌الثانی 1448
۲۹ آبان ۱۴۰۵
20 نوامبر 2026

(۳۱۷) توضیحاتی پیرامون سحر شدن رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم

(۳۱۷) سوال: درباره‌ی وجود سحر به طور حقیقی و این ‌که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم سحر شده باشد، اختلاف ‌نظری به وجود آمده است؛ اینان این مسئله را انکار می‌کنند با استدلال به این که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده‌ است: {وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ} [المائده: ۶۷]: (الله تو را از مردم در امان نگه می‌دارد) دیدگاه حق در این مسئله کدام است؟ این آیه را چگونه تفسیر کنیم؟

جواب:

حق این است که سحر، ثابت است و هیچ تردیدی در ثبوت و حقیقت داشتن آن نیست و ثبوت آن از دلالت قرآن و سنت گرفته می‌شود.

قرآن: الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ درباره‌ی جادوگران فرعون سخن گفته است که ریسمان‌ها و چوب‌دستی‌های خود را انداختند و چشمان مردم را جادو کردند و آنان را ترساندند که حتی موسى صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیز در نتیجه‌ی جادوی آنان گمان می‌کرد که آن وسایل، حرکت می‌کنند و احساس ترس نمود. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به او دستور داد که چوب‌دستی خود را بیاندازد؛ همان ‌که آن ‌را انداخت، به مار بزرگی تبدیل شد که تمام ابزار دروغین جادوگران را بلعید که هیچ اشکالی در این مسئله وجود ندارد.

همچنین سحر و جادو شدن رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیز حقیقت دارد؛ در حديث عایشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا و دیگران ثابت است که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم گمان می‌کرد کاری را انجام داده است در حالی که آن را انجام نداده بود. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دو سوره‌ی {قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ} و {قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ} را نازل نمود و این‌گونه پیامبرش را شفا داد.

فرموده‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ: {وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ} [المائده: ۶۷]: (الله تو را از مردم در امان نگه می‌دارد) این آیه منافاتی با جادو شدن پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ندارد که البته این در صورتی است که این آیه بعد از این حادثه نازل نشده باشد. هر چند که اکنون به خاطر ندارم که این آیه قبل یا بعد از جادو شدن ایشان نازل شده است اما ظاهر برایم چنین است که بعد از آن نازل شده است که در این صورت، اشکال و ایرادی وارد نیست.

***


این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: حصل خلافٌ حول وجود السحر حقيقةً، وأن الرسول صلى الله عليه وسلم قد سحر، فهم ينكرون ذلك محتجين بقوله تعالى: ﴿ وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ﴾ [المائدة: ٦٧]. فما الحق في هذا؟ وكيف نفسر هذه الآية؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الحق في هذا أن السحر ثابت، لا مرية فيه، وهو حقيقة، وذلك بدلالة القرآن والسنة.

أما القرآن فإن الله ذكر عن سحرة فرعون، الذين ألقوا حبالهم وعصيهم، وسحروا أعين الناس واسترهبوهم ، حتى إن موسى -عليه الصلاة والسلام- كان يخيل إليه من سحرهم أنها تسعى، وحتى أوجس في نفسه خيفة، فأمره الله تعالى أن يلقي بعصاه، فألقاها فإذا هي ثعبان مبين، تلقف ما يأفكون، وهذا أمر لا إشكال فيه.

وأما أن الرسول -عليه الصلاة والسلام – سحر فإنه حق، فقد ثبت عن النبي – عليه الصلاة والسلام- أنه سحر من حديث عائشة وغيرها، وأنه كان يخيل إليه أنه أتى الشيء وهو لم يأته، ولكن الله تعالى أنزل عليه سورتي: ﴿ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ ﴾ [الفلق : ١]، ﴿ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ ﴾ [الناس: ١] فشفاه الله تعالى بهما.

وأما قوله تعالى: ﴿ وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ ﴾ [المائدة: ٦٧] فلا ينافي هذا، هذا إن كانت الآية لم تنزل ،بعد وأنا الآن ما يحضرني هل هذه الآية قبل سحره أو بعده، والظاهر لي أنها بعد السحر، وإذا كانت بعد السحر فلا إشكال فيها.

مطالب مرتبط:

(۳۳۶) حکم رفتن نزد ساحران برای باطل کردن سحر

بهترین چیز برای باطل کردن سحر، کتاب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و آیات قرآنی است که در مورد باطل شدن سحر وجود دارد؛ مانند: سوره‌های {قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ}، {قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ}، {قل هو الله أحد}،...

ادامه مطلب …

(۳۲۵) انسان چگونه می‌تواند بدون رفتن نزد ساحر، پیش‌گو و شعبده باز، سحر را باطل کند؟

بهترین چیزی که انسان می‌تواند با آن به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ پناه ببرد همین سوره‌هاي فلق و ناس است....

ادامه مطلب …

(۳۲۳) چگونگی در امان ماندن از سحر و جادو

جلوگیری از مبتلا شدن به سحر و جادو؛ جلوگیری از سحر با خواندن که از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نقل شده، امکان پذیر است؛ مانند: آية الكرسی، دو آیه‌ی آخر سوره‌ی البقره....

ادامه مطلب …

(۳۱۹) تأثیر سحر و جادو در ازدواج

واقع امر نیز بر این قضیه شهادت می‌دهد که سحر در عقل، جسم، فکر و گرایش شخصی که سحر شده تأثیر می‌گذارد. سحر از بزرگ‌ترین گناهان است؛ بلکه نوعی از سحر، کفر است که موجب خروج از اسلام می‌شود...

ادامه مطلب …

(۳۴۲) حکم رفتن نزد جادوگر یا فال‌گیر برای درمان بیماری

این کار، حرام است و رفتن نزد جادوگر و فال‌گیر حرام است و مادامی که حرام است، جایز نیست انسان نزد آنان برود...

ادامه مطلب …

(۳۲۸) راه چاره برای کسی ‌که برایش سحری نوشته شده

باز کردن و باطل کردن سحر از شخص سحر شده است، اگر از قرآن و داروهای حلال باشد ایرادی ندارد اما اگر با سحر باشد، علما در مورد آن اختلاف ‌نظر دارند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه