یکشنبه 9 ربیع‌الثانی 1448
۲۹ شهریور ۱۴۰۵
20 سپتامبر 2026

(۳۲۳) چگونگی در امان ماندن از سحر و جادو

(۳۲۳) سوال: انسان چگونه می‌تواند از جادو در امان بماند و از مبتلا شدن به آن جلوگیری نماید؟ حکم انجام سحر چیست؟ حکم کسانی که نزد ساحر و جادوگر می‌روند چیست؟

جواب:

در این سؤال، سه مسئله مطرح شد:

اول: جلوگیری از مبتلا شدن به سحر و جادو؛ جلوگیری از سحر با خواندن که از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نقل شده، امکان پذیر است؛ مانند: آية الكرسی، دو آیه‌ی آخر سوره‌ی البقره، سوره‌ی {قل هو الله أحد}، سوره‌ی {قل أعوذ برب الفلق} و سوره‌ی {قل أعوذ برب الناس} شخص باید با یقین کامل به حفاظت کننده بودن این آیات، آن را را قرائت کند. کسی ‌که آية الكرسي را در شب بخواند، تا صبح از سوی الله برایش محافظی گماشته می‌شود و شيطان به او نزدیک نمی‌گردد. کسی ‌که دو آیه‌ی پایانی سوره‌ی البقره را شب بخواند، او را کفایت می‌کند. در سوره‌ها‌ی {قل أعوذ برب الفلق} و {قل أعوذ برب الناس} پناه بردن از شر ساحران و جادوگران وجود دارد: {وَمِنْ شَرِّ النَّفَّاثَاتِ فِي الْعُقَدِ} [الفلق: ۴]: (از شر زنان جادوگری که در گره‌ها می‌دمند (به تو پناه می‌برم)) بنابراین شایسته است انسان این اذکاری که از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نقل شده را در هر شب و روز بخواند تا او را از شر اهل حسد و اهل سحر در امان بدارد.

دوم: سحر کردن؛ اگر با کمک گرفتن از شیاطین باشد، كفر است؛ زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَاتَّبَعُوا مَا تَتْلُوا الشَّيَاطِينُ عَلَى مُلْكِ سُلَيْمَانَ وَمَا كَفَرَ سُلَيْمَانُ وَلَكِنَّ الشَّيَاطِينَ كَفَرُوا يُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَمَا أُنْزِلَ عَلَى الْمَلَكَيْنِ بِبَابِلَ هَارُوتَ وَمَارُوتَ وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنْ أَحَدٍ حَتَّى يَقُولا إِنَّمَا نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلا تَكْفُرْ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنْهُمَا مَا يُفَرِّقُونَ بِهِ بَيْنَ الْمَرْءِ وَزَوْجِهِ وَمَا هُمْ بِضَارِّينَ بِهِ مِنْ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذْنِ اللَّهِ وَيَتَعَلَّمُونَ مَا يَضُرُّهُمْ وَلا يَنْفَعُهُمْ وَلَقَدْ عَلِمُوا لَمَنِ اشْتَرَاهُ مَا لَهُ فِي الْآخِرَةِ مِنْ خَلاقٍ وَلَبِئْسَ مَا شَرَوْا بِهِ أَنْفُسَهُمْ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ} [البقره: ۱۰۲]: (از آن چه شیاطین در عهد فرمان‌روایی سلیمان می‌خواندند پیروی کردند و هرگز سلیمان کافر نگشت ولی شیاطین کافر شدند که سحر و آن چه بر دو فرشته هاروت و ماروت در بابل نازل شده بود را به مردم می‌آموختند؛ آن دو فرشته به هیچ کس سحر نمی‌آموختند مگر آن ‌که به او می‌گفتند: ما برای آزمایش و امتحان هستیم، پس کفر نورز! مردم از آن ‌دو می‌آموختند که چگونه با آن میان زن و شوهر، جدایی بیافکنند البته آنان نمی‌توانند به کسی زیان برساندند مگر آن چه الله اجازه دهد. آنان چیزی می‌آموختند که به آنان زیان می‌رساند و سودی به آنان نمی‌بخشید. آنان قطعاً می‌دانستند هر کس چنین کند هرگز در آخرت بهره‌ای نخواهد داشت اما خود را به بهای بدی فروختند، اگر می‌دانستند) اما اگر سحر با دارو و وسیله‌هایی مانند آن باشد و با کمک گرفتن از شیاطین نباشد، به حد كفر نمی‌رسد اما حاکم و ولیّ امر باید آن چه بر او واجب است را انجام دهد و برای دفع شر این افراد، تدبیری بیاندیشد.

سوم: رفتن نزد ساحر و جادوگر؛ در جواب به این سؤال می‌گوییم: برای انسان جایز نیست که برای باطل کردن سحر نزد ساحر برود زیرا این مسئله باعث فساد بزرگی از جمله قدرت گرفتن و زیاد شدن این ساحران خواهد شد؛ چون تردیدی نیست که دوست داشتن مال در سرشت انسان، نهفته است و این که شخص جادوگر برای باطل نمودن سحر مبلغی از مال و چه بسا مبالغ هنگفتی دریافت کند، مردم را به یاد گرفتن سحر برای باطل کردن آن، تشویق می‌کند که در نتیجه زیان و ضرر بزرگی متوجه مردم می‌شود و اموال مردم به نیرنگ گرفته می‌شود؛ این جا است که می‌گوییم: داروهای مباح و حلال و دعاهایی که از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نقل شده و آیات قرآن برای باطل کردن سحر و جادو، به خواست الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ ما را از چیزهای دیگر بی‌نیاز می‌کند.

***


این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما الحصون والوقاية من السحر ليتقي الإنسان شرها؟ وما حكم عمل السحر؟ وحكم الذين يذهبون إلى السحرة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: هذا السؤال يتضمن ثلاث مسائل: المسألة الأولى: الوقاية من السحر، والوقاية من السحر تكون بقراءة الأوراد التي وردت عن النبي عليه الصلاة والسلام مثل آية الكرسي، والآيتين الأخيرتين من سورة البقرة، و﴿ قُلْ هُوَ اللهُ أَحَدٌ ﴾ [الإخلاص: 1]، و﴿ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ ﴾ [الفلق : ١]، و ﴿قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ ﴾ [الناس: ١]. فيقرؤها الإنسان، وهو موقن بأنها حماية له، فإن من قرأ آية الكرسي في ليلة لم يزل عليه من الله حافظ ولا يقربه شيطان حتى يصبح. ومن قرأ الآيتين الأخيرتين من سورة البقرة في ليلة كفتاه و ﴿ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ ﴾ [الفلق : ١] و ﴿ قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ ﴾ [الناس: ١] فيهما الاستعاذة من السحرة: ﴿ وَمِن شَرِّ النَّفَشَتِ في الْعُقَدِ ﴾ [الفلق : ٤]. فينبغي للإنسان أن يستعمل هذه الأوراد الواردة عن النبي صلى الله عليه وسلم في كل يوم وليلة؛ لتقيه من شر أهل الحسد، ومن شر السحر.

المسألة الثانية: عمل السحر، وعمل السحر إن كان بواسطة الاستعانة بالشياطين فإنه كفر، بدليل قوله تعالى: ﴿ وَاتَّبَعُوا مَا تَتْلُوا الشَّيَاطِينُ عَلَى مُلْكِ سُلَيْمَنَ وَمَا كَفَرَ سُلَيْمَنُ وَلَكِنَّ الشَّيَاطِينَ كَفَرُوا يُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَمَا أُنزِلَ عَلَى الْمَلَكَيْنِ بِبَابِلَ هَارُوتَ وَمَارُوتَ وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنْ أَحَدٍ حَتَّى يَقُولَا إِنَّمَا نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلَا تَكْفُرْ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنْهُمَا مَا يُفَرِّقُونَ بِهِ بَيْنَ الْمَرْءِ وَزَوْجِهِ وَمَا هُم بِضَارِّينَ بِهِ مِنْ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذْنِ اللَّهِ ۚ وَيَتَعَلَّمُونَ مَا يَضُرُّهُمْ وَلَا يَنفَعُهُمْ وَلَقَدْ عَلِمُوا لَمَنِ اشْتَرَكَهُ مَا لَهُ فِي الْآخِرَةِ مِنْ خَلَقَ وَلَبِئْسَ مَا شَرَوْا بِهِ أَنفُسَهُمْ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ ﴾ [البقرة: ١٠٢]. أما إذا كان السحر بالأدوية وما أشبهها مما لا يكون استعاذة بالشياطين، فإنه لا يصل إلى حد الكفر، ولكن يجب على ولي الأمر أن يقوم بما يجب عليه من الحيلولة دون هؤلاء.

المسألة الثالثة: الذهاب إلى السحرة، ونقول في الجواب عنها: إنه لا يجوز للإنسان أن يذهب إلى الساحر من أجل أن ينقض السحر؛ لأن هذا يؤدي إلى مفاسد كثيرة، منها إعزاز هؤلاء السحرة وكثرتهم؛ لأنه من المعلوم أن النفوس مجبولة على حب المال، وأن الإنسان إذا كان يأخذ أموالا – وربما تكون أموالا طائلة – على نقض السحر فإن ذلك إغراء للناس بتعلم السحر من أجل نقضه، فيحصل في هذا ضرر كبير، وابتزاز لأموال الناس، وهنا نقول: إن في الأدوية المباحة والأدعية الواردة عن النبي والآيات القرآنية ما يغني عن هذا بإذن الله.

مطالب مرتبط:

(۳۲۶) باطل کردن سحر با روش‌های مباح

راه حل چنین است که می‌گوییم: باز کردن و باطل کردن سحر، دو نوع است: نوع اول: بدین صورت که با استفاده از وسیله‌های حرام باشد م: چنان که گشودن و باطل کردن سحر با روش‌های مباح...

ادامه مطلب …

(۳۱۶) حکم انجام سحر و یادگیری آن

سحر دو نوع است: نوع اول: سحری که کفر است. نوع دوم: سحری که فسق است...

ادامه مطلب …

(۳۱۷) توضیحاتی پیرامون سحر شدن رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم

حق این است که سحر، ثابت است و هیچ تردیدی در ثبوت و حقیقت داشتن آن نیست و ثبوت آن از دلالت قرآن و سنت گرفته می‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۲۰) حکم انجام سحر بین زوجین

جایز نیست زن یا مرد، کاری انجام دهد که همسرش را به سوی خود، عطف و جلب کند؛ زیرا این کار، نوعی از سحر است....

ادامه مطلب …

(۳۳۳) حکم کسی که از سحر و جادو برای درمان سحر استفاده می‌کند

اگر سحر با کمک گرفتن از شیاطین باشد یا چنان باشد که فقط با کارهای شرک‌آمیز بتواند سحر را انجام ‌دهد، این شرک است که فرد را از اسلام، خارج می‌کند....

ادامه مطلب …

(۳۱۸) حکم رفتن نزد جادوگران

رفتن نزد چنین اشخاصی، حرام است، رفتن نزد آنان هرگز حلال و جایز نخواهد بود و هیچ خیر و خوبی در این گونه افراد وجود ندارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه