سه‌شنبه 7 جمادی‌الثانی 1448
۲۶ آبان ۱۴۰۵
17 نوامبر 2026

(۲۳۴) آیا اگر فرزندان شخص در روز قیامت از سعادت‌مندان باشند آنان را می‌شناسد؟

(۲۳۴) سوال: آیا اگر فرزندان شخص در روز قیامت از سعادت‌مندان باشند آنان را می‌شناسد؟

جواب:

پدر و فرزندان سعادت‌مند باشند الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ درباره‌ی آنان می‌فرماید: ﴿وَالَّذِينَ آمَنُوا وَاتَّبَعَتْهُمْ ذُرِّيَّتُهُم بِإِيمَانٍ أَلْحَقْنَا بِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَمَا أَلَتْنَاهُم مِّنْ عَمَلِهِم مِّن شَيْءٍ كُلُّ امْرِئٍ بِمَا كَسَبَ رَهِينٌ﴾ [طور: ۲۱]: «کسانی ‌که ایمان آوردند و فرزندانشان در ایمان از آنان پیروی کردند، فرزندانشان را به آن‌ها ملحق می‌کنیم و از عمل آن‌ها چیزی نمی‌کاهیم و هرکس در گرو دستاوردِ خویش است» یعنی اگر انسان خاندان و فرزندانی داشته باشد که از اهل بهشت باشند همراه پدران خود خواهند بود حتی اگر منزلت آنان پایین‌تر از پدران باشد لذا فرمود: ﴿وَمَا أَلَتْنَاهُم﴾: «از آن‌ها -با این ملحق شدن- چیزی نمی‌کاهیم» یعنی از پدران نمی‌کاهیم (و کم نمی‌کنیم) ﴿مِّنْ عَمَلِهِم مِّن شَيْءٍ ﴾: «چیزی از عملشان را» بلکه پاداش پدران همچنان زیاد است و فرزندان به جایگاه پدران خود بالا می‌روند؛ البته تا زمانی که فرزندان از فرزند بودن خارج نشوند به صورتی که با همسران و فرزندان خود باشند که در این صورت، اینان دارای فضیلت خاص هستند و به پدرانشان ملحق نمی‌شوند زیرا اگر هر کسی با همسر و فرزندانش به پدر خود ملحق ‌شود، اهل بهشت همگی در یک رتبه و مقام خواهند بود؛ زیرا هریک از فرزندانش، فرزند بالاتر از خودشان هستند، منظور از فرزندان، کسانی است که همراه او بودند و خود و همسران و فرزندانشان جدا و مستقل نشده‌اند. اینان به مقام پدران خویش می‌رسند و چیزی از پاداش پدران کم نمی‌شود.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل الرجل يتعرف على أولاده في يوم القيامة إذا كانوا سعداء؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: إذا كان الأولاد سعداء والأب من السعداء فإن الله تبارك وتعالى – يقول في كتابه: ﴿ وَالَّذِينَ ءَامَنُوا وَاتَّبَعَتُهُمْ ذُرِّيَّتُهُم بِإِيمَنِ الْحَقْنَا بِهِمْ ذُرِّيَّنَهُمْ وَمَا أَلَيْتَهُم مِنْ عَمَلِهِم مِّن شَى وَكُلُّ أَمْرِي بِمَا كَسَبَ رَهِينُ ﴾ [الطور: ٢١] يعني: أن الإنسان إذا كان له ذُرِّيَّةٌ ، وكانوا من أهل الجنة، فإنهم يتبعون آباءهم وإن نزلت درجتهم عن الآباء، ولهذا قال: ﴿وَمَا أَلَنَتَهُم﴾ أي: ما نقصنا الآباء ﴿منْ عَمَلِهِم مِّن شَى﴾ و بل الآباء بقي ثوابهم موفرا، ورفعت الذرية إلى مكان آبائها، هذا ما لم يخرج الأبناء عن الذرية بحيث ينفردون بأزواجهم وأهليهم، فيكون هؤلاء لهم فضلهم الخاص ولا يلحقون بآبائهم، لأننا لو قلنا: كل واحد يلحق بأبيه ولو كان له أزواج أوكان منفردًا بنفسه، لكان أهل الجنة كلهم في مرتبة واحدة لأن كل واحد من ذريته من فوقه لكن المراد بالذرية الذين كانوا معه ولم ينفردوا بأنفسهم وأزواجهم وأولادهم، هؤلاء يرفعون إلى منزلة آبائهم ولا ينقص الآباء من عملهم من شيء.

مطالب مرتبط:

(۱۷۹) تأثیر ایمان به روز آخرت بر عقیده‌ی مسلمان

تأثیر ایمان به روز آخرت بسیار مهم و بزرگ است و به همین دلیل الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در مواضع زیادي در قرآن، آن را با ایمان به خودش همراه نموده است؛ زیرا ایمان به روز آخرت، انسان را وا می‌دارد تا دست به عمل بزند....

ادامه مطلب …

(۲۱۴) افرادی که مرتکب گناهان کبیره شده‌اند، توبه‌ از آنان پذیرفته می‌شود؟

هرگاه انسان توبه‌ی نصوح نماید، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیز هر اندازه گناه، بزرگ باشد توبه‌اش را می‌پذیرد ....

ادامه مطلب …

(۲۶۴) آیا کافر بودن کافران، از ازل برایشان نوشته و مقدر بوده است؟

عمل کافران نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ ثبت شده است؛ بد‌بخت در ازل نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بد‌بخت است و خوش‌بخت در ازل نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ خوش‌بخت است...

ادامه مطلب …

(۱۸۰) علامات کوچک قیامت

ظاهرا منظور، نشانه‌های قیامت است که بعضی از آن‌ها اتفاق افتاده و بعضی در آینده اتفاق می‌افتد. از جمله نشانه‌های قیامت که به وقوع پیوسته‌، بعثت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به عنوان آخرین پیامبر است...

ادامه مطلب …

(۲۵۲) حکم ناخرسندی در برابر مشکلات

بر انسان واجب است در برابر قضا و قدر الله صبر کند و خشمگین و ناخرسند نباشد؛ زیرا خشم و ناخرسندی از قضا و قدر الله نقص در ایمان به ربوبیت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است زیرا مقتضای ربوبیت مطلق این است که هر چه بخواهد انجام می‌دهد....

ادامه مطلب …

(۲۴۶) آیا قضا و قدر به یک معنا هستند؟

بله، هرگاه قضا و قدر به صورت جدا ذکر شوند، به یک معنا هستند.....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه