یکشنبه 3 شوال 1447
۲ فروردین ۱۴۰۵
22 مارس 2026

۴۹۲ – حکم سخنانی در عصبانیت مانند: «اگر چنین کرده بودم، چنان می‌شد» یا «لعنت الله بر این مریضی که مرا زمین‌گیر کرده»

۴۹۲ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: حکم اینکه انسان با عصبانیت بگوید: «اگر چنین کرده بودم، چنان می‌شد»، یا بگوید: «لعنت الله بر مریضی که مرا زمین گیر کرده»، چیست؟

جواب دادند: اگر با پشیمانی و عصبانیت از قَدَر بگوید: «اگر چنین کرده بودم، چنان می‌شد»، حرام است، و جایز نیست انسان آن را بر زبان آورد. به دلیل فرموده‌ی رسول الله علیه الصلاة و السلام: «بر آنچه برایت سودمند است، حریص باشد، و از الله استعانت بجوی و از خود عجز نشان نده. اگر چیزی شد، نگو اگر چنین می‌کردم، چنان می‌شد. زیرا گفتنِ «اگر»، در شیطان را باز می‌کند. اما بگو: الله مقدّر فرمود، و هر چه اراده کند، انجام می‌دهد». این چیزی است بر انسان واجب است. واجب است چیزی که به آن دستور داده شده را انجام دهد، و تسلیم قضا و قدر باشد. زیرا هر چه الله خواست، می‌شود، و هر چه نخواهد، نمی‌شود.

اما کار کسی که مریضی و دیگر مصیبت‌هایی را که به او می‌رسد و همه از افعال الله هستند، لعنت می‌کند، از بزرگ‌ترین قباحت‌ها است. زیرا لعنت کردن مرض که یکی از افعال الله است، به مثابه دشنام دادن به الله است. بر کسی که چنین چیزی می‌گوید، واجب است توبه کرده و به دینش باز گردد، و بداند که مرض، به وسیله‌ی قضا و قدر الهی است، و هر مصیبتی که به او می‌رسد، به خاطر کارهای خودش است، و الله به او ظلم نمی‌کند، بلکه اوست که به خود ظلم می‌کند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

(492) وسئل فضيلة الشيخ: عن قول الإنسان متسخطاً: “لو أني فعلت كذا لكان كذا”، أو يقول: “لعنة الله على المرض هو الذي أعاقني”؟

فأجاب بقوله: إذا قال: “لو فعلت كذا لكان كذا” ندماً وسخطاً على القدر، فإن هذا محرم ولا يجوز للإنسان أن يقوله، لقول النبي، عَلَيْهِ‌الصَّلَاةُوَالسَّلَام: “احرص على ما ينفعك، واستعن بالله، ولا تعجز، فإن أصابك شيء فلا تقل : لو أني فعلت لكان كذا وكذا، فإن لو تفتح عمل الشيطان، ولكن قل : قد قدر الله وما شاء فعل” (رواه مسلم). وهذا هو الواجب على الإنسان أن يفعل المأمور وأن يستسلم للمقدور، فإنه ماشاء الله كان، ومالم يشأ لم يكن.

وأما من يلعن المرض وما أصابه من فعل الله – عَزَّوَجَلَّ – فهذا من أعظم القبائح ـ والعياذ بالله ـ لأن لعنه للمرض الذي هو من تقدير الله تعالى بمنزلة سب الله ـ سُبْحَانَهُ‌وَتعالى ٰ ـ فعلى من قال مثل هذه الكلمة أن يتوب إلى الله، وأن يرجع إلى دينه، وأن يعلم أن المرض بتقدير الله، وأن ما أصابه من مصيبة فهو بما كسبت يده، وما ظلمه الله، ولكن كان هو الظالم لنفسه.

مطالب مرتبط:

۴۶۸ – حکم اطلاق لفظ «سید» به کسی غیر از الله

۴۶۸ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: حکم اطلاق لفظ «سید» به کسی غیر از الله تعالی چیست؟ جواب دادند: اگر منظور از اطلاق لفظ سید به کسی غیر از الله تعالی، از لحاظ معنا باشد؛ یعنی سیادت مطلق: این جایز نیست. اما اگر قصدش تنها اکرام شخص است، در صورتی که آن شخص شایستگی‌اش […]

ادامه مطلب …

۵۱۶ – حکم این سخن که عده‌ای می‌گویند: «الله می‌داند که چنین و چنان است» چیست؟

۵۱۶ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: حکم این سخن که عده‌ای از مردم می‌گویند: «الله می‌داند که چنین و چنان است»، چیست؟ جواب دادند: گفتن این سخن، بسیار خطرناک است. تا جایی که حتی در کتاب‌های احناف دیده‌ام که اگر کسی در مورد چیزی بگوید: الله می‌داند، و قضیه بر خلاف آن باشد، کافر […]

ادامه مطلب …

۴۳۱ – حکم قسم خوردن به الله چیست؟

۴۳۱ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: حکم قسم خوردن بر الله چیست؟ جواب دادند: قسم خوردن بر الله چنین است که انسان بگوید: والله که چنین و چنان نخواهد شد، یا، والله که الله چنین و چنان نخواهد کرد. قسم خوردن بر الله دو نوع است: نوع اول: آنچه که باعث می‌شود شخص بر […]

ادامه مطلب …

۴۲۱ – حکم پناه بردن به رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم چیست؟

۴۲۱ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: نظرتان در مورد کسی که می‌گوید: «به الله ایمان آوردم، و بر او توکل کردم، و به او اعتصام جستم، و به رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم پناه بردم»، چیست؟ جواب: گفتن: «به الله ایمان آوردم، و بر او توکل کردم، و به او اعتصام جستم» هیچ اشکالی ندارد. این […]

ادامه مطلب …

۵۰۳ – حکم گفتن: «مُسَیجید: مسجد کوچک»، و «مُصَیحیف: مصحف کوچک» چیست؟

۵۰۳ – ازشیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: حکم گفتن: «مُسَیجید: مسجد کوچک»، و «مُصَیحیف: مصحف کوچک» چیست؟ جواب دادند: بهتر این است که با لفظ تکبیر، گفته شود: مسجد و مصحف، نه با لفظ تصغیر. چون حس استهانت به این دو، به ذهن خطور می‌کند. تعداد بازدید: ۲۱

ادامه مطلب …

۴۳۶ – حکم سخن شخص گناهکار که وقتی بر او ایراد می‌گیرند، می‌گوید: «من آزادم هر کار بخواهم بکنم»، چیست؟

۴۳۶ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: حکم این سخن شخص گناهکار که وقتی بر او ایراد می‌گیرند، می‌گوید: «من آزادم هر کار بخواهم بکنم»، چیست؟ جواب دادند: این اشتباه است. می‌گوییم: تو در نافرمانی کردن از الله، آزاد نیستی. بلکه وقتی پروردگارت را نافرمانی کردی، از بندگی الله که مدعیِ بندگی او هستی، خارج […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه