جمعه 4 محرم 1448
۲۹ خرداد ۱۴۰۵
19 ژوئن 2026

۱۳۷ – آیا نشانه‌های بزرگ قیامت به ترتیب می‌آیند؟

۱۳۷ – از شیخ سوال شد: آیا نشانه‌های بزرگ قیامت به ترتیب می‌آیند؟ و آیا حیوانات بر خلاف انسان‌ها، علامت‌های قیامت را می‌فهمند؟

جواب دادند: برخی از نشانه‌های بزرگ قیامت دارای ترتیب بوده و معلوم است، و بعضی دیگر، مرتب نبوده و ترتیب آن را کسی نمی‌داند. از نشانه‌هایی که دارای ترتیب هستند: نزول عیسی بن مریم، و خروج یاجوج و ماجوج و دجال است. زیرا، اول دجال مبعوث می‌شود. سپس عیسی بن مریم از آسمان پایین می‌آید و او را به قتل می‌رساند. سپس یاجوج و ماجوج خارج می‌شوند.

سفارینی رَحِمَهُ‌الله در کتاب عقیده‌اش این نشانه‌ها را مرتب کرده و آورده است. اما برخی از این ترتیب‌ها قابل اطمینان و برخی دیگر قابل اطمینان نیستند.

اما ترتیب برای ما اهمیتی ندارد. بلکه آنچه اهمیت دارد این است که قیامت دارای نشانه‌های بزرگی است که وقتی اتفاق بیفتند، قیامت نزدیک شده. الله تعالی به این خاطر برای قیامت نشانه‌هایی قرار داده؛ چون اتفاق بسیار مهمی است که نیاز است مردم از نزدیک شدن آن مطلع باشند.

این را نمی‌دانیم که آیا حیوانات نزدیکی آن را حس می‌کنند یا خیر. اما حیوانات نیز در روز قیامت مبعوث شده و از یکدیگر قصاص می‌گیرند. چنان که برای قوچ بی شاخ، از قوچ شاخدار قصاص گرفته می‌شود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

(137) سئل فضيلة الشيخ: هل أشراط الساعة الكبرى تأتي بالترتيب؟ وهل الحيوانات تشعر بعلامات القيامة دون الإنس والجن؟

فأجاب بقوله: أشراط الساعة الكبرى بعضها مرتب ومعلوم ، وبعضها غير مرتب ولا يعلم ترتيبه ، فمما جاء مرتباً نزول عيسى بن مريم وخروج يأجوج ومأجوج، والدجال فإن الدجال يبعث ثم ينزل عيسى بن مريم فيقتله ثم يخرج مأجوج ومأجوج.

وقد رتب السفاريني-رَحِمَهُ‌الله- في عقيدته هذه الأشراط لكن بعض هذا الترتيب تطمئن إليه النفس وبعضها ليس كذلك.

والترتيب لا يهمنا ، وإنما يهمنا أن للساعة علامات عظيمة إذا وقعت فإن الساعة تكون قد قربت ، وقد جعل الله للساعة أشراطاً ؛ لأنها حدث هام يحتاج الناس إلى تنبيههم لقرب حدوثه.

ولا ندري هل تشعر البهائم بذلك ، ولكن البهائم تبعث يوم القيامة وتحشر ويقتص من بعضها لبعض فيقتص للشاة الجلحاء من القرناء.

مطالب مرتبط:

۱۵۳ – آیا عذاب قبر حقیقت دارد؟

۱۵۳ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا ثابت است که عذاب قبر وجود دارد؟ جواب دادند: عذاب قبر به وسیله‌ی سنت صریح و ظاهر قرآن و اجماع مسلمانان، ثابت است. این سه دلیل: اما در سنت صریح، رسول الله علیه الصلاة و السلام فرموده است: «از عذاب قبر به الله پناه برید، از عذاب […]

ادامه مطلب …

۱۵۵ – اگر میت در قبر دفن نشود، آیا عذاب قبر به او می‌رسد؟

۱۵۵ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا اگر میت دفن نشد، و درندگان او را خوردند، یا باد، او را پخش کرد، عذاب قبر می‌شود؟ جواب دادند: بله، و عذاب بر روح خواهد بود. زیرا جسد ممکن است از بین رفته یا تلف و نابود شود. البته این امر، غیبی بوده و نمی‌توانم با […]

ادامه مطلب …

۱۴۱ – زمان خروج دجال

۱۴۱ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد وقت خروج دجال سوال شد. جواب دادند: خروج دجال یکی از نشانه‌های قیامت است، اما وقت آن مشخص نشده. زیرا کسی جز الله نمی‌داند قیامت چه وقتی است. از نشانه‌های آن نیز اطلاع نداریم که چه وقت ظاهر می‌شوند، به جز نشانه‌هایی که ظهور یافته‌اند. بنا بر این […]

ادامه مطلب …

۱۵۲ – منظور از قبر چیست؟ آیا محل دفن میت است، یا برزخ به حساب می‌آید؟

۱۵۲ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: منظور از قبر چیست؟ آیا محل دفن میت است، یا برزخ به حساب می‌آید؟ جواب دادند: اصلِ قبر، محل دفن میت است. الله تعالی می‌فرماید: { ثُمَّ أَمَاتَهُ فَأَقْبَرَهُ}[۱]، یعنی: {آن گاه او را میراند و در قبر نهاد}. ابن عباس می‌گوید: یعنی او را با دفن کردن، […]

ادامه مطلب …

۱۷۴ – اگر عرض بهشت مانند عرض آسمان‌ها و زمین است، پس جهنم کجاست؟

۱۷۴ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: اگر عرض بهشت مانند عرض آسمان‌ها و زمین است، پس در این هستی که جز آسمان‌ها و زمین در آن نیست، جهنم کجاست؟ جواب دادند: قبل از جواب به این سوال، باید مقدمه چینی کنیم: هر آنچه در کتاب الله و سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آمده، حق است […]

ادامه مطلب …

۱۷۵ – بهشتی که آدم و حوا در آن بودند، کدام بود؟

۱۷۵ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: بهشتی که آدم و همسرش در آن اسکان داده شدند، چه بود؟ جواب دادند: صواب این است: بهشتی که الله تعالی، آدم و همسرش را در آن سکنی داد، همان بهشتی است که به متقیان وعده داده شده. زیرا الله تعالی می‌فرماید: {اسْكُنْ أَنْتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ}[۱]، یعنی: {تو […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه