شنبه 12 شعبان 1447
۱۱ بهمن ۱۴۰۴
31 ژانویه 2026

(۶۹۲۹) ما راهنمایی شما را برای کسی که به نیکی که از طرف برخی افراد به او می‌رسد زشت می‌داند، می‌خواهیم

(۶۹۲۹) سوال: ما راهنمایی شما را برای کسی که به نیکی که از طرف برخی افراد به او می‌رسد زشت می‌داند، می‌خواهیم.

جواب:

اگر منظور سؤال همین باشد، آنگاه مشروع برای کسی که به او نیکی شده، این می‌باشد که به نحوی که شرایطش اقتضا می‌کند، نیکی کسی را که به او خوبی کرده است را جبران کند و افراد در جبران نیکی متفاوت هستند؛ برخی را می‌توان با پول جبران کرد، برخی دیگر را با لباس، برخی با غذا و برخی دیگر را با هدایای مانند کتاب یا چیزهای مشابه، جبران کرد؛ لذا مهم این است که بر اساس شرایط خود، نیکی را جبران کنی زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: «وَمَنْ صَنَعَ إِلَيْكُمْ مَعْرُوفًا فَكَافِئُوهُ، فَإِنْ لَمْ تَجِدُوا مَا تُكَافِئُونَهُ فَادْعُوا لَهُ حَتَّى تَرَوْا أَنَّكُمْ قَدْ كَافَأْتُمُوهُ»[۱]: (هر کس به شما نیکی کرد، شما هم در مقابل به او نیکی کنید، اگر چیزی برای نیکی کردن نیافتید، برای او دعا کنید تا زمانی که احساس کنید که به نیکی‌اش پاسخ را داده‌اید).

اما اگر شخصی به نیکی که به او شده بی‌توجهی کند و تصور کند که این از طرف کسی که به او نیکی کرده ذلتی است چون کسی که به او نیکی شده از او مرتبه‌ای بالاتر دارد یا به دلیل مشابه، این رفتار از آداب اسلامی نیست.


[۱] سنن أبو داود: كتاب الزكاة، باب عطية من سأل بالله، شماره (١٦٧٢).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: نرجو منكم التوجيه لمن يتنكر للمعروف الذي يصدر له من بعض الناس؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: إذا كان هذا هو المراد بالسؤال، فإن المشروع لمن صنع إليه المعروف أن يكافئ الذي صنع إليه المعروف بما تقتضيه الحالة، والناس يختلفون في المكافأة ، فمنهم من يمكن أن تكافئه بالدراهم، ومنهم من أن يمكن أن تكافئه بالثياب، ومنهم من يمكن أن تكافئه بالطعام، ومنهم من يمكن أن تكافئه بهديتك، كتاب، أو ما أشبه ذلك، المهم أن تكافئه بما تقتضيه حالك، لقول النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم -: «مَنْ صَنَعَ إِلَيْكُمْ مَعْرُوفًا فَكَافِئُوهُ، فَإِنْ لَمْ تَجِدُوا مَا تُكَافِئُونَهُ، فَادْعُوا لَهُ حَتَّى تَرَوْا أَنَّكُمْ قَدْ كَافَأْتُمُوهُ».

وأما كون الإنسان يتنكر لمن صنع إليه المعروف، ويرى أن هذا ذل للباذل -أي باذل المعروف – لأن المبذول له أعلى منه رتبة، أو ما أشبه ذلك، فهذا ليس من الآداب الإسلامية.

مطالب مرتبط:

(۶۸۸۵) آیا نماز و اعمال خیری که زنی بی‌حجاب انجام می‌دهد، پاداش دارد؟

او بر اعمال صالح‌اش پاداش خواهد گرفت و از آن‌ها نفع خواهد برد اما برای او جایز نیست که بر معصیت اصرار ورزد بلکه بر او واجب می‌باشد که از آن خلاص شود تا با آن کامل شود، محرمات را ترک کند و آنچه از دستورات که میسر است را به جا آورد....

ادامه مطلب …

(۶۹۳۸) بسیاری از مردم می‌گویند «این از سنت‌ها یا عادات ماست» لطفاً درباره‌ی این عبارت توضیح دهید؟

بسیاری از مردم بین عبادت و تقلید تفاوتی قائل نمی‌شوند و مرادشان از تقلید عبادت است که این نقصی در علم است و واجب می‌باشد که بین آنچه از دین ماست که هیچ اختیاری در آن نداریم و آنچه از عادات ماست که قابل تغییر به چیزهای مفیدتر و بهتر است، تفکیک کنیم...

ادامه مطلب …

(۶۹۰۵) حکم قطع رابطه بین دو دوست چیست؟

قطع رابطه میان مسلمانان حرام است و از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که از هجر کردن نهی کرده و امر کرده که ما بندگان الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ،  برادران هم باشیم...

ادامه مطلب …

(۶۹۰۳) آیا اسبابی وجود دارد که به کاهش خواب کمک کند تا بتوانم فقط ساعات کمی بخوابم و برای عبادت بیدار بمانم؟

شاید اسبابی وجود داشته باشد زیرا وقتی بدن از حالت طبیعی خود خارج شود، به بیماری منجر می‌شود بنابراین، به این سؤال‌کننده پیشنهاد می‌کنم که به بیمارستان مراجعه کند تا سبب این خواب زیادش مشخص شود....

ادامه مطلب …

(۶۸۸۶) چگونه به کسانی که درباره کروی بودن زمین در دین، از ما سوال می‌کنند پاسخ دهیم؟

زمین کروی است و این به دلالت قرآن و واقع و سخنان اهل علم است: اما به دلالت قرآن، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید:...

ادامه مطلب …

(۶۹۰۷) حکم سخن گفتن در دل بر ضد دیگران

انسان در مورد آنچه در دل خود سخن گفته اما به عمل یا گفتار تبدیل نکرده، گناهی بر او نیست...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه