سه‌شنبه 15 شعبان 1447
۱۴ بهمن ۱۴۰۴
3 فوریه 2026

(۶۹۲۱) حکم افراط در شوخی کردن بین دوستان

(۶۹۲۱) سوال: ما گروهی از جوانان هستیم که نماز می‌خوانیم، روزه می‌گیریم و تا جایی که می‌توانیم عبادت انجام می‌دهیم -الحمدلله- اما هنگام استراحت، میان ما شوخی‌های زیادی رخ می‌دهد؛ حکم این کار چیست؟ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به شما اجر دهد.

جواب:

نخست از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای این برادران درخواست ثبات قدم بر انجام عبادت‌هایشان می‌کنیم و این عبادات به شکلی باشد که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن راضی باشد، یعنی مطابق با روش رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و بدون افراط و تفریط باشد؛ و می‌گوییم: بر عبادات مشروع خود پایدار باشید اما درباره‌ی شوخی بعد از آن: زیاد شوخی کردن خیری در آن نیست و شاید گفته‌ شود: شوخی در سخن مانند نمک در غذاست؛ بدون آن غذا خوب نمی‌شود اما اگر زیاد شود، غذا نیز خراب می‌شود.

همچنین برخی افراد در شوخی زیاده‌روی می‌کنند و از کلماتی ناشایست درباره‌ی برادران خود استفاده می‌کنند که سزاوار نیست، گاهی این شوخی‌ها حتی ممکن است به تمسخر برخی از عبادات یا مسائل دینی برسد که این بسیار بسیار خطرناک است و ممکن است به کفر منجر شود والعیاذ بالله.

بنابراین، باید در شوخی تعادل داشته باشند، بدون افراط و تفریط.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: نحن مجموعة من الشباب، نُصلي ونصوم، ونعمل ما في وسعنا من العبادات، والحمد لله، ولكن أثناء الراحة من العمل ينشأ بيننا مزاح كثير، فما حكم ذلك مأجورين؟

فأجاب رحمه الله تعالى:

أولا: نسأل الله – سبحانه وتعالى – لهؤلاء الإخوة الثبات على ما يقومون به من عبادات، وأن يجعل ذلك على الوجه الذي يرضيه، بأن يكون موافقا لهدي النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم من غير غلو، ولا تقصير، ونقول: على عباداتكم المشروعة فاثبتوا . وأما المزاح بعد ذلك: فكثرة المزاح لا خير فيه، وقد قيل: الْمَزْحُ في الكلام كالملح في الطعام، لا يصلح الطعام بدونه، ولا يصلح الطعام إذا زاد الملح.

ثم إن من الناس من يتجاوز في المزح فيذكر من الألفاظ النابية في حق إخوانه ما لا يليق، وربما يصل ذلك إلى أبعد من هذا، فقد يكون منه سخرية بشيء من العبادات، أو بشيء من الدين، وهذا خطير جدا جدا، قد يؤدي إلى الكفر، والعياذ بالله فعليهم أن يمزحوا المزح المعتدل، من دون مغالاة، ولا نقصان.

مطالب مرتبط:

(۶۸۹۸) اعتدال و توازن در اسلام چگونه است؟

اعتدال و توازن در اسلام این است که انسان در اطاعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ کوتاهی نکند و چیزی به آن زیاد نیز نکند زیرا دین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ میان کسانی که در آن افراط و تفریط دارند، قرار گرفته است؛ لذا تکلف و سخت‌گیری در اسلام مشروع نیست و کوتاهی و بی‌توجهی هم مشروع نمی‌باشد، بنابراین انسان باید میانه‌رو باشد....

ادامه مطلب …

(۶۹۲۸) شخصی حافظ قرآن است اما هیچ‌گاه در شب برای نماز شب بلند نمی‌شود، آیا این شخص گناهکار است؟

گناهکار نیست زیرا انسان مختار است که وتر را در اول شب یا آخر شب بخواند اما اگر امید دارد که در آخر شب برای نماز شب بیدار شود، نماز در آخر شب مشهود است....

ادامه مطلب …

(۶۹۱۱) اگر کسی از من سوالی بپرسد و من نخواهم در مورد آن صحبت کنم، آیا می‌توانم بگویم: الله أعلم (الله بهتر می‌داند)؟

ایرادی ندارد اگر سوال‌کننده‌ای از تو چیزی بپرسد و تو دوست نداری پاسخ بدهی، بگویی: الله أعلم....

ادامه مطلب …

(۶۸۵۴) حکم افزایش مبالغ در کمک‌های متقابل ازدواج و ختنه

در مورد ازدواج، کمک کردن به داماد نیز اشکالی ندارد، این کمک به عنوان قرض محسوب نمی‌شود؛ بنابراین، اگر فردی که به او کمک شده فوت کند، این کمک دینی بر عهده او نخواهد بود و از میراث او گرفته نمی‌شود...

ادامه مطلب …

(۶۹۲۲) کسی که در ماه رمضان بر عبادات حریص است و پس از ماه مبارک رمضان آن‌ها را رها می‌کند؛ آیا عمل او درست است؟

اگر تمام اعمال را رها کند، از جمله نماز، کسی که نماز را ترک کند، کافر شده است اما اگر تنها برخی از عبادات غیر واجب را ترک کند، او از انجام این اعمال صالح محروم شده اما تا زمانی که این عبادات واجب نبوده‌اند، گناهی را مرتکب نشده است....

ادامه مطلب …

(۶۸۶۰) حکم اسراف در غسل، وضو یا پوشش چیست؟

اسراف در خوردن، آشامیدن، پوشیدن، مسکن و دیگر موارد حرام است همچنین در غسل و وضو نیز باید انسان از حد تعیین شده توسط شریعت تجاوز نکند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه