چهارشنبه 16 شعبان 1447
۱۴ بهمن ۱۴۰۴
4 فوریه 2026

(۶۸۸۶) چگونه به کسانی که درباره کروی بودن زمین در دین، از ما سوال می‌کنند پاسخ دهیم؟

(۶۸۸۶) سوال: چگونه به کسانی که درباره کروی بودن زمین در دین، از ما سوال می‌کنند پاسخ دهیم؟

جواب:

زمین کروی است و این به دلالت قرآن و واقع و سخنان اهل علم است:

اما به دلالت قرآن، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {یُكَوِّرُ ٱلَّیۡلَ عَلَى ٱلنَّهَارِ وَیُكَوِّرُ ٱلنَّهَارَ عَلَى ٱلَّیۡلِ} [سوره الزمر: ۵]: (شب را بر روز می‌پیچد، و روز را بر شب می‌پیچد) و التکویر به معنای گرد کردن چیزی مانند پیچیدن عمامه است و مشخص می‌باشد که شب و روز به طور متوالی بر زمین می‌آیند و این مقتضای آن است که زمین کروی باشد زیرا اگر چیزی را به دور چیزی بپیچانید و آن چیز که دور آن پیچیده می‌شود زمین باشد، لازم است زمینی که آن چیز به دورش پیچیده می‌شود، کروی باشد.

اما دلالت واقع، این مسئله ثابت شده است؛ اگر کسی از شهر جده به سمت غرب پرواز کند و به مسیر مستقیم ادامه دهد، از سمت شرق به جده بازمی‌گردد و این چیزی است که هیچ کس در آن اختلاف ندارد.

 اما سخنان اهل علم، آن‌ها ذکر کرده‌اند که اگر مردی در شرق هنگام غروب آفتاب بمیرد و مرد دیگری در غرب نیز هنگام غروب آفتاب فوت کند و بین آن‌ها فاصله باشد، کسی که در غرب هنگام غروب آفتاب فوت کرده، اگر از وارثان باشد از کسی که در شرق فوت کرده ارث می‌برد، لذا این نشان می‌دهد که زمین کروی است زیرا اگر زمین مسطح بود، غروب خورشید باید از همه جهات به‌طور هم‌زمان اتفاق می‌افتاد.

 وقتی این مسئله مقرر شد، دیگر هیچ‌کس نمی‌تواند آن را انکار کند همچنین، این آیه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ که می‌فرماید: {أَفَلَا یَنظُرُونَ إِلَى ٱلۡإِبِلِ كَیۡفَ خُلِقَتۡ* وَإِلَى ٱلسَّمَاۤءِ كَیۡفَ رُفِعَتۡ* وَإِلَى ٱلۡجِبَالِ كَیۡفَ نُصِبَتۡ* وَإِلَى ٱلۡأَرۡضِ كَیۡفَ سُطِحَتۡ} [سوره الغاشية: ۱۷-۲۰]: (آیا (کافران) به شتر نمی‌نگرند، گه چگونه آفریده شده است؟ * و به آسمان  نمی‌نگرند، ) که چگونه بر افراشته شده است؟ * و به کوه‌ها (نگاه نمی‌کنند) که چگونه (محکم بر زمین محکم) نصب شده است؟ * و به زمین (نمی‌نگرند، ) که چگونه گسترده شده است؟ ) نیز بر او محل اشکال واقع نمی‌شود زیرا زمین بسیار بزرگ است و کرویت آن در فواصل نزدیک نمایان نمی‌شود بلکه از دید (ظاهری) مسطح به نظر می‌رسد، به‌طوری‌که هیچ چیزی بر سطح آن موجب نگرانی یا آشفتگی بر سکونت آن نمی‌شود و این مسئله با کروی بودن زمین تضادی ندارد چراکه حجم زمین بسیار بزرگ است اما علما ذکر کرده‌اند که زمین کروی کاملاً متساوی‌الاضلاع نیست بلکه در نواحی شمال و جنوب برآمدگی دارد؛ بنابراین آن‌ها می‌گویند که زمین به شکل بیضاوی است یعنی به‌صورت تخم مرغ، برآمدگی آن در نواحی شمال و جنوب است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: كيف نُجيب من سألنا عن كروية الأرض في الدين؟

فأجاب رحمه الله تعالى الأرض كروية بدلالة القرآن والواقع وكلام أهل العلم:

أما دلالة القرآن، فإن الله تعالى يقول: ﴿ یُكَوِّرُ ٱلَّیۡلَ عَلَى ٱلنَّهَارِ وَیُكَوِّرُ ٱلنَّهَارَ عَلَى ٱلَّیۡلِ ﴾ [الزمر: ٥] والتكوير جعل الشيء كالكور مثل كُور العمامة، ومن المعلوم أن الليل والنهار يتعاقبان على الأرض، وهذا يقتضي أن تكون الأرض كروية، لأنك إذا كوَّرت شيئًا على شيء، وكانت الأرض هي التي يتكور عليها هذا الأمر، لزم أن تكون الأرض التي يتكوّر عليها هذا الشيء كُروية.

وأما دَلالة الواقع، فإن هذا قد ثبت، فإن الرجل إذا طار من جَدَّةً – مثلا – متجها إلى الغرب خرج إلى جَدَّةً من الناحية الشرقية إذا كان على خط مستقيم، وهذا شيء لا يختلف فيه اثنان.

وأما كلام أهل العلم، فإنهم ذكروا أنه لو مات رجل بالمشرق عند غروب الشمس ومات آخر بالمغرب عند غروب الشمس، وبينهما مسافة، فإن من مات بالمغرب عند غروب الشمس يرث من مات بالمشرق عند غروب الشمس، إذا كان من ورثته.

فدل هذا على أن الأرض كروية، لأنها لو كانت الأرض سطحية لزم أن يكون غروب الشمس عنها من جميع الجهات في آن واحد.

وإذا تقرر ذلك، فإنه لا يمكن لأحد إنكاره ، ولا يُشكل على هذا قوله – تعالى -: ﴿ أَفَلَا یَنظُرُونَ إِلَى ٱلۡإِبِلِ كَیۡفَ خُلِقَتۡ* وَإِلَى ٱلسَّمَاۤءِ كَیۡفَ رُفِعَتۡ* وَإِلَى ٱلۡجِبَالِ كَیۡفَ نُصِبَتۡ* وَإِلَى ٱلۡأَرۡضِ كَیۡفَ سُطِحَتۡ ﴾ [الغاشية: ١٧-٢٠]. لأن الأرض كبيرة الحجم، وظهور كُرَوِيَّتها لا يكون في المسافات القريبة، فهي بحسب النظر مسطحة سطحًا لا تجد فيها شيئا يوجب القلق على السكون عليها، ولا ينافي ذلك أن تكون كُروِيَّة، لأن جسمها كبير جدا، ولكن مع هذا ذكروا أنها ليست كُرَوِيَّة متساوية الأطراف، بل إنها مُنْبَعِجَة نحو الشمال والجنوب، فهم يقولون: إنها بيضاوية. أي على شكل البيضة في انبعاجها شمالا وجنوبا.

مطالب مرتبط:

(۶۸۴۷) چگونه سرپرست و ولی بیمار می‌تواند ساحر را بشناسد؟

اسباب متعددی برای شناخت ساحر وجود دارد و محدود به یک جهت نیست بلکه از جهات مختلفی ممکن است ساحر شناخته شود....

ادامه مطلب …

(۶۹۳۹) آیا تفاوتی بین حسنه و درجه، بین سیئه و خطیئه وجود دارد؟

بین حسنه و درجه تفاوت وجود دارد؛ حسنه در عمل است و درجه در ثواب می‌باشد همان‌طور که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: ..

ادامه مطلب …

(۶۹۴۸) اگر من شخصی را در مصیبت یا بلا یا حزن ببینم، برای حزن او ناراحت می‌شوم و برای درد او، درد می‌کشم؛ آیا این برای من اجر دارد؟

اینکه انسان با آنچه مؤمنان درد می‌کشند، درد می‌کشد و با آنچه غمگین می‌شوند، غمگین می‌شود و با آنچه که آنها شاد می‌شوند، شاد شود، دلیلی بر این است که او مؤمن خالصی است که برای برادرانش آنچه را که برای خود دوست دارد، دوست ‌می‌دارد و ان‌شاءالله بر آن پاداش خواهد گرفت....

ادامه مطلب …

(۶۹۲۱) حکم افراط در شوخی کردن بین دوستان

زیاد شوخی کردن خیری در آن نیست و شاید گفته‌ شود: شوخی در سخن مانند نمک در غذاست؛ بدون آن غذا خوب نمی‌شود اما اگر زیاد شود، غذا نیز خراب می‌شود....

ادامه مطلب …

(۶۸۳۹) حکم شرعی شکایت خواهران از مشکلات نزد یکدیگر

این دادخواهی از غیر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ محسوب نمی‌شود بلکه این یک اطلاع‌رسانی است به منظور مشورت و تبادل نظر و این امری طبیعی است که انسان‌ها بر آن سرشته شده‌اند....

ادامه مطلب …

(۶۹۳۵) حکم آرزو کردن مرگ به دلیل مصیبتی که به انسان رسیده

لذا برای کسی که دچار مصیبت یا سختی و تنگی یا مشکلی شده، حلال نیست که آرزوی مرگ کند بلکه باید صبر نماید و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ امید اجر داشته باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه