جمعه 24 صفر 1448
۱۶ مرداد ۱۴۰۵
7 آگوست 2026

(۶۶۱۶) آیا این صحیح است: که خوابیدن بعد از نماز صبح جایز نمی‌باشد؟ زیرا بعد از فجر روزی تقسیم می‌گردد،

(۶۶۱۶) سوال: شیخ بزرگوار، از رفیقم شنیدم که خوابیدن بعد از نماز صبح جایز نمی‌باشد زیرا بعد از فجر روزی تقسیم می‌گردد، آیا این صحیح است، الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به شما جزای خیر بدهد؟

جواب:

بهتر این است که انسان بعد از نماز صبح به ذکر از قرائت قرآن، تسبیح یا تهلیل یا تحمید و غیر آن که انسان را به الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نزدیک می‌گرداند مشغول گردد زیرا الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَسَبِّحۡ بِحَمۡدِ رَبِّكَ قَبۡلَ طُلُوعِ ٱلشَّمۡسِ وَقَبۡلَ ٱلۡغُرُوبِ} [سوره ق: ۳۹]: (و پیش از طلوع خورشید و پیش از غروب (آن) به ستایش پروردگارت تسبیح گوی).

ولی اگر خواب بر او غلبه نمود و خوابید اشکالی ندارد اما شایسته است که انسان وقتی به خواب نیاز دارد، بخوابد چون بدنش نیز بر او حقی دارد مادامی که خواب مانع ادای واجبات او نمی‌شود همچنین در مورد خواب عصر گفته می‌شود: بهتر است که نخوابد و قبل از غروب خورشید به تسبیح و تهلیل و آنچه از قول که او را به الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مشغول می‌سازد، مشغول شود ولی اگر خواب بر او غلبه کرد و وقتی دیگر نیز نبود که جسمت از این خواب بهره ببرد، اشکالی ندارد که بخوابی و عبرت به این قول که می‌گوید:

أَلَا إِنَّ نَوْمَاتِ الضُّحَى تُورِثُ الْفَتَى                    خَبَالاً، وَنَوْمَاتُ الْعُصَيْرِ جُنُونُ”[۱]: (آگاه باش که خواب‌های چاشت‌گاه برای نوجوان  حماقت را به ارث می‌گذارد و خواب‌های عصر دیوانگی را) نیست.

 این قول تصدیق نمی‌شود و چه بسیار انسان‌هایی هستند که بعد از عصر و بلکه قبل از غروب خورشید می‌خوابند ولی عاقل‌ترین مردم هستند.


[۱] البيت غير منسوب في الطب النبوي (٤/٥٦) ، وزاد المعاد (٤/ ٢١٩).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: فضيلة الشيخ، سمعت من زميل لي بأن النوم بعد صلاة الفجر لا يجوز لأن الأرزاق تقسم بعد الفجر، فهل هذا صحیح، وجزاكم الله خيرا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: الأفضل للإنسان بعد صلاة الفجر أن ينشغل بالذكر من قراءة، أو تسبيح، أو تهليل، أو تحميد، أو غير ذلك مما يقرب إلى الله -سبحانه وتعالى- لقول الله -تعالى-: ﴿ وَسَبِّحۡ بِحَمۡدِ رَبِّكَ قَبۡلَ طُلُوعِ ٱلشَّمۡسِ وَقَبۡلَ ٱلۡغُرُوبِ ﴾ [ق: ٣٩].

ولكن لو غلبه النوم ونام، فإنه لا حرج عليه في ذلك، والذي ينبغي للإنسان أن ينام حيث يحتاج إلى النوم، لأنَّ لنفسه عليه حقا، ما لم يكن النوم مانعا له من أداء واجب عليه فلا، وكذلك يُقال في نوم العصر: الأفضل ألا تنام، وأن تشتغل قبل غروب الشمس بالتسبيح والتهليل، وما يقرب إلى الله عز وجل من قول، ولكن إذا غلبك النوم، ولم يكن لك وقت تعطي جسمك حظًّا مِن النوم إلا في هذا الوقت، فلا حرج، ولا عبرة لقول القائل:

أَلَا إِنَّ نَوْمَاتِ الضُّحَى تُورِثُ الْفَتَى                          خَبَالاً، وَنَوْمَاتُ الْعُصَيْرِ جُنُونُ

فإن هذا لا يصدق، وما أكثر الذين ينامون بعد العصر، بل وفي العصير عند غروب الشمس، وهم من أعقل الناس.

مطالب مرتبط:

(۶۵۸۵) حکم شروع به سلام و جواب دادن به آن چیست؟

شروع کردن سلام سنت مؤکد می‌باشد و بهترین مردم کسی است که شروع کننده‌ی سلام باشد چون که جواب دادن به کسی که به تو سلام نموده است، واجب می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۶۶۰۲) حکم اسلام برای برخواستن کسی که وارد می‌گردد، چیست؟

برخواستن برای کسی که وارد می‌گردد، اشکالی ندارد زیرا از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت گشته که وقتی نمایندگان قبیله‌ی هوازن نزد ایشان آمدند برخواست...

ادامه مطلب …

(۶۶۱۳) حکم شرعی استفاده از روزنامه به عنوان سفره با وجود اسماء الهی و احادیث در آن

اگر دانسته شود که در این روزنامه‌ها آیاتی از قرآن یا اسم‌هایی از اسماء الله یا برخی احادیث وجود دارد جایز نیست که از آن برای خوردن یا نشستن بر آن یا مانند آن استفاده کرد ...

ادامه مطلب …

(۶۶۱۸) آداب خمیازه کشیدن پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم

چیزی از قول ایشان وارد گشته است این می‌باشد هنگامی که مرد یا زنی خمیازه بکشد، اگر توانست جلوی باز شدن دهانش را بگیرد و اگر نتوانست دست راست یا چپش را بر دهانش بگذارد....

ادامه مطلب …

(۶۵۷۷) واجبات و آداب پاسخ به سلام در میان مسلمانان

 رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم خبر داده‌اند که از حق مسلمان، بر برادرش این است که وقتی برادرش را دید بر او سلام کند؛ لذا سلام کردن از سنت‌های مؤکد دین اسلام می‌باشد و برای همین شایسته نیست که مسلمانان این سنت و شعیره‌ی بزرگی که از والا‌ترین خصوصیت‌های اسلام است را رها کنند...

ادامه مطلب …

(۶۵۹۱) نظرتان در مورد کسی که سلام نمی‌کند مگر با صدایی پایین یا با صدایی که از او شنیده نمی‌شود جیست؟

افشای سلام یعنی اظهار و إعلان آن، پس شکی نیست کسی که سلام را به گونه‌ای می‌کند که فقط صدای سوتی از او شنیده می‌شود، افشایی که شایسته‌ی سلام بوده را به جا نیاورده است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه