(۶۵۳۲) حکم زیارت خویشاوندان در صورت مواجهه با نامحرم

(۶۵۳۲) سوال: شیخ بزرگوار من در مکه‌ی مکرمه خویشاوندانی دارم که مرا مجبور به روبه‌رو شدن با برادر شوهرم می‌کنند و من در سال‌های گذشته که نزدشان می‌رفتم حجاب می‌کردم ولی صورت خود را با وجود این که می‌دانستم جایز نیست، نمی‌پوشاندم به خاطر این که از قطع رابطه ترس داشتم چون می‌دانم اگر رو‌به‌رو شدن با برادر شوهرم را قبول نکنم باعث نزاع و درگیری می‌شود همچنین رابطه‌ی خویشاوندی قطع می‌شود با وجود این که این خویشاوندانم نصیحت را گوش نمی‌دهند و امسال نیت کردم که برای ادای عمره به مکه‌ی مکرمه بروم ولی به من گفته شد: وقتی به مکه رفتی باید این خویشاوندان را نیز زیارت کنی تا صله‌ی رحم قطع نگردد و به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ تا با برادر شوهرم روبه‌رو نشوم، رفتن به عمره را قبول نکردم، آیا این قبول نکردنم صحیح است یا نه؟ و برای عمره‌‌ی بعدی مرا به چه چیزی نصیحت می‌کنید؟ بارک الله فیکم.

جواب:

الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده است: {یَـٰۤأَیُّهَا ٱلَّذِینَ ءَامَنُوۤا۟ أَطِیعُوا۟ ٱللَّهَ وَأَطِیعُوا۟ ٱلرَّسُولَ وَأُو۟لِی ٱلۡأَمۡرِ مِنكُمۡ} [سوره النساء: ۵۹]: (ای کسانی‌که ایمان آورده‌اید! الله را اطاعت کنید، و پیامبر را اطاعت کنید، و صاحبان امر‌تان را) لذا اطاعت از اولیای امور را در تبع اطاعت کردن از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسولش قرار داد؛ پس وقتی اطاعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسولش با اطاعت ولی امر، تعارض داشت، اطاعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسولش مقدم است و برای همین اطاعت کردن از مخلوق در معصیت خالق جایز نیست و برای تو حلال نیست که در مقابل برادرشوهرت چهره‌ی خود را نمایان کنی در حالی که می‌دانی حرام است؛ لذا بر تو واجب است که چهره‌ی خود را بپوشانی حتی اگر منجر به قطع صله‌ی رحم بین شما و نزدیکانت گردد چون آن‌ها کسانی هستند که صله‌ی رحم را قطع کردند و اطاعت کردن از آن‌ها در معصیت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ صحیح نیست؛ لذا آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر تو واجب گردانیده است را ادا کن و بدان اگر آن‌ها به خاطر اقامه‌ی حدود الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با تو قطع رابطه کنند، تو بر آن‌ها پیروز و منصور خواهی بود.

برای آن‌ها واجب است که در مورد احکام الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بگویند: شنیدیم و اطاعت کردیم و عادات را بر شریعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ غلبه ندهند چون شریعت است که حاکم است و محکوم نیست و عادات است که آن‌ها بر آن حکم می‌کنند و عادات حاکم و حکم دهنده نیستند.

باید دانسته شود که از خطرناکترین چیز بر زن، نزدیکان شوهر هستند بلکه آن‌ها خطرناک‌تر از اجانب می‌باشند زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم هنگامی که از رفتن نزد زنان (بیگانه) نهی فرمودند و از آن برحذر داشتند، فرمودند: «إِيَّاكُمْ وَالدُّخُولَ عَلَى النِّسَاءِ. فَقَالَ رَجُلٌ مِنَ الْأَنْصَارِ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَفَرَأَيْتَ الْحَمْوَ؟ قَالَ: الْحَمْوُ الْمَوْتُ»[۱]: (از رفتن نزد زنان بيگانه بپرهيزيد؛ مردی از انصار گفت: ‌ای رسول الله درباره‌ی خويشاوندان شوهر چه می‌فرمايی؟ فرمود: خویشاوندان شوهر (فتنه‌اش) مرگ است).

یعنی خلوت کردن با آن‌ها شری است که فرار از آن واجب می‌باشد؛ این برای آن است که نزدیکان شوهر وارد خانه‌ی نزدیکان خود می‌شوند بدون این که کسی بر آن‌ها انکار کند چون که آن‌ها نزدیکان می‌باشند؛ لذا وارد آن خانه می‌شوند در حالی که معتقد هستند خانه‌، خانه‌ی آن‌ها است و اهمیت نمی‌دهند و شیطان مثل خون در آن‌ها جریان می‌یابند و برای در فتنه انداختن وسوسه می‌کند تا اینکه آن‌ها را در فتنه بیاندازد و چه بسیار در این مسئله در دام شیطان افتاده‌اند و برای همین واجب است از قرار گرفتن در معرض فتنه‌ی خویشاوندان شوهر نهایت پرهیز را نمود.

خلاصه‌ی جواب: برای این سوال کننده واجب است که چهره‌اش را از برادرشوهرش بپوشاند حتی اگر سبب ناراحتی و هجر از جانب آن‌ها گردد ولی او باید صله‌ی رحم واجب خود را به جا آورد اگر آن‌ها کوتاهی کردند خودشان گناه‌کار هستند.

[۱] صحیح بخاری: كتاب النكاح، باب لا يخلون رجل بامرأة إلا ذو محرم، والدخول على المغيبة، شماره (٤٩٣٤) ، و صحیح مسلم: کتاب السلام، باب تحريم الخلوة بالأجنبية والدخول عليها، شماره (۲۱۷۲).

تعداد بازدید: 13

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة فضيلة الشيخ، إن لي أقارب في مكة المكرمة يُجبرونني على مقابلة أخي زوجي، فأنا كنت عندما أذهب إليهم في السنوات الماضية أتحجب، ولكن لا أغطي وجهي، مع أنني أعلم بأن ذلك لا يجوز، ولكن خوفا من قطيعة الرحم لأنني أعلم بأنني لو رفضت مقابلة أخي الزوج لأدى ذلك إلى نزاع، وبالتالي فيه قطيعة للرحم مع العلم بأن أقاربي هؤلاء لا يستمعون إلى النصيحة، وقد نويت الذهاب إلى مكة المكرمة لأداء العمرة في هذه السنة، ولكن قيل لي عند الذهاب إلى مكة لا بد من زيارة هؤلاء الأقارب، حتى لا يقطع الرحم فرفضت الذهاب إلى العمرة ابتغاء لوجه الله -عز وجل- حتى لا أقابل أخا زوجي، فهل رفضي صحيح أم لا؟ وبماذا تنصحونني بارك الله فيكم في عمرتي الثانية؟

فأجاب رحمه الله تعالى: قال الله تبارك وتعالى ﴿ یَـٰۤأَیُّهَا ٱلَّذِینَ ءَامَنُوۤا۟ أَطِیعُوا۟ ٱللَّهَ وَأَطِیعُوا۟ ٱلرَّسُولَ وَأُو۟لِی ٱلۡأَمۡرِ مِنكُمۡ ﴾ [النساء: ٥٩] فجعل طاعة أولياء الأمور طاعة ولي تابعة لطاعة الله ورسوله فإذا تعارضت طاعة الله ورسوله مع الأمر، فالمقدم طاعة الله ورسوله، ولهذا لا طاعة لمخلوق في معصية الخالق، ولا يحل لك كشف الوجه أمام أخي زوجك، وأنت تعلمين أنه حرام، فالواجب عليك ستره حتى لو أدى إلى قطيعة بينك وبين أقاربك، لأنهم هم الذين قطعوا، وهم ليس لهم طاعة في معصية الله -عز وجل- فعليك أن تؤدي ما أوجب الله عليك، واعلمي أنك منصورة عليهم إذا قاطعوك من أجل إقامتك لحدود الله -عز وجل-.

والواجب عليهم أن يقولوا في أحكام الله : سمعنا وأطعنا. وألا يُغَلَّبوا العادات على شريعة الله، لأن الشريعة هي الحاكمة، وليست محكوما عليها، والعادات محكوم عليها، وليست حاكمة.

وليعلم أن من أخطر الأشياء على المرأة أقارب الزوج، بل قد يكونون أخطر عليها من الأجانب، لقول النبي – عليه الصلاة والسلام – حين نهى عن الدخول على النساء، وحذر منه فقال: «إِيَّاكُمْ وَالدُّخُولَ عَلَى النِّسَاءِ». فَقَالَ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَفَرَأَيْتَ الحَمْوَ؟ قَالَ: «الحَمْوُ المَوْتُ». يعني أنه هو الشّر الذي يجب الفرار منه، أي من الخلوة به، وذلك لأن الحمو -وهو قريب الزوج- يدخل على بيت قريبه دون أن يُنكر عليه أحد لكونه قريبا، فيدخل وهو يعتقد أن البيت بيته ولا يبالي فيجري الشيطان منه مجرى الدم، ويوسوس له في الفتنة، حتى تحصل الفتنة، وكم من قتيل للشيطان في هذه المسألة، لهذا يجب الحذر غاية الحذر من التعرض للفتنة في أقارب الزوج.

وخلاصة الجواب: أنه يجب على هذه المرأة السائلة أن تحجب وجهها عن أخي زوجها ولو أدى ذلك إلى غضبهم، وإلى هجرهم، لكن هي عايها أن تقوم بالواجب من صلة الرحم، وإذا قصَّروا فالإثم عليهم.