یکشنبه 14 جمادی‌الاول 1448
۳ آبان ۱۴۰۵
25 اکتبر 2026

(۳۱۳۸) حکم شریعت در تعدد مساجد جمعه در یک محله که چیست؟

(۳۱۳۸) سوال: از نظر شما حکم شریعت در تعدد مساجد جمعه در یک محله که باعث کم شدن نمازگزاران در این مساجد می‌‌شود چیست؟

جواب:

نظر ما این است که اقامه‌‌ی نماز جمعه در بیش از یک مسجد مگر در صورت نیاز مانند دوری مسیر، تنگی مسجد، ترس از فتنه و… جایز نیست.

اهل علم به خصوص فقهای حنابله رَحِمَهُمُ‌الله نظرشان بر همین است زیرا تعدد برگزاری نماز جمعه بدون نیاز مخالف روش پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است زیرا در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم یک جمعه بیشتر اقامه نمی‌‌شد بلکه تعدد برگزاری نماز جمعه از قرن سوم هجری بوده است همان‌‌طور که برخی از اهل علم ذکر کرده‌‌اند همچنین چون تعدد برگزاری نماز جمعه بدون نیاز باعث از دست رفتن ویژگی آن به نسبت سایر نمازها می‌‌شود چون نماز جمعه همان‌‌طور که از اسم آن مشخص است باید در آن اجتماع باشد لذا اگر در مساجد تقسیم شود بین نماز جمعه و دیگر نمازها فرقی نیست بنابراین با این پراکندگی هدف از نماز جمعه از بین می‌‌رود یعنی جمع و انسجام مردم بر یک امام.

از جمله مفاسد پراکندگی نماز جمعه این است که باب تنبلی را باز می‌‌کند زیرا غالبا نماز جمعه در ابتدا و پایان آن در همه‌‌ی مساجد یکسان نمی‌‌شود لذا چه بسا این حجتی برای تنبل برای دیر آمدن به نماز جمعه باشد و هرگاه به او گفته شود برای چه؟ می‌‌گوید: چون در مسجد دیگر نماز خواندم.

همچنین زیرا باعث پراکندگی مسلمانان در روز عید هفتگی آن‌‌ها شود و این منافات دارد با آن چه مقصود شریعت از اجتماع و انسجام است و مخاطب این سخن کسی است که مسئول مساجد است اما بر عوام اشکالی ندارد اگر در یکی از این مساجد جامع نماز خواندند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز للمصلي في يوم الجمعة أن يترك المسجد الموجود في منطقته ويذهب إلى مسجد آخر بعيد المسافة، وذلك لكون الخطيب الثاني لديه اطلاع واسع في أمور الدين، ولديه أسلوب جيد في إلقاء الخطبة؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: الأحسن أن يصلي أهل الحي في مسجدهم؛ للتعارف والتآلف بينهم، وتشجيع بعضهم بعضًا، وتطييب قلب الإمام الذي يصلي بهم.

فإذا ذهب أحد إلى مسجد آخر لمصلحة دينية: كتحصيل علم، أو استماع إلى خطبة تكون أشد تأثيرًا وأكثر علمًا، فإن هذا لا بأس به، وقد كان الصحابة رضي الله عنهم يأتون يُصَلُّون مع النبي صلى الله عليه وسلم في مسجده؛ لإدراك فضل الإمام وفضل المسجد، ثم يذهبون يُصَلُّون في أهل حَيْهِمْ، كما كان معاذ رضي الله عنه يفعل ذلك في عهد النبي صلى الله عليه وسلم، و هو يعلم و لم ينكر عليه صلى الله عليه وسلم.

مطالب مرتبط:

(۳۰۷۰) آیا برای امام جمعه شرط است که بر روی مکان مرتفع خطبه بخواند؟

شرط نیست که در مکان مرتفع باشد بلکه جایز است در محراب بر روی زمین باشد اما در مکان مرتفع بهتر است...

ادامه مطلب …

(۳۰۴۳) آیا در صورتی که مسجد دور باشد جایز است نماز جمعه در خانه خوانده شود؟

اینکه انسان در خانه‌‌ یا مغازه‌‌اش نماز بخواند جایز نیست زیرا مقصود از نماز جمعه و جماعات این است که مسلمانان با یکدیگر جمع شوند...

ادامه مطلب …

(۳۱۱۰) حکم پاسخ سلام و مصافحه در حین خطبه جمعه

هرگاه انسان وارد مسجد شد در حالی که خطیب خطبه می‌‌خواند دو رکعت نماز سبک می‌‌خواند و می‌‌نشیند و بر کسی سلام نمی‌‌کند چون سلام کردن بر مردم در این حالت حرام است...

ادامه مطلب …

(۳۱۴۸) آیا نماز جمعه برای زنان مُسن جایز است؟

بله، برای آن‌‌ها جایز است به شرط این که بر وجه شرعی بدون استفاده از بوخوشی و زینت خارج شوند...

ادامه مطلب …

(۳۱۳۶) آیا درست است در صورتی که عید در روز جمعه باشد خواندن نماز عید از نماز جمعه اکتفا می‌‌کند؟

بله، هر کسی نماز عید را همراه امام بخواند او را از نماز جمعه کفایت می‌‌کند...

ادامه مطلب …

(۳۰۹۶) اگر خطیب در حال خطبه در روز جمعه بی‌‌وضو شود و در خطبه‌‌ی اول یا دوم باشد؛ آیا خطبه را کامل کند؟

خطبه را کامل می‌‌کند هرگاه دو خطبه تمام شد پایین آمده و برود وضو بگیرد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه