چهارشنبه 6 شوال 1447
۵ فروردین ۱۴۰۵
25 مارس 2026

(۳۰۸۸) حکم پایان دادن همیشگی خطبه به این آیه: {إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ} چیست؟

(۳۰۸۸) سوال: حکم همیشه پایان دادن خطبه به این آیه: {إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ}[نحل: ۹۰](به راستی الله به عدل و احسان فرمان می‌‌دهد) تا آخر آیه چیست؟

جواب:

بهتر است که همیشگی نباشد زیرا اگر همیشه باشد مردم گمان می‌‌کنند که سنت است در حالی که گفته شده: اولین کسی که خطبه را با این آیه پایان داد عمر بن عبدالعزیز رَحِمَهُ‌الله بود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حكم ختم خطبة الجمعة دائما بالآية الكريمة: ﴿ إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَنِ ﴾ [النحل: ٩٠] إلى آخر الآية الكريمة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الأفضل أن لا يُدِيمَ ذلك؛ لأنه إذا أدام ذلك ظن الناس أن هذا من السُّنَّة، وليس هذا من السُّنَّة، وقد قيل: إن أول من ختم الخطبة بهذه الآية عمر بن عبد العزيز الله رحمه الله.

مطالب مرتبط:

(۳۱۵۶) حکم کسی که بین نماز جمعه و نماز عصر در وقت اولی در اثنای سفر جمع و قصر می‌‌بندد چیست؟

کسی که نماز جمعه را در گردش در حالی که مسافر است خوانده نمازش باطل است زیرا نماز جمعه در سفر نه سنت و نه مشروع است بلکه بدعت است ...

ادامه مطلب …

(۳۰۶۲) حکم نماز تحیة‌المسجد هنگام اذان دوم روز جمعه

هرگاه از تحیه‌‌ی مسجد را فارغ شد جواب مؤذن را در صورتی که امام شروع به خطبه نکند بدهد اگر شروع به خطبه نمود گوش دادن به خطبه بهتر است....

ادامه مطلب …

(۳۱۱۷) حکم جواب دادن خطیب در روز جمعه در صورتی که در آیه یا حدیثی اشتباه کند

در صورتی که امام در خواندن آیه‌‌‌‌ای اشتباه کرد جواب او داده می‌‌شود و اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

(۳۰۸۰) حکم ترک نماز جمعه به‌ سبب اجابت دعوت ولیمه در بیابان بدون مسجد جامع

اگر رفتن تو به سوی آن‌‌ها قبل از دخول وقت نماز جمعه است اشکالی ندارد اما اگر بعد از اذان دوم است بر تو حرام است...

ادامه مطلب …

(۳۱۰۸) حکم منع دیگران از صحبت کردن در حال خطبه‌‌ی جمعه

اشکالی ندارد با اشاره آن‌‌ها را آگاه سازد بدین صورت که انگشتت را بر دو لبت برای اشاره به آن‌‌‌‌ها قرار دهی زیرا تو صحبت نکردی و در منع آن‌‌ها از صحبت کردن در حال خطبه دور کردن شر آن‌‌ها از دیگران است...

ادامه مطلب …

(۳۱۰۵) معنای فرموده‌‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در حدیث: (کسی که به سنگ ریزه دست بزند (و با آن بازی کند) دچار لغو شده است) چیست؟

معنا این است که از پاداش جمعه محروم می‌‌شود نه این که نماز جمعه‌‌اش باطل می‌‌شود ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه