(۳۰۷۵) سوال: آیا برای خطیب جمعه جایز است اگر شنوندگان او غیر عرب باشند به غیر از زبان عربی خطبه بخواند تا این که آن چه به آنها میگوید را فهم کنند یا این که خطبه جز به زبان عربی جایز نیست و تفاوتی ندارد زبان شنوندگان چه زبانی است؟
جواب:
قول درست در این مسئله این است که برای خطیب جایز است به زبانی خطبه بخوانند که حضار غیر از آن زبان را بلد نیستند اگر این قوم غیر عرب باشند و زبان عربی ر ا بلد نباشند به زبان آنها خطبه میگوید زیرا این، وسیلهی بیان برای آنها است.
مقصود از خطبه بیان حدود الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ به بندگان و پند و اندرز آنها است مگر این که آیات قرآنی واجب است به زبان عربی باشد سپس آن را به زبان قوم تفسیر کند و چیزی که دلالت بر خطبه نمودن به زبان قوم میدهد فرمودهی الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ : {وَمَا أَرْسَلْنَا مِن رَّسُولٍ إِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهِ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ}[إبراهیم: ۴](ما هیچ پیامبری را مگر به زبان قومش نفرستادیم تا (حقایق را ) برای آنها بیان کند) لذا الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ بیان میکند که وسیلهی بیان با زبانی است که مخاطبین آن را میدانند بنابراین میتواند به زبان غیر عربی خطبه بخواند مگر زمانی که آیهای را تلاوت بنماید که در این صورت باید به زبانی عربی که در قرآن است بخواند سپس بعد از آن آیه را به زبانی قوم تفسیر کند.