شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۳۰۲۲) حکم جمع بین نمازها برای چوپان در شرایط آب‌وهوایی سخت

(۳۰۲۲) سوال: چوپان هستم، برخی اوقات هوا بسیار شدید است لذا برخی از نمازها را در غیر وقت آن می‌‌خوانم مثلا ظهر را با عصر و مغرب را با عشاء جمع می‌‌بندم لطفا توضیح دهید؟ جزاکم الله خیرا.

جواب:

اشکالی ندارد نمازها را با هم به صورت جمع بخوانی و نماز ظهر و عصر همچنین مغرب و عشاء با هم جمع می‌‌خوانی زمانی که تمام نمازهایت را در وقت آن می‌‌خوانی اشکالی ندارد به دلیل قول ابن عباس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا که می‌‌گوید: (پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در مدینه بدون وجود ترس و باران بین ظهر و عصر و بین مغرب و عشاء جمع بستند؛ گفتند: قصدشان از این کار چه بود؟ گفت: خواست که امتش را در سختی نیندازد) لذا از این حدیث برداشت می‌‌شود هر چه برای انسان در آن سختی وجود دارد جایز است به خاطر آن بین ظهر و عصر یا بین مغرب و عشاء جمع ببندد.

لذا اگر سرما شدید باشد و بر شما چوپانان سخت باشد که برای هر نماز وضو بگیرید بین ظهر و عصر و بین مغرب و عشاء یا جمع تقدیم یا جمع تأخیر هر طور آسان‌‌تر است ببندد و این کار اشکالی ندارد بلکه از جمله چیزهایی است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن را دوست دارد زیرا از روی کرم و فضلش دوست دارد که بندگانش رخصت‌‌های او را انجام دهند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أعمل في رَعْي الأغنام، وأحيانا يكون البرد شديدًا جدًا، فَأَصَلِّي بعض الصلوات في غير أوقاتها، كأن أجمع الظهر  العصر، والمغرب مع العشاء، فوجهوني جزاكم الله خيرًا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: لا حرج عليك أن تُصَلِّيَ جمعًا، فتجمع الظهر مع العصر، والمغرب مع العشاء، إذا كان في صلاتك كل صلاة في وقتها حرج عليك؛ لقول ابن عباس رضي الله عنهما: «جمع النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- بين الظهر والعصر وبين المغرب والعشاء في المدينة من غير خوف ولا مطر»، قالوا: ما أراد إلى ذلك؟ قال: «أراد ألَّا يُخرجَ أمته»، فيؤخذ من هذا الحديث أن كل ما فيه حرج على الإنسان فإنه يجوز أن يجمع من أجله بين الظهر والعصر، أو بين المغرب والعشاء.

فإذا كان البرد شديدًا، ويشق عليكم أيها الرعاة أن تتوضؤوا لكل صلاة، فاجمعوا بين الظهر والعصر، إما جمع تقديم أو جمع تأخير، حسب الأيسر، واجمعوا بين المغرب والعشاء، إما جمع تقديم و إما جمع تأخير، حسب الأيسر، ولا حرج عليكم في هذا ، بل هذا مما يحبه الله -عز وجل-؛ لأنه لكرمه وفضله يجب أن يأتي عباده ما رخص لهم فيه.

مطالب مرتبط:

(۳۰۲۷) نماز جمع تقدیم برای مسافر بهتر است یا نماز جمع تأخیر؟

برای مسافر و غیر مسافر از کسانی که نماز جمع برای آن‌‌ها مباح است آن چه برای آن‌‌ها مناسب‌‌تر است را انجام دهند ...

ادامه مطلب …

(۳۰۳۱) آیا جمع بین نمازها برای ما جایز است؟

اگر نمی‌‌توانی برای اینکه نماز را در وقتش بخوانی توقف کنی جایز است بین دو نمازی که نماز جمع در آن جایز است جمع بسته شود و آن دو نماز عبارت‌‌اند از: نماز ظهر و و عصر یا نماز عشاء و مغرب اما جمع بین سه نماز جایز نیست....

ادامه مطلب …

(۳۰۱۶) آیا در حالت باریدن باران جمع تقدیم یا تأخیر جایز است؟

هرگاه باران بارید و برای حاضر شدن در مسجد به خاطر بارن مشقت وجود داشت جمع تقدیم یا تأخیر جایز است...

ادامه مطلب …

(۳۰۲۳) حکم تقدیم یا تأخیر نمازهای جمع‌شده در حال بازگشت از سفر

همراه آن‌‌ها به نیت نماز مغرب نماز می‌‌خواند و در این حالت اگر در رکعت دوم و ما بعد آن به امام ملحق شود امر آن آشکار است اگر در رکعت دوم به امام ملحق شود همراه او سلام می‌‌دهد زیرا سه رکعت می‌‌شود...

ادامه مطلب …

(۳۰۱۳) آیا جمع بین نمازها بدون عذر جایز است؟

جمع نمودن بین نمازها بدون عذر جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۳۰۳۳) حکم جمع تأخیر نماز ظهر و عصر به دلیل بیدار ماندن شبانه برای درس

او را نصیحت می‌‌کنیم که این را تغییر داده و نماز را در وقتش بخواند و آن را نیت کند من گمان می‌‌‌‌کنم که اگر با دوستش در وقت نماز ظهر یا در وقت نماز عصر قرار داشت نمی‌‌خوابید لذا از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ استعانت جسته و در ادای عبادت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با نشاط باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه