جمعه 24 صفر 1448
۱۶ مرداد ۱۴۰۵
7 آگوست 2026

(۲۹۷۵) حکم نماز قصر و جمع برای رانندهٔ شاغل در سفرهای کاری

(۲۹۷۵) سوال: من به عنوان راننده‌‌ی کامیون در اطراف عربستان سعودی کار می‌‌کنم بسیار حریص هستم بر اینکه نمازهای فرض را در اوقاتش ادا کنم اما نمازها را قصر و جمع می‌‌کنم لذا ظهر و عصر را دو رکعت دو رکعت و نماز مغرب را سه رکعت و نماز عشاء را دو رکعت می‌‌خوانم آیا این کار من درست است؟ بارک الله فیکم.

جواب:

مادامی که مسافر هستی عمل تو درست است حتی اگر در حال تردد باشی و در طول و عرض این کشور در حرکت باشی و اهل علم رَحِمَهُمُ‌الله گفته‌‌اند: راننده تاکسی که همیشه آن را کرایه می‌‌دهد اگر وطن خود را ترک کند مسافر است حتی زمانی که به وطنش برگردد.

اهل علم در اینکه اگر مسافری برای اقامت در مکانی بیش از چهار روز نیت اقامت داشته باشد اختلاف نموده‌‌اند که آیا واجب است نمازش را کامل بخواند یا خیر؟ در این مسأله اختلاف طولانی وجود دارد و قول راجح از اقوال اهل علم این است که محدودیتی برای مدتی که مسافر نیت اقامت وجود ندارد مادامی که نیتش این است هرگاه کارش به پایان رسید به وطنش بر می‌‌گردد و این به خاطر عدم وجود دلیل در قرآن، سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و اجماع است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أنا أعمل سائق شاحنة كبيرة في أنحاء المملكة، وأنا حريص كل الحرص على أن أؤدي فرائض الصلاة في أوقاتها، ولكنني أقوم بقصر الصلاة وجمعها فأصلي الظهر والعصر ركعتين ركعتين، وأصلي ثلاث ركعات للمغرب وركعتين للعشاء، فما صحة عملي هذا بارك الله فيكم؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: الجواب عملك صحيح ما دمت هذا مسافرا، حتى وإن كنت تتردد وتجوب البلاد طولا وعرضا، وقد نص على ذلك أهل العلم – رحمهم الله – فقالوا: إن صاحب سيارة الأجرة الذي يكون دائما يؤجرها، إذا فارق وطنه فهو مسافر حتى يرجع إلى وطنه.

وإنما اختلف أهل العلم فيما إذا نوى هذا المسافر الإقامة في مكان ما أكثر من أربعة أيام، فهل يلزمه الإتمام أو لا؟ والمسألة فيها خلاف طويل عريض، والراجح من أقوال أهل العلم أنه لا تحديد للمدة التي ينوي المسافر إقامتها، ما دام بنيَّتِهِ أنه متى انتهى عمله أو شغله رجع إلى وطنه، وذلك لعدم الدليل عليه من كتاب الله، أو سُنَّة رسوله صلى الله عليه وسلم، أو الإجماع.

مطالب مرتبط:

(۲۹۵۴) حکم قصر نمازهای فرض در روز ترویه

نماز تو درست زیرا در مکانی که نماز قصر می‌‌شود کامل خواندی اما سنت بر این است که مسافر نماز چهار رکعتی را قصر می‌‌کند و اگر کامل خواند نمازش ناقص است اما باطل نیست...

ادامه مطلب …

(۳۰۰۶) در مسیر طولانی کار، آیا می‌توانم نماز را شکسته بخوانم؟

بله، قصر خواندن در مسافت دویست و هشتاد کیلومتر در صورتی که در آن جا دو یا سه روز یا مثل آن باقی می‌‌ماند جایز است و می‌‌تواند به صورت قصر بخواند تا زمانی به شهرش بر می‌‌گردد هر چند که مدت آن طولانی باشد....

ادامه مطلب …

(۲۹۹۳) تا کی می‌توانم در سفر، نماز را شکسته بخوانم؟

در صورتی قصد مدت مشخصی را نداشته باشد می‌‌تواند نماز را قصر بخواند و از رخصت‌‌‌‌های سفر هر چند که مدت طولانی شود استفاده کند مادامی که منتظر چیزی است که به خا طر آن سفر نموده است....

ادامه مطلب …

(۲۹۵۶) آیا برای مسافر جایز است فقط قصر کند یا اینکه فقط جمع ببندد؟

قصر نمودن سنت مؤکده است که ترک نمی‌‌‌‌شود و جمع به نسبت کسی که در حال حرکت است سنت است و بر حسب آنچه برای او میسر است جمع  تقدیم یا تأخیر می‌‌بندد....

ادامه مطلب …

(۲۹۵۸) آیا قصر و جمع نماز بر مسافر واجب یا سنت است؟

قول صحیح بعد از اینکه بررسی کردم این است که واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۲۹۵۲) آیا قصر و جمع نمودن نمازها در سفر جایز است؟

قصر نمودن نماز برای مسافر در نماز مشروع است و تأکید شده است و بر انسان مکروه است که در هنگام سفر نمازش را کامل بخواند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه