(۲۹۶۲) سوال: معنای حدیثی که از پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم روایت میشود چیست که ایشان هنگامی که به سفر میرفتند تا اینکه برگردند بیش از دو رکعت نمیخواندند؟
جواب:
این نیز صحیح است و پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم : «إذا خرج من المدینة لم یزد علی رکعتین حتی یرجع»[۱](هنگامی که از مدینه خارج میشد تا هنگامی که بر میگشت بیش از دو رکعت نمیخواند) فرقی نداشت در غزوه، حج یا در عمره باشد زیرا هرگاه انسان از شهرش خارج شد مسافر محسوب میشود تا اینکه به شهرش برگردد مگر اینکه در شهری که به آن سفر نموده نیت اقامت مطلق و نامحدود داشته باشد یا اینکه قصد اقامت داشته باشد و از کشور خود به کشور جدید مهاجرت کند در این صورت حکم اهل آن شهری که به آن مسافرت نموده را میگیرد.
سپس اگر به شهرش بدون قصد اقامت برگردد در شهرش مسافر محسوب میشود به همین دلیل رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم در مکه قصر نمودند در حالی که شهر اولش محسوب میشد.
این مورد زیاد اتفاق میافتد و در مورد آن سؤال پیش میآید که هرگاه انسان در شهر جدیدی غیر از شهر اولش مقیم شود هنگامی که به شهر اولش برگشت آیا در حکم مسافر است یا در حکم مقیم؟ میگوییم: در حکم مسافر است و به دلیل آن اشاره کردیم و فرقی بین اینکه در شهر اولی که آن را ترک نمود و در جای دیگری مقیم شد ازدواج کرده باشد یا اینکه ازدواج نکرده باشد نیست چون رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم در مکه قصر میکرد با این وجود که در آن جا ازدواج کرده بود و بیشتر فرزندانش در مکه به دنیا آمدند.
[۱] مسلم: کتاب صلاة المسافرین و قصرها، باب صلاة المسافرین، شمارهی (۶۹۸) از ابن عمر با لفظ «صحبت رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم فی السفر، فلم یزد علی رکعتین حتی قبضه الله» وارد شده است.