پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۱۳۳۷) آیا استنجا و شستن عورت، باید قبل از هر وضو انجام شود؟

(۱۳۳۷) سوال: آیا استنجا و شستن عورت، باید قبل از هر وضو انجام شود یا فقط بعد از قضای حاجت انجام می‌شود؟

جواب:

استنجاء به معنای پاک نمودن محل ادرار یا مدفوع از هرگونه نجاست است. وقتی این نجاست از بدن زدوده شود، عورت شخص، پاک است و نیازی به شست و شوی دوباره نیست مگر این‌ که دوباره ادرار یا مدفوع از آن خارج شود.

بنابراین اگر فردی بعد از طلوع خورشید قضای حاجت نمود و عورتش را با آب شست یا با سنگ پاک نمود (با رعایت شروط شرعی) سپس وقت نماز ظهر رسید و بدون این‌ که عورتش را بشوید وضو گرفت، وضویش درست و این کارش جایز است؛ زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوا بِرُؤُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إلَی الکَعْبَینِ} [المائدة: ۶] : (‌ای کسانی ‌که ایمان آورده‌اید! هرگاه خواستید به نماز بایستید، صورت‌هایتان و دستانتان را تا آرنج بشویید. سرهایتان را مسح نمایید و پاهایتان را تا مچ بشویید).

الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در این آیه از شستن عورت نام نبرد؛ این دلالت می‌دهد که وضو فقط خاص همین اعضای چهارگانه است: صورت، دو دست، سر و دو پا؛ اما شستن عورت، سبب دارد یعنی فقط زمانی انجام می‌شود که عورت، دچار نجاست گردد لذا هرگاه محل خروج نجاست از آن نجاست، پاک شود، دیگر نیازی به شست و شوی دوباره ندارد مگر این ‌که دوباره با خروج نجاست، آلوده و نجس گردد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يلزم الاستنجاء عند كل وضوء، أم عند الحدث الأصغر فقط؟

فأجاب رحمه الله تعالى : الاستنجاء هو تطهير المحل القُبل أو هذه الدبر – من التلوث بالنجاسة التي حصلت، فإذا تطهر الإنسان من النجاسة فقد طهر المحل، ولا حاجة إلى إعادة غسله مرة ثانية، إلَّا إذا حصل بول أو غائط مرة أخرى. وعلى هذا فلو أن الإنسان قضى حاجته بعد طلوع الشمس، ثم استنجى، أو استجمر استجمارًا شرعيًّا، ثم حان وقت صلاة الظهر، وتوضأ من غير أن يَغسل فرجه كان ذلك جائزا ، وكان عملًا صحيحًا؛ لأن الله -عز وجل- يقول: ﴿ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوا بِرُؤُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إلَی الکَعْبَینِ [المائدة: ٦]

ولم يذكر الله -سبحانه وتعالى- غسل الفرج، فدل هذا على أن الوضوء يختص بهذه الأعضاء الأربعة فقط: الوجه واليدان والرأس والرجلان. وأما غسل الفرج فإنه لسبب ؛ وهو تلوث المحل بالنجاسة، فإذا طَهُرَ المحل من هذه النجاسة لم يحتج إلى إعادة تطهيره مرة أخرى إلا بنجاسة جديدة.

مطالب مرتبط:

(۱۳۳۵) آیا اگر باد شکم از فرد خارج شد، واجب است که دوباره استنجا کند؟

خروج باد شکم، استنجا و پاک کردن محل خروج نجاست را واجب نمی‌کند مگر این ‌که باد همراه با رطوبت باشد....

ادامه مطلب …

(۱۳۲۰) حکم ذکر نام خدا هنگام تکمیل وضو در فضای سرویس بهداشتی

اگر سنگ روشویی بیرون از توالت و محل قضای حاجت باشد، گفتن ذکر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با زبان نزد آن ایرادی ندارد؛ اما اگر داخل توالت باشد، چنان که قبلا نیز اشاره کردیم نباید ذکر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را در آن جا با زبان بگوید؛ البته در قلبش الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را ذکر و یاد می‌کند و این مسئله ایرادی ندارد....

ادامه مطلب …

(۱۳۲۵) آیا وضو گرفتن در سرویس بهداشتی، جایز است؟

بله، وضو گرفتن در سرویس بهداشتی، جایز است و گناه نیست اما شایسته است که فرد مواظب باشد نجاست و ناپاکی به بدن یا لباسش نرسد. ...

ادامه مطلب …

(۱۳۳۳) آیا پیش از وضو طهارت لازم است؟

اگر مدفوع یا ادراری از فرد خارج نشده باشد، نیازی به استنجا و تمیز کردن نیست...

ادامه مطلب …

(۱۳۳۲) بردن کاغذ حاوی اسماء الله به مستراح

همراه داشتن اوراقی که احادیث یا اسماء الله الحسنی در آنها نوشته شده در دستشویی، اشکالی ندارد و بیرون گذاشتن آنها نوعی مبالغه است

ادامه مطلب …

(۱۳۳۱) حکم ورود به سرویس بهداشتی همراه با اوراق دارای نام الله عزوجل

اگر نوشته‌ی اسم الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در جیب شخص وپوشیده‌ باشد، جایز است که با آن وارد سرویس بهداشتی شود زیرا نیاز انسان چنین اقتضا می‌کند. ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه