پنج‌شنبه 14 ربیع‌الاول 1448
۵ شهریور ۱۴۰۵
27 آگوست 2026

(۵۴۷۴) حدود حرمت محرمیت شیری بین پسر خاله و نسل او در ازدواج با دختران صاحب‌فرزند

(۵۴۷۴) سوال: من با دختری بیرون از طایفه ازدواج کرده و از او صاحب فرزند شده‌ام. آیا پسر خاله‌ام که من از مادرش شیر خورده‌ام، می‌تواند با یکی از دختران من ازدواج کند یا این ازدواج، حرام بوده و او برادر شیری من به حساب می‌آید که در این صورت، او عموی شیری دخترم هم می‌شود؟

جواب:

بله، برای این مرد که از مادرش شیر خورده‌ای؛ به طوری که تمام شروط در آن احراز شده، جایز نیست که با یکی از دخترانت ازدواج کند؛ زیرا عموی آنهاست؛ به دلیل اینکه رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده: «هر محرمیتی که از تولد حاصل می‌گردد، از شیرخوارگی نیز حاصل می‌شود».[۱]

محرمیت‌هایی که به علت نسب هستند، هفتاست که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن را در این آیه ذکر فرموده: {حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهَاتُكُمْ وَبَنَاتُكُمْ وَأَخَوَاتُكُمْ وَعَمَّاتُكُمْ وَخَالَاتُكُمْ وَبَنَاتُ الْأَخِ وَبَنَاتُ الْأُخْتِ وَأُمَّهَاتُكُمُ اللَّاتِي أَرْضَعْنَكُمْ وَأَخَوَاتُكُمْ مِنَ الرَّضَاعَةِ} [نساء: ۲۳]: (مادرانتان و دخترانتان و خواهرانتان و عمه‌هایتان و خاله‌هایتان و دختران برادر و دختران خواهر و مادرانی که شما را شیر داده‌اند و خواهران شیریتان، بر شما حرام گردیده‌اند). حال نظیر این هفت گروه، اگر به سبب شیرخوارگی محرم شده باشند نیز حرام هستند؛ بنا بر این برای مرد جایز نیست که با مادر شیری خود، و دختر شیری خود، و خواهر شیری خود و بردرزاده‌ی شیری خود و خواهر زاده‌ی شیری خود و عمه‌ی شیری خود و خاله‌ی شیری خود ازدواج کند؛ به دلیل حدیثی که کمی قبل به آن اشاره کردیم.

با این توضیح، جایز نیست پسر خاله‌ات که از مادرش شیر خورده‌ای و شروط شیرخوارگی هم احراز شده، با دخترانت یا دختر زاده‌ها یا پسر زاده‌هایت ازدواج کند.


[۱]  تخریجش قبلا ذکر شد. لفظ حدیث چنین است: «يَحْرُمُ ‌مِنَ ‌الرَّضَاعَةِ مَا يَحْرُمُ من الولادة».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إنني قد تزوجت بفتاة من غير الأسرة، وقد أنجبت منها بنات وأولادًا، فهل يجوز لابن خالي الذي رضعت من والدته بأن يتزوج من إحدى بناتي، أم أن ذلك محرم، ويعتبر هو أخي من أمي في الرضاع، وعلى ذلك يكون هو عم ابنتي في الرضاع؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم هذا الرجل الذي ارتضعت من أمه رضاعا محرما تمت فيه الشروط لا يحل أن يتزوج بأحد من بناتك؛ وذلك لأنه عمهنَّ؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «يَحْرُمُ مِنَ الرَّضَاعَةِ مَا يَحْرُمُ مِنَ الْوِلَادَةِ».

والمحرمات من النسب سبع، ذكرهن الله في قوله: ﴿ حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهَاتُكُمْ وَبَنَاتُكُمْ وَأَخَوَاتُكُمْ وَعَمَّاتُكُمْ وَخَالَاتُكُمْ وَبَنَاتُ الْأَخِ وَبَنَاتُ الْأُخْتِ وَأُمَّهَاتُكُمُ اللَّاتِي أَرْضَعْنَكُمْ وَأَخَوَاتُكُمْ مِنَ الرَّضَاعَةِ ﴾ [النساء: ۲۳]. فلهؤلاء السبع نظيرهن من الرضاع حرام على الرجل؛ فيحرم على الرجل أمه من الرضاع وبنته من الرضاع، وأخته من الرضاع، وبنت أخيه من الرضاع وبنت أخته من الرضاع، وعمته من الرضاع، وخالته من الرضاع؛ للحديث الذي أشرنا إليه آنفًا.

وعلى هذا فابن خالك الذي رضعت من أمه رضاعًا محرما تمت فيه الشروط لا يحل له أن يتزوج بأحد من بناتك، أو بنات بناتك، أو بنات أبنائك.

مطالب مرتبط:

(۵۴۷۸) حکم شرعی حضور بدون حجاب در جمع کودکانی که خواهر شیری به آنها شیر داده است

آن کودکانی که خواهر شیری‌ات به آنها شیر داده، تو خاله‌شان هستی و می‌توانی همان طور که جلوی خواهرزاده‌هایت بی حجاب می‌گردی، جلوی آنها نیز بی حجاب باشی...

ادامه مطلب …

(۵۴۵۶) حکم ازدواج با دختری که پس از رضاع فرد با مادرش متولد شده

می‌توانی با آن زنی که دو بار به تو شیر داده هم ازدواج کنی؛ چون دو بار شیر خوردن تاثیری در ایجاد محرمیت ندارد؛ شیرخوارگی زمانی باعث محرمیت می‌شود که پنج بار به بالا باشد. اما کمتر از آن، تاثیری ندارد. این قول راجح علما در این مساله است....

ادامه مطلب …

(۵۵۰۷) حکم ازدواج با خواهر دختری که به فرزند انسان شیر داده است

اگر شیرخوارگی پنج بار به بالا بوده و همچنین قبل از دو سالگی و قبل از این بوده باشد که بچه از شیر گرفته شود، در این صورت او فرزند آن زنی است که از او شیر خورده و خواهران این زن، خاله‌های او هستند ...

ادامه مطلب …

(۵۴۹۰) آیا جایز است با دختر خاله‌ام که با برادر کوچک‌ترم شیرخوارگی دارند، ازدواج کنم؟

اگر از مادر یا زنِ پدرت شیر خورده، ازدواج با او برای تو حلال نیست؛ زیرا خواهر توست...

ادامه مطلب …

(۵۴۷۲) حکم ازدواج با دختر خاله در صورت شیر خوردن از مادر داماد

اگر دختر خاله‌ات قبل از پایان دو سالگی، پنج بار از مادرت شیر خورده باشد، خواهر تو به حساب آمده و بنا بر این جایز نیست با او ازدواج کنی. اما اگر کمتر از پنج بار شیر خورده، یا بعد از دو سالگی از مادرت شیر خورده، دیگر خواهر تو نیست و می‌توانی با او ازدواج کنی...

ادامه مطلب …

(۵۴۹۲) حکم ازدواج متقابل بین دو خانواده با وجود شیرخوارگی یکی از زوجین با خواهر طرف مقابل

اگر خواهرت از زن عمویت شیر خورده، ازدواج با او برای پسر عمویت حلال نیست؛ زیرا خواهرش به شمار می‌رود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه