(۵۰۶۸) سوال: درکشورمان سودان از عادات است زمانی که فردی ازدواج میکند، از خویشاوندان دور و نزدیک مبالغی برای وی جمع آوری میشود و یادداشت میشود، وزمانی که فردی دیگر ازدواج کند، مبلغی که کمک کرده بود به او داده میشود، حکم شریعت درمورد این مبلغی که به وی پس داده میشود چیست؟ و آیا این مبلغ در ذمت انسان باقی میماند، اگر قبل از اینکه به صاحبش برگرداند و یا در جشن ومراسم مشارکت داشته باشد؟
جواب:
این کار از تعاون و همکاری بین برادران به شمار می آید، پس هرگاه برادران یا قبیله ویا اهل منطقه، هرگاه فردی نزد آنان ازدواج کند، مبالغی را برای او جمع آوری میکنند و فردی را جهت تبرع مشخص میکنند، سپس زمانی که یکی از خیرین خودش مراسم داشت، به خودش هم کمک مالی و قطعا بیشتر از آنچه کمک کرده داده میشود، در پاسخ میگوییم: اگر اینگونه باشد اشکالی ندارد، زیرا از باب همکاری به شمار میرود، و این مبالغی که فرد جمع آوری کرده بخاطر این منفعت باقی میماند، پس اگر فرد از دنیا برود اول اینکه مبلغی را که بخشیده است به وی بر نمیگردد، با این وجود که استفاده ای از این جمعیه خیری نکرده، زیرا زمانی که افراد این مبالغ را به عنوان کمک مالی می بخشند، از ملکیت آنان خارج میشود، و تنها برای مصلحتی که در نظر گرفته شده است باقی میماند، پس مالک این مبلغ نیست، نه زکات دارد و نه زمانی که از دنیا رفت به صاحبش بر میگردد. بلکه در نهایت بخاطر این منفعت نگه داری میشود.