شنبه 15 ذیقعده 1447
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵
2 می 2026

(۴۸۹۶) حکم شرعی تقسیم متفاوت ارث میان دختر و پسر در اموال شهری و اراضی کشاورزی

(۴۸۹۶) سوال: در کشور ما هنگام تقسیم ارث، سهم دختر و پسر را در اموال نقدی و املاکی که داخل حوزه شهرداری‌ها باشد برابر در نظر می‌گیرند، اما در زمین‌های کشاورزی سهم زن را نصف مرد در نظر می‌گیرند. حکم شرعی این گونه تقسیمات چیست؟

جواب:

حکم شرعی آن است که خداوند فرموده است: :{ يُوصِيكُمُ ٱللَّهُ فِىٓ أَوْلَـٰدِكُمْ ۖ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ ٱلْأُنثَيَيْنِ ۚ }{ الله دربارۀ فرزندان‌تان به شما سفارش می‌کند، سهم پسر، چون سهم دو دختر است }(نساء ١١) و زن نباید ارثیه‌ای همانند آنچه مرد دریافت می‌کند را اخذ نماید و بر حاکمان نیز واجب است که به احکام الهی در ارث و میراث و در هر مساله‌ی دیگری التزام و پایبندی کامل داشته باشند، زیرا ما بندگان خدا هستیم و باید تمام آنچه خداوند متعال فرموده است را به اجرا درآوریم و به دستور عقل و هوس و بر طبق میل و امیال شخصی خود آنها را تغییر ندهیم. {وَمَن لَّمْ يَحْكُم بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ فَأُو۟لَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلْكَـٰفِرُونَ }{و هر کس به احکامی که الله نازل کرده است حکم نکند؛ کافر است.}(مائده ٤٤)

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: عند قسمة الإرث في بلادنا يجعلون للأنثى نصيبا معادلا لنصيب الذكر في الأموال النقدية، والممتلكات التي تكون ضمن حدود البلديات، أما الأراضي الزراعية فيجعلون معها نصف نصيب الذكر، فما الحكم الشرعي في ذلك؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الحكم الشرعي ما ذَكَرَهُ الله في قوله: ﴿ يُوصِيكُمُ اللهُ فِي أَوْلَادِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِ الْأُنثَيَيْنِ ﴾ [النساء: ١١]، والمرأة لا تستحق من الميراث كما يستحق الرجل والواجب على ولاة الأمور أن يلتزموا بأحكام الله – تعالى- سواء بالميراث، أو في غيره، لأننا نحن عباد الله -عز وجل- يجب علينا أن نُطَبق كل ما أمر به، وألا نعارض ذلك بما تمليه علينا أهواؤنا وعقولنا، ﴿ وَمَن لَّمْ يَحْكُم بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ فَأُوْلَيكَ هُمُ الْكَفِرُونَ ﴾[المائدة: ٤٤].

مطالب مرتبط:

(۴۸۸۱) اولویت ادای نذر یا پرداخت بدهی‌های فرد مقروض؟

ابتدا مقدار قرض او را محاسبه می‌کنیم، سپس مقدار مالی که از خود بر جای گذاشته را محاسبه کرده و آن را به مقدار کل دیون تقسیم می‌کنیم....

ادامه مطلب …

(۴۸۸۴) آیا اجازه ساخت خانه بر زمین موروثی پیش از تقسیم ارث جایز است؟

اگر در میان وراث افراد نابالغ وجود دارد، دست زدن به اموال ایشان ابدا جایز نیست و نباید چیزی از آن اخذ شود. اما اگر یکی از برادران بالغ از سهم خود گذشت کند اشکالی ندارد.....

ادامه مطلب …

(۴۹۱۸) آیا وجود فرزندان باعث محروم شدن عموها از ارث آنها می‌گردد؟

بله فرزندان مذکر باعث محروم شدن عموها از ارث آنها می‌گردند.....

ادامه مطلب …

(۴۸۹۴) حکم محروم‌ کردن دختران از ارث

این کار کاملا حرام و جزو گناهان کبیره است – العیاذ بالله -....

ادامه مطلب …

(۴۹۰۲) اگر یکی از ورثه دوجنسه باشد، آیا باید در تقسیمات ارثیه جزو مردان حساب شود یا از زنان؟

اگر جزو آن دسته از ورثه‌ای بود که مرد یا زن بودن در سهم او هیچ تاثیری نداشت (مانند برادر مادری که جنسیت تاثیری در سهم وی ندارد) اما اگر جنسیت در سهم وارث تاثیر داشته باشد، به فرد دوجنسه نصف ارثیه یک پسر و نصف ارثیه یک دختر داده می‌شود...

ادامه مطلب …

(۴۸۸۸) بخشش سهم ارث از سوی خواهران و اخذ مبلغی از باب رضایت

زمینی که پدرشان برای آنها به جای گذاشته ملک آنها است و می‌توانند هر طور که می‌خواهند در آن دخل و تصرف نمایند. پس اگر خواهران این فرد از سهم خود گذشت نموده‌اند، این امر به خودشان مربوط است و هیچ اشکالی در آن نیست....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه