دوشنبه 27 رمضان 1447
۲۵ اسفند ۱۴۰۴
16 مارس 2026

(۴۸۸۵) حکم صرف‌نظر از سهم ارث در برابر ظلم یکی از ورثه در تصرف مال موروثی

(۴۸۸۵) سوال: من یک وکیل شرعی هستم و سی و سه سال سن دارم. یکی از برادرانم نزد من آمد و از من پنج هزار ریال طلب کرد و گفت که این پول را برای ماشینی که جزو ارثیه بوده خرج کرده است. به او گفتم من این مقدار پول نقد ندارم و پس از درگیری و بگو مگویی که نزدیک بود به درگیری بیانجامد، به او گفتم که من از سهم خودم از این ماشین ارثی صرف نظر می‌کنم و به خودم قول دادم که به بقیه ورثه هم سهمشان را از این ماشینی که این برادرم با ظلم و عداوت از آن خود کرده پرداخت کنم. لطفا بفرمایید که حکم شرع درباره این مساله چیست؟

جواب:

بر تو حلال نیست از ماشینی که بین تو و سایر ورثه مشترک است گذشت کنی مگر اینکه سایر وراث هم بر این کار رضایت داشته باشند و این برادری هم که با تو بر سر این ماشین مجادله کرده، باید بداند که ابدا این ماشین بر او حلال نیست زیرا اولا مجادله در بین بوده و ثانیا حق وراث دیگر هم در این میان هنوز بر این ماشین باقی است و باید دید که آیا آنها هم رضایت دارند یا خیر. پس حال برادرت یا باید ماشین را پس دهد یا اینکه رضایت تمام وراث دیگر را اخذ نماید. اگر تمامی وراث دیگر رضایت دادند و همه آنها بالغ و رشید بودند، در این صورت این امر بلااشکال خواهد بود. اما در غیر این صورت آنها حق دارند که ماشین را بازپس بگیرند زیرا مالی مشترک بوده و همه باید نصیبشان از آن را اخذ نمایند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أنا وكيل ،شرعي، وأبلغ من العمر ثلاثة وثلاثين عاما، وسبق أن أتاني أحد إخواني الذي هو أقل مني سنا يطلب مبلغ خمسة آلاف لقوله: إنه أنفقها على سيارة كانت من ضمن ما ورثه من والدي. وقد أجبت بأنني لا أملك هذه النقود، وبعد جدال كاد أن يكون فيه شيء من الاشتباك تنازلت له عن السيارة المشار إليها، وكتبت له على نفسي بأنني سأدفع للورثة ما يطلبونه مقابل تلك السيارة التي أخذها ظلما وعدوانا، فما حكم الشرع في نظركم في ذلك، أفيدوني بذلك؟

فأجاب رحمه الله تعالى : لا يَحِلُّ لك أن تتنازل عن السيارة المشتركة بينك وبين بقية الورثة، إلا بموافقة الورثة، وهذا الأخ الذي ألجأك إلى ذلك لا يحل له شيء من هذه السيارة، لأنه ألجأك إلى ذلك، ولأن حق شركائكم باق فيها، والواجب الآن رد السيارة، أو استرضاء الجميع، فإذا رضي الجميع، وهم بالِغُون رشيدون، فلا حرج، وإلا فلهم الحق في أن يردّوا هذه السيارة إلى المال المشترك، وكل يأخذ نصيبه منها.

مطالب مرتبط:

(۴۹۰۶) تقسیم ارث مرد متوفی با دو پسر، دو دختر و همسر باردار

اگر به جز این افراد وارث دیگری در کار نباشد، یک هشتم ماترک به زوجه خواهد رسید و به اندازه سهم دو پسر برای فرزند یا فرزندانی که در شکم مادر هستند از سهم الارث به صورت موقت جدا می‌شود و بقیه بین دو دختر و دو پسر وی تقسیم می‌گردد...

ادامه مطلب …

(۴۸۸۴) آیا اجازه ساخت خانه بر زمین موروثی پیش از تقسیم ارث جایز است؟

اگر در میان وراث افراد نابالغ وجود دارد، دست زدن به اموال ایشان ابدا جایز نیست و نباید چیزی از آن اخذ شود. اما اگر یکی از برادران بالغ از سهم خود گذشت کند اشکالی ندارد.....

ادامه مطلب …

(۴۸۷۹) حکم شرعی درباره زمین زراعی که پدر به عنوان جهاز به دخترش داده

زمینی که پیش از مرگ پدر از جانب دخترش به او داده شده، اکنون و پس از مرگ پدر به جمیع وراث تعلق دارد و باید بین فرزندان و همسران و والدین (اگر در قید حیات باشند)، بر حسب شریعت اسلامی تقسیم گردد...

ادامه مطلب …

(۴۸۹۰) حکم وقف ناتمام پیش از وفات

وقف هنوز انجام نشده است؛ چرا که تحقق وقف منوط به بازدید آن زن از مکان‌ها و اجرای واقعی آن بوده است،...

ادامه مطلب …

(۴۹۱۷) حق تعصیبی فرزندان عموی متوفی در ارث

تا زمانی که پدر در قید حیات باشد هیچکس حقی در تعصیب ندارد مگر فرزندان پسر، زیرا فرزندان پسر در تعصیب بر پدران تقدم دارند. ...

ادامه مطلب …

(۴۹۲۲) کم شرعی ارث بردن پدر همسر فوت شده از جواهرات به جای مانده

چون همسر تو فرزندی نداشته، نصف اموال وی به تو می‌رسد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه