پنج‌شنبه 17 شعبان 1447
۱۶ بهمن ۱۴۰۴
5 فوریه 2026

(۴۷۹۶) حکم فروش اراضی موقوفه چیست؟

(۴۷۹۶) سوال: حکم فروش اراضی موقوفه چیست؟ حکم مشتری آن چیست؟

جواب:

اراضی موقوفه اگر از سوددهی بازمانده باشند و دیگر نفعی نداشته باشند، فروخته می­شوند و پول حاصل از فروش آنها صرف کار مفید دیگری می­گردد. اما اگر این اراضی هنوز مفید و سودده باشند، فروش آنها جایز نیست و باید همچنان موقوفه بمانند. لازم به ذکر است که در حالت اول نیز باید پیش از فروش زمین، از دادگاه­های قانونی مجوزهای لازم اخذ گردد، تا این اموال موقوفه تبدیل به بازیچه دست افراد سودجو نشوند که اگر اینگونه نباشد هر ناظری می­تواند ادعا کند که فلان موقوفه سوددهی خود را از دست داده و می­خواهم آن را بفروشم، سپس آن را برای مصالح خود بفروشد. خلاصه کلام این است که فروش اراضی موقوفه در صورتی که دیگر سودی برای مردم نداشته باشند، نه تنها جایز، بلکه واجب است تا بتوان از آن وقف سود برد. اما اگر آن اراضی همچنان سودده و مفید بودند، باید همچنان در حالت قبلی خود بمانند و فروخته نشوند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حُكْمُ بيع الأراضي الموقوفة، وما حكم المشتري في ذلك؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الأراضي الموقوفة إذا تعطلت مصارفها، ومنافذها بحيث لا يُنتفع بها، فإنها تُباع، ويُصرَف ثمنها في شيء يُنتفع به، وأما إذا كانت مصالحها باقية، فإنه لا يجوز بيعها، وتبقى على وقفها، ولكن مع ذلك، فالصورة الأولى التي يجوز بيعها لا بد من مراجعة الحاكم الشرعي في هذا الأمر، حتى لا يحصل تلاعب بالأوقاف، فيدعي كل إنسان ناظر على أن هذا الوقف قد تعطلت ،منافعه ثم يبيعه لهوى في نفسه، والحاصل أن بيع الأراضي الموقوفة إذا تعطلت منافعها جائز، بل واجب حتى يُمْكِنَ الانتفاع بالوقف، وأما إذا لم تتعطل منافعها، فإنها تبقى على ما هي عليه.

مطالب مرتبط:

(۴۷۸۰) حکم ساخت مسجد جدید در نزدیکی مسجدی که از پیش بنا شده است

اگر مسجدی که برای این اشخاص بنا نهاده­ای اکنون از آنها بسیار دور است و از تو می­خواهند که آن را به مکانی نزدیکتر منتقل کنی و کسی به مسجد اولی نیاز ندارد، پس انتقال مسجد به جایی که برای ایشان نزدیکتر باشد اشکالی ندارد..

ادامه مطلب …

(۴۷۸۴) حکم استفاده شخصی از زمینی که وقف شده است

هر کس که کاربری آن را تغییر دهد گناه متوجه او خواهد بود. ..

ادامه مطلب …

(۴۷۸۳) حکم تخریب مسجد قدیمی برای ساخت مسجدی بزرگ‌تر

اگر قرار بر این شد که مسجد به مکان دیگری منتقل گردد، حکم زمین مسجد قبلی زایل می­گردد زیرا اسم مسجد از آن ساقط شده است و می­توان در آن خانه بنا کرد یا مثلا در آن زراعت کرد یا ... زیرا دیگر حکم مسجد بودن از آن زایل شده است....

ادامه مطلب …

(۴۷۷۸) اگر سوددهی و مصلحت وقف پایان پذیرفت، آیا میتوان آن را فروخت؟

اگر سوددهی و مصلحت موقوفه­ای پایان پذیرفت، فروش آن نه تنها جایز، بلکه واجب است و باید فروخته شود و در کار خیر دیگری صرف شود....

ادامه مطلب …

(۴۷۷۰) آیا مخالفت ورثه می‌تواند مانع اجرای وصیت به وقف شود؟

اگر آن خانم این آقا را برای خرید و وقف آن دو مکان وکیل خود قرار داده بوده و تنها برای مشاهده به آنجا رفته، در این حالت وقف باید انجام بگیرد و هیجکس حق ندارد با آن مخالفت کند. زیرا به واسطه وکیل، این عمل قطعی شده ...

ادامه مطلب …

(۴۷۶۸) آیا اجر صدقه جاریه به میت میرسد؟

باید دید که آیا کسی که صدقه جاریه را انجام داده، خود متوفی قبل از فوت بوده است؟...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه