جمعه 4 محرم 1448
۲۸ خرداد ۱۴۰۵
19 ژوئن 2026

(۴۷۹۶) حکم فروش اراضی موقوفه چیست؟

(۴۷۹۶) سوال: حکم فروش اراضی موقوفه چیست؟ حکم مشتری آن چیست؟

جواب:

اراضی موقوفه اگر از سوددهی بازمانده باشند و دیگر نفعی نداشته باشند، فروخته می­شوند و پول حاصل از فروش آنها صرف کار مفید دیگری می­گردد. اما اگر این اراضی هنوز مفید و سودده باشند، فروش آنها جایز نیست و باید همچنان موقوفه بمانند. لازم به ذکر است که در حالت اول نیز باید پیش از فروش زمین، از دادگاه­های قانونی مجوزهای لازم اخذ گردد، تا این اموال موقوفه تبدیل به بازیچه دست افراد سودجو نشوند که اگر اینگونه نباشد هر ناظری می­تواند ادعا کند که فلان موقوفه سوددهی خود را از دست داده و می­خواهم آن را بفروشم، سپس آن را برای مصالح خود بفروشد. خلاصه کلام این است که فروش اراضی موقوفه در صورتی که دیگر سودی برای مردم نداشته باشند، نه تنها جایز، بلکه واجب است تا بتوان از آن وقف سود برد. اما اگر آن اراضی همچنان سودده و مفید بودند، باید همچنان در حالت قبلی خود بمانند و فروخته نشوند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حُكْمُ بيع الأراضي الموقوفة، وما حكم المشتري في ذلك؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الأراضي الموقوفة إذا تعطلت مصارفها، ومنافذها بحيث لا يُنتفع بها، فإنها تُباع، ويُصرَف ثمنها في شيء يُنتفع به، وأما إذا كانت مصالحها باقية، فإنه لا يجوز بيعها، وتبقى على وقفها، ولكن مع ذلك، فالصورة الأولى التي يجوز بيعها لا بد من مراجعة الحاكم الشرعي في هذا الأمر، حتى لا يحصل تلاعب بالأوقاف، فيدعي كل إنسان ناظر على أن هذا الوقف قد تعطلت ،منافعه ثم يبيعه لهوى في نفسه، والحاصل أن بيع الأراضي الموقوفة إذا تعطلت منافعها جائز، بل واجب حتى يُمْكِنَ الانتفاع بالوقف، وأما إذا لم تتعطل منافعها، فإنها تبقى على ما هي عليه.

مطالب مرتبط:

(۴۷۸۹) حکم وقف جحوف در صورت رفع فقر و تمکن مالی نوه‌ها

شروط واقف را تنها باید وقتی بدان عمل نکرد که در آن معصیتی نهفته باشد که در این حالت نه تنها تغییر کارکرد وقف اشکالی ندارد، بلکه واجب نیز است...

ادامه مطلب …

(۴۷۷۹) حکم فروش موقوفه و نحوه مصرف پول آن

باید پول این وقف صرف خرید ملک یا زمین یا هر چیز دیگری که منفعت آن مستمر است گردد و نباید به یکباره صدقه داده شود و به سرعت تمام گردد. زیرا در این حالت وقف تمام می­شود....

ادامه مطلب …

(۴۷۷۸) اگر سوددهی و مصلحت وقف پایان پذیرفت، آیا میتوان آن را فروخت؟

اگر سوددهی و مصلحت موقوفه­ای پایان پذیرفت، فروش آن نه تنها جایز، بلکه واجب است و باید فروخته شود و در کار خیر دیگری صرف شود....

ادامه مطلب …

(۴۷۸۴) حکم استفاده شخصی از زمینی که وقف شده است

هر کس که کاربری آن را تغییر دهد گناه متوجه او خواهد بود. ..

ادامه مطلب …

(۴۷۸۰) حکم ساخت مسجد جدید در نزدیکی مسجدی که از پیش بنا شده است

اگر مسجدی که برای این اشخاص بنا نهاده­ای اکنون از آنها بسیار دور است و از تو می­خواهند که آن را به مکانی نزدیکتر منتقل کنی و کسی به مسجد اولی نیاز ندارد، پس انتقال مسجد به جایی که برای ایشان نزدیکتر باشد اشکالی ندارد..

ادامه مطلب …

(۴۷۹۴) حکم برداشت محصول زمین وقفی به نفع شخصی

آنچه از محصول بدست می­آید را باید صرف مصالح مسجد کند و اگر مقدار بیشتری حاصل شد می­تواند آن را صرف مسجد دیگری کند تا ثواب وقف کننده بیشتر شود. در هر حال نباید این زمین پرثمر بایر بماند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه