سه‌شنبه 21 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
4 آگوست 2026

(۴۷۰۰) آیا آیه ۷۹ سوره بقره شامل کسانی می‌شود که قرآن می‌نویسند و برای آن پول می‌گیرند؟

(۴۷۰۰) سوال: خداوند در سوره بقره می­فرماید: “فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَكْتُبُونَ الْكِتَابَ بِأَيْدِيهِمْ ثُمَّ يَقُولُونَ هَٰذَا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ لِيَشْتَرُوا بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا ۖ فَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا كَتَبَتْ أَيْدِيهِمْ وَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا يَكْسِبُونَ” ” پس وای بر کسانی که با دست خود می نویسند، سپس می گویند: « این از جانب خداست» تا آن را به بهای اندک بفروشند، پس وای بر آنها از آنچه دستهايشان نوشته، و وای بر آنان از آنچه از این راه به دست می آورند!” (البقره ٧٩)، معنی این آیه چیست؟ و آیا شامل کسانی می­شود که نوشته­های قرآنی نوشته و در ازای آن پول دریافت می­کنند؟

جواب:

معنی این آیه این است که: خداوند به کسانی که به او افترای دروغ می­بندند، یعنی به دست خود کلامی نوشته و سپس به مردم می­گویند این از نزد خدا است تا بتوانند با این کار به منفعتی دنیایی (جاه و مقام، ریاست، مال و …) دست یابند وعده (عذاب) داده است و تبیین نموده که مقصودش کتابت باطل و کسب حرام ایشان است. اما درباره کسانی که نوشته می­نویسند و به گردن مریض آویزان می­کنند تا شفا پیدا کند یا از مریضی محافظت شود، ابتدا باید دید آیا این کار جایز است؟ -اگر نوع نوشته مشخص نباشد، یا اسامی حرام مانند اسامی جن و شیطان و مانند آن روی آن نوشته شده باشد، آویزان کردن آن به گردن مریض مطلقا حلال نیست. اما اگر در این نوشته­ها قرآن یا احادیث نبوی نوشته شده باشد، در حلال بودن آن بین علما دو قول مختلف وجود دارد و قول ارجح آن است که حلال نیست، زیرا عبادت خداوند سبحان به آنچه که در شرع خود قرار نداده بدعت است و اعتقاد به آن که چیزی که خدا آن را سبب قرار نداده سبب است، نوعی از شرک می­باشد.

بنابراین قول ارجح این است: آویختن نوشته و امثالهم بر گردن مریض چه قرآن باشد چه هر چیز دیگر جایز نیست. همچنین قرار دادن این نوشته­ها زیر بالشت و تخت و … مریض هم جایز نمی­باشد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: يقول الله -تعالى- في سورة البقرة: ﴿ فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَكْتُبُونَ الْكِتَبَ بِأَيْدِيهِمْ ثُمَّ يَقُولُونَ هَذَا مِنْ عِندِ اللَّهِ لِيَشْتَرُوا بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا فَوَيْلٌ لَهُم مِّمَّا كَنَبَتْ أَيْدِيهِمْ وَوَيْلٌ لَهُم مِّمَّا يَكْسِبُونَ ﴾ [البقرة: ٧٩]، ما معنى هذه الآية، وهل يدخل فيها من يكتبون الأحجبة من القرآن مقابل أجر نقدي يتقاضونه؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: معنى هذه الآيات الكريمة: أن الله سبحانه وتعالى توعد أولئك الذين يفترون عليه كَذِبًا، فيكتبون بأيديهم كلاما، ثم يقولون للناس: هذا من عند الله مِنْ أَجْلِ أن ينالوا به من الدنيا، إما جاها، أو رئاسة، أو مالا ، أو غير ذلك، ثم بيّن الله -تعالى- أن هذا الوعيد على الفعلين جميعا على كتابتهم الباطلة، وعلى كسبهم المُحَرَّم الناشئ عن هذه الكتابة الباطلة، أما الذين يكتبون الأحجبة، وهو ما يُعلّق على المريض لشفائه من المرض، أو على الصحيح لوقايته من المرض، فإنه يُنظر: هل تعليق هذه الأحجبة جائز، أم لا؟ فإذا كانت هذه الأحجبة لا يُعلم ما كُتب فيها، أو كُتب فيها أشياء مُحرَّمة، كأسماء الشياطين والجن، وما أشبه ذلك، فإن تعليقها لا يحل بكل حال، وأما إذا كانت هذه الأحجبة مكتوبة من القرآن، والأحاديث النبوية، ففي حلها قولان لأهل العلم، والراجح أنه لا يحلُّ تعليقها، وذلك لأن التعبد الله -سبحانه وتعالى بما لم يشرعه الله بدعة، ولأن الاعتقاد بأن شيئًا من الأشياء سبب لم يجعله الله سببا نوع من الشرك.

وعلى هذا فالقول الراجح أنه لا يجوز أن يُعلق على المريض شيء لا من القرآن، ولا من غيره، ولا أن يعلق -على الصحيح – شيء لا من القرآن، ولا من غيره، وكذلك لو كتبت هذه الأحجبة ووضعت تحت وسادة مريض، ونحو ذلك، فإنه لا يجوز.

مطالب مرتبط:

(۴۶۹۰) حکم شرعی اجاره دادن مغازه به سالن‌های آرایشی

اجاره دادن مغازه به آرایشگران تنها در صورتی مجاز است که با آنها توافق کنید که از اصلاح ریش اجتناب کنند و اگر برای موجر ثابت شد که اقدام به این کار کرده­اند، بتواند قرارداد را فسخ کند، زیرا شرط موجر صحیح بوده و آنها به آن عمل نکرده­اند....

ادامه مطلب …

(۴۶۸۷) حکم استثمار کارگر نیازمند توسط کارفرما و نقض قرارداد کاری

این کار کاملا حرام است و در شان مومنان نیست...

ادامه مطلب …

(۴۷۰۲) حکم پرداخت پول برای به جا آوردن نماز و روزه‌های قضا شده فرد فوت شده

آن مبلغی که به آن شخص دیگر داده­اند تا نماز و روزه­ها را به جای آورد بی گمان صحیح نیست. زیرا قرارداد استخدامی برای اعمال تقربی ابدا جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۴۷۱۳) آیا گرفتن مبلغ اضافه بر حقوق از کارفرما جایز است؟

اگر کاری انجام نداده که هدیه ای به او داده شود، و این کار وی، مزدی دارد که بر شرکت واجب است، او نباید چیزی را قبول کند و همانا این سالم تر و پرهیزکارتر است....

ادامه مطلب …

(۴۷۱۱) کم شرعی تأخیر در پرداخت حقوق کارگر

برای انسان شایسته نیست اگر کسی به او ظلم کرد و حقش را به طور کامل از او دریافت نکرد، بدون اطلاع مالش را بگیرد،...

ادامه مطلب …

(۴۶۹۹) حکم دریافت پول برای خواندن قرآن به نیت شفا

انسان نباید به ازای قرائت قرآن پولی از کسی بگیرد. قرائت قرآن جزو عبادات است و عبادات باید به صورت خالص برای خدای تعالی انجام شوند و انسان نباید آن را به منظوری دنیوی انجام دهد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه