شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۴۴۲۷) حکم ترک تقصیر در عمره و خروج از احرام به‌صورت سهوی

(۴۴۲۷) سوال: همسر پدرم در عمره‌ی امسال فراموش کرده است که موی خود را کوتاه کند و از احرام بیرون آمده است بعد از آن طواف و سعی را انجام داده است و آن را به یاد نیاورده است مگر در شهر ریاض، حکم آن چیست؟ جزاکم الله خیرا.

جواب:

اگر که در عمره فراموش کرده است موی خود را کوتاه کند و آن را در ریاض به یاد آورده است پس آنجا کوتاه می‌کند و اشکالی در آن نیست إن شاء الله.

و در این مناسبت دوست دارم برادران مسلمانم را نصیحت کنم هنگامی که اراده‌ی عبادتی را کردند، هر عبادتی که باشد خوب توجه خود را متوجه آن کنند و قلبشان مشغول آن عبادت باشد و به آن اهمیت دهند این از یک ناحیه بود.

ناحیه‌ی دوم: احکام آن را یاد بگیرند و این که چه چیزی در آن واجب است تا این که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را با بصیرت عبادت کنند و چه بسیار از خللی که در مناسک حج و عمره‌یشان به وجود آمده است سوال می‌کنند و چه بسا سال‌های زیادی نیز از آن گذشته است و متوجه آن نشدند مگر بعد از چندین سال و شکی نیست که این نقص می‌باشد زیرا اگر یکی از ما بخواهد به جایی سفر کند، سفر خود را شروع نمی‌کند مگر این که مسیر آن را بشناسد یا کسی راه راه را به او نشان دهد تا این که بداند چگونه به مقصدش برسد پس مسیر و سیر به سوی بهشت پر نعمت چطور است آیا اهمیت آن بیشتر نیست که انسان به آن نهایت اهتمام را بدهد؟

و همچنین در معاملات نیز این‌چنین شایسته است لذا برای تاجر شایسته است قبل از آن مشغول تجارتی شود بداند که جایز می‌باشد یا نه؟ و همچنین در مورد آنچه آن را احوال شخصی می‌مامند مانند ازدواج و طلاق؛ لذا انسان طلاق نمی‌دهد مگر این که حدود الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را در طلاق بشناسد و در مورد چیزهای دیگر از شرائع دین نیز این‌گونه می‌باشد؛ بنابراین شایسته است که انسان آن را به همت، عزم و نشاط و حضور قلب فرا گیرد که عبادت را با علم و بصیرت انجام بدهد و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {قُلۡ هَلۡ یَسۡتَوِی ٱلَّذِینَ یَعۡلَمُونَ وَٱلَّذِینَ لَا یَعۡلَمُونَۗ إِنَّمَا یَتَذَكَّرُ أُو۟لُوا۟ ٱلۡأَلۡبَـٰبِ} [سوره الزمر: ۹] : (بگو: آیا کسانی‌که می‌دانند، و کسانی‌که نمی‌دانند یکسان هستند؟! تنها خردمندان پند می‌پذیرند).

سوال کننده: شیخ بزرگوار بر این همسر پدرم چه چیزی لازم می‌باشد؟

جواب: همانطور که گفتم در مکانی که می‌باشد موی سر خود را کوتاه کند مگر این زمان از آن گذشته باشد که فدیه‌ای را مکه ذبح می‌کند و آنجا بین فقرا تقسیم می‌کند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: نسيت زوجة الوالد هذا العام في الْعُمْرَةِ أَن تُقَصِّرَ من شَعَرَها، وحَلَّتْ من الْإِحْرَام بعد الطَّوَافِ والسَّعي، ولم تذكر التقصير إلا في الرياض، فما الحكم جزاكم الله خيرًا؟

فأجاب رحمه الله تعالى – : إذا نَسِيَتْ أن تُقَصِّرَ فِي الْعُمْرَةِ ولم تذكر إلا وهي في الرياض، فإنها تُقَصِّرُ ولا حرج عليها إن شاء الله.

وإنني بهذه المناسبة أود أن أذكر إخواننا المسلمين أنهم إذا أرادوا أن يفعلوا عبادة، أي عبادة كانت فليقبلوا إليها بجد وليشغلوا قلوبهم بها، وليهتموا بها، هذه ناحية.

والناحية الثانية: أن يتعلموا أحكامها وماذا يجب عليهم فيها، حتى يعبدوا الله تعالى على بصيرة، وما أكثر الذين يسألون عن أشياء أخلوا بها في مَنَاسِكِهِمْ فِي الْحَجِّ أو الْعُمْرَةِ، وربما يمضي عليهم سنوات كثيرة لم يتفطنوا إلا بعد مضي هذه السنوات، وهذا لا شك أنه نَقْصُ؛ لأن أحدنا لو أراد أن يسافر إلى بلد فإنه لن يسافر إلا بهادٍ يدله الطريق، أو بهاد يصف له الطريق، حتى يعرف كيف إلى هذه البلاد، وإلى أين يتجه، فما بالك بالسير إلى جَنَّاتِ النعيم، أليس الأجدر بالإنسان أن يهتم به اهتماما بالغا؟ وينبغي ذلك في المعاملات أيضا، فالتاجر ينبغي له أن لا يشتغل بالتجارة حتى يعرف ما يجوز منها وما لا يجوز؟ وهكذا فيما يسمونه بالأحوال الشخصية كالنكاح، والطلاق، فالإنسان لا يُطلق حتى يعرف حدود الله تعالى في الطلاق، إلى غير ذلك من شرائع الدين وشعائره فإنه ينبغي للإنسان أن يتلقاها بهمَّةٍ وعزيمة ونشاط وإحضار قلب وأن يقوم بها على علم وبصيرة، فقد قال الله تبارك وتعالى -: ﴿ قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ إِنَّمَا يَتَذَكَّرُ أُولُوا الأَلْبَبِ ﴾ [الزمر: 9].

فضيلة الشيخ: إذا ماذا يلزم هذه الزوجة؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: يلزمها كما قلت أن تُقَصِّر وهي في مكانها إلا إذا فات الأوان، فإنها تذبح فِدْيَةٌ تتصدق بها على فقراء الْحَرَمِ.

مطالب مرتبط:

(۴۴۰۶) حکم ترک طواف افاضه و وداع به علت عذر شرعی و انجام محظورات احرام

در این حالت برایت واجب است که به مکه برگردی و فقط طواف افاضه را انجام دهی اما طواف وداع مادامی که دچار حیض بودی هنگام خروجت از مکه بر تو لازم نبوده است....

ادامه مطلب …

(۴۴۱۱) حکم عمره‌ی ناتمام به دلیل بیماری روانی

نسبت عمره‌ی او، ظاهر کلام او این است که او او عمره را ادا کرده است چون که می‌گوید طواف و سعی بین صفا و مروه را انجام داده است و فقط کوتاه کردن موی سر باقی مانده است....

ادامه مطلب …

(۴۴۲۲) حكم حج نیابی برای دو متوفی و تأخیر در ذبح

به جا آوردن یکی از آن دو را داری اما حج کردن از جانب آن دو در نسک واحد جایز نیست چون نسک واحد از هم جدا نمی‌شود و باید برای یک نفر باشد ....

ادامه مطلب …

(۴۴۰۵) حکم نقص در مناسک حج و تأثیر حج دوم بر جبران نقص حج اول

حج اولی تمام نشده است چون حج بدون طواف افاضه تمام نمی‌شود و برای همین شایسته‌ی این مفتی است که او را امر به انجام طواف افاضه کند تا این که حج اولش کامل شود سپس حج دیگر به جا آورد و این حج آخری تطوع (مستحب) است....

ادامه مطلب …

(۴۴۱۴) حکم ناتمام ماندن سعی عمره به‌ دلیل ازدحام در شب ۲۷ رمضان

بر ایشان واجب است که در حالت احرام به مکه بازگردند و سعی را تمام کنند ولی سعی را از اول شروع کنند لذا هفت دور سعی را انجام دهند و سر خود را بتراشند یا این که کوتاه کنند  و قبل از این اگر محظورات احرام را انجام داده‌اند چیزی بر آن ها لازم نیست چون که جاهل بوده‌اند

ادامه مطلب …

(۴۴۲۱) خروج از احرام پیش از آغاز ایام حج

انچه اهل علم گفته‌اند لازم می‌شود که واجبی را ترک کرده پس قربانی را در مکه ذبح می‌کند و بین فقرا آن را تقسیم می‌کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه