شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۴۴۲۲) حكم حج نیابی برای دو متوفی و تأخیر در ذبح

(۴۴۲۲) سوال: دایی‌ای داشتم که تقریبا دو سال قبل یا بیشتر وفات نموده است و دایی‌ای دارم که از او بزرگتر می‌باشد و از من طلب کرده است برای آن دو حج کنم لذا حج کردم و هنگامی که به حج رفتم و در روز رمی جمرات برادرانی که همراهم بودند را گم کردم و در دنبال گشتن آنها خسته شدم و در روز اول ذبح نکردم و در روز دوم ذبح کردم اما در روز اول سرم را تراشیدم، آیا این برای من جایز است یا نه و از جانب آن دو حج کردم؟

جواب:

این نکته‌ای که به آن اشاره کرده‌ای که تز تو طلب کرده‌اند که از جانب آن دو حج کنی اما فقط امکان به جا آوردن یکی از آن دو را داری اما حج کردن از جانب آن دو در نسک واحد جایز نیست چون نسک واحد از هم جدا نمی‌شود و باید برای یک نفر باشد بنابراین از کسی می‌خواهد از جانب مادر یا پدر خود حج به جا آورد جایز نمی‌باشد و باید از جانب پدر خود در یک سالی و از جانب مادر خود در سال دیگر باشد اما به نسبت تأخیر در ذبح به روز دوم و تراشیدن سر در روز اول، اشکالی ندارد و شایسته است که انسان نسک‌های روز عید را به ترتیب انجام دهد: اول رمی جمره‌ی عقبه را انجام دهد سپس قربانی خود را دبح کند و بعد از موی سر خود را بتراشد یا این کوتاه کند اما تراشیدن افضل است سپس به مکه رود و طواف افاضه را به جا آورد و آن طواف حج می‌باشد و اگر حج تمتع را به جا می‌آورد، بین صفا و مروه سعی کند اما اگر حج قران یا افراد را به جا می‌آورد بعد از سعیی که بعد از طواف قدوم به جا می‌آورد دیگر دوباره سعی نمی‌کند اگر که حج او قران یا افراد است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إن لي خالا توفي منذ حوالي سنتين أو أكثر، ولخالي أخ أكبر منه وطلب مني أن أحج لهما، وحججت ولما ذهبت إلى الحج وفي يوم رمي الْجَمَرَاتِ ضعت عن الإخوة الذين معي، وتعبت في البحث عنهم، ولم أذبح في اليوم الأول، وذبحت في اليوم الثاني، وقد حَلَقْتُ رأسي في اليوم الأول، فهل يجوز لي أم لا، وقد حججت عنهما؟

فأجاب رحمه الله تعالى: هذه النقطة التي أشرت إليها وهو قوله: أنه طلب أن يحج عنهما فحج هو يمكن أن يكون حَجَّ عن واحد منهما، أما إذا حَجَّ عنهما جميعا في نُسُكِ واحد فإنه لا يجوز لأن النسك الواحد لا يتبعض، لا بد أن يكون عن شخص واحد، فإذا أراد شخص أن يَحُجَّ عن أمه وأبيه مثلا في سنة واحدة بنُسُكِ واحد فإن ذلك لا يجوز، وإنما يحرم عن أبيه في سَنَةٍ وعن أمه في سنة، وأما بالنسبة لما فعله من تأخير الذبح إلى اليوم الثاني والحلق في اليوم الأول، فإنه لا بأس به، وذلك أن الإنسان يوم العيد ينبغي أن يُرَتِّبَ الأنساك التي تفعل فيه كالتالي: أولا: يبدأ برمي جَمْرَةِ الْعَقَبَةِ، ثم بعد ذلك ينحر هديه، ثم يحلق رأسه، أو يقصره، والحلق أفضل، ثم ينزل إلى مَكَّةَ ويطوف طَوَافَ الْإِفَاضَةِ، وهو طَوَافُ الْحَجِّ، ويسعى بين الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ إن كان متمتعا، أو كان قارنا أو مفردًا، ولم يكن سعى بعد طَوافِ الْقُدُومِ، فإن كان قارنا أو مفردًا وقد سعى بعد طَوَافِ الْقُدُومِ فإنه لا يعيد السعي مرة ثانية.

مطالب مرتبط:

(۴۴۲۶) حکم ترک تقصیر پس از عمره توسط زن به‌ سبب ناآگاهی

وقتی چیزی بر انسان واجب می‌شود و او نیز توانایی آن را ندارد، از او ساقط می‌شود...

ادامه مطلب …

(۴۴۱۳) حکم زن مُحرمی که به دلیل عادت ماهیانه نتوانسته عمره را ادا کند

شما همچنان در احرام می‌باشید و بر شما واجب است که از تمام محظورات احرام دوری کنید و فوری به مکه روید و عمره را به جا آورید و بر انسان واجب است که در سوال کردن از اهل علم تأخیر نکند...

ادامه مطلب …

(۴۴۰۷) حکم نزدیکی با همسر پس از بازگشت از حج بدون انجام طواف افاضه

اگر در این مدتی که با زنش هم‌خوابی کرده است جاهل بوده و حکم آن را نمی‌دانسته است چیزی براو لازم نمی‌شود چون وقتی که او به آن جهل دارد با انجام محظورات چیزی بر او لازم نمی‌شود اما اگر به آن آگاه بوده است پس باید همانطور که اهل هلم گفته‌اند گوسفندی را ذبح کند و بین فقرا تقسیم کند....

ادامه مطلب …

(۴۴۱۹) حکم نیت حج برای کسی که قبل از ادای آن از دنیا رفته است

مردی که عزم حج کرده و آنچه نزدش بوده را فروخته است تا حج را به جا آورد امید داریم که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای او اجر حج کننده را برایش بنوسید زیرا نیت عمل صالح را داشته و آن مقداری از اسباب را که توانسته اتخاذ کرده و کسی که نیت عمل صالحی را داشته باشد و آنچه از اسباب بر او مقدر است را انجام داده است...

ادامه مطلب …

(۴۴۲۳) حکم ترک قربانی و حلق در حج تمتع

قربانی فقط برای کسانی واجب است که حج تمتع را به جا می‌آورند اما کسانی که حج افراد را انجام می‌دهند قربانی برایشان واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۴۱۲) حکم بیرون آمدن از احرام پیش از عمره به دلیل عذر و تأخیر در ادای مناسک

بر تو واجب است که در آینده هنگامی که احرام برای عمره یا حج می‌بندی تا پایان آنها و تحلل در احرام بمانی مگر این که مانع شرعی برایت پیش بیاید که تحلل صورت پذیرد که در این صورت برای تحللت قربانی می‌کنی....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه