دوشنبه 10 ربیع‌الثانی 1448
۳۰ شهریور ۱۴۰۵
21 سپتامبر 2026

(۴۳۰۹) آیا برای زن جایز است که برای رمی جمرات کسی را وکیل بگیرد؟

(۴۳۰۹) سوال: آیا برای زن جایز است که برای رمی جمرات کسی را وکیل بگیرد مخصوصا زمانی که شلوغ می‌باشد؟

جواب:

برای زن و غیر زن جایز نیست که در رمی کسی را وکیل بگیرد زیرا رمی از افعال حج است و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَأَتِمُّوا۟ ٱلۡحَجَّ وَٱلۡعُمۡرَةَ لِلَّهِ} [سوره البقرة: ۱۹۶] : (و حج و عمره را برای الله به اتمام برسانید): و : {طثُمَّ لۡیَقۡضُوا۟ تَفَثَهُمۡ وَلۡیُوفُوا۟ نُذُورَهُم} [سوره الحج: ۲۹] : (سپس، باید آلودگی‌هایشان را بر طرف سازند، و به نذر‌‌های خود وفا کنند): و شلوغی عذر نیست زیرا با تأخیر یا تقدیم رمی در وقت دیگر از شلوغی رهایی یابد اگر که تقدیم آن جایز باشد و برای همین رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به ضعفای خانواده‌اش اجازه داد که شب مزدلفه را به خاطر شلوغی ترک کنند و به منی بروند و رمی جمره‌ی عقبه را به جا آوردند[۱] اما اجازه نداد که کسی به نیابت ایشان رمی کنند و همچنین به شتربان اجازه دادن که روزی را رمی ‌کنند و روزی رمی نکنند[۲] و به آنها اجازه نداد که کسی به نیابت از ایشان رمی کنند و این دلالت می‌دهد که باید خود حج کننده رمی را به جا آورد و همانگونه که ذکر کردم می‌توان با تقدیم اگر برای او صحیح باشد یا با تأخیر از شلوغی رهایی یابد پس تقدیمی که صحیح است رمی جمره‌ی عقبه در روز عید است.

و امکان تأخیر نیز  رمی جمرات در ایام تشریق است اگر که بتواند تا شب به تأخیز بیاندازد و رمی در شب به خاطر هوای مناسب و خنک آن راحت‌تر است و رمی در شب به دلیل عدم وجود دلیل صریح بر منع آن، جایز است.


[۱] رواه مسلم (۱۲۹۵).

[۲] رواه ابو داود (۱۹۷۶).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز للمرأة أن تُوَكَّلَ من يَرْمِي عنها فِي الْجِمَارِ، وخصوصا في الزحام؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لا يجوز للمرأة ولا لغيرها أن تُوَكَّلَ من يَرْمِي عنها، لأن الرمي من أفعال الْحَجّ، وقد قال الله -تبارك وتعالى-: ﴿ وَأَتِمُّوا الْحَجَ والعمرة له ﴾ [البقرة: ١٩٦]، وقال تعالى: ﴿ ثُمَّ لْيَقْضُوا تَفَنَهُمْ وَلْيُوفُوا نذورهُمْ ﴾ [الحج: ٢٩]، وأما الزحام فليس بعذر ، لأنه يمكن التخلص منه بتأخير الرمي إلى وقت آخر، أو بتقديمه إذا كان يجوز تقديمه، ولهذا أَذِنَ النبي صلى الله عليه وسلم للضَّعَفَةِ من أَهْلِهِ أَن يَدْفَعُوا مِنْ مُزْدَلِفَةَ بليل لِيَصِلُوا إلى مِنِّى قبل زَحْمَةِ الناس فيرموا الْجَمْرَةَ جَمْرَةَ الْعَقَبَةِ ولم يأذن لهم أن يُوَكَّلُوا من يرمي عنهم، وكذلك أذن النبي صلى الله عليه وسلم للرُّعَاةِ رعاة الإبل أن يرموا يومًا ويَدَعُوا يوما، ولم يأذن لهم أن يُوَكَّلُوا من يرمي عنهم، وهذا دليل على تأكد الرمي على الحاج بنفسه، وكما ذكرت أن الزحام يمكن تلافيه، أو التخلص منه بتقديمه إن كان . تقديمه، أو يصح بتأخيره فالذي يصح تقديمه، مثلنا به وهو رمي جَمْرَةِ الْعَقَبَةِ يوم العيد.

وأما الذي يمكن تأخيره فرمي الْجَمَرَاتِ في أيام التشريق إذ يمكن أن يؤخر الرمي إلى الليل والرمي في الليل فيه سعة، وفيه لطافة الجو وبرودته، والرمي جائز في الليل لعدم وجود دليل صريح يمنع من الرمي ليلا.

مطالب مرتبط:

(۴۳۵۹) حکم ترک طواف وداع با گمان عدم وجوب آن

بر امثال ایشان هر کدام ذبح فدیه‌ای در مکه و توزیع بین فقرا لازم می‌شود چون که واجبی را ترک کردند.....

ادامه مطلب …

(۴۳۸۹) لطفاً این حدیث را شرح دهید: «عمره‌ی در رمضان به نسبت دیگر ما‌ها برابر با حج است».

انسان هنگامی که در رمضان عمره را به جا آورد اجر برابر با حج کردن را دارد نه این دیگر نیازی به حج کردن نداشته باشد و حج از او ساقط نمی‌شود و عمره‌ی در رمضان فقط اجر آن با حج برابر است...

ادامه مطلب …

(۴۳۶۵) حکم ترک طواف وداع برای زن حائض در پایان مناسک حج

کسی در حیض و نفاس به سر می‌برد بر او طواف وداع واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۳۶۴) حکم ترک طواف وداع به‌ سبب عذر شرعی

کسی که طواف وداع نکرده است حج آن صحیح می‌باشد زیرا طواف وداع جدای از حج است و برای همین نیز برای اهل مکه واجب نیست و اگر از واجبات حج می‌بود برای اهل مکه نیز واجب بود....

ادامه مطلب …

(۴۳۴۲) حكم خروج حاجی از منی به بازار در ایام تشریق

حج‌کننده در روز هشتم به منی می‌رود و در صبح روز نهم بیرون می‌آید سپس صبح روز عید برمی‌گردد اما وجود او در روز هشتم در آن‌جا سنت است و واجب نیست و اما وجود او در روز عید و بعد آن است که شب ماندن شب یازدهم و دوازدهم در منی واجب می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۴۳۶۳) آیا خروج حاجی از مکه در روز ترویه نیاز به طواف وداع دارد؟

طواف وداع بر او لازم نمی‌شود زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از مکه به منی رفتند و سپس به عرفه اما طواف وداع ننمودند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه