چهارشنبه 26 ذیقعده 1447
۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۵
13 می 2026

(۳۵۱۹) حکم قرائت فاتحه برای میت

(۳۵۱۹) سوال: حکم شرع در نظر شما شیخ محمد در مورد قرائت فاتحه برای میت در شب و یا مغرب و یا نماز صبح چیست؟

جواب:

تخصیص قرائت سوره‌ی فاتحه برای میت در هر وقتی که باشد بدعت است و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در مورد آن می‌فرماید: «كل بدعة ضلالة»[۱] یعنی: (هر بدعتی گمراهی است). و از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و هیچ یک از صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم نمی‌شناسم که چنین کاری می‌کردند و یا اثری بر مستحب بودن آن نیز وجود ندارد و بر ما شایسته نیست که کاری را انجام دهیم که سلف صالحمان رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم آن را انجام نداده‌اند در صورتی که بهترین روش، روش ایشان است که از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌خواهیم ما را از اتباع ایشان قرار دهد.

و باید دانسته شود که برای قبول هر عبادتی دو شرط اساسی لازم است:

اول: این خالص برای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد یعنی این که انسان آن را برای نگاه مردم یا این که در صحبت‌های دیگران قرار گیرد یا برای  هرچیزی از امور دنیا که باشد، آن عبادت را انجام دهد.

دوم: این در آن عمل از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم تبعیت کند.

متابعت در عبادت محقق نمی‌گردد مگر این که در شش امور با شرع موافق باشد:

در سبب، جنس، اندازه، صفت، زمان و مکانش و اگر در یکی از این شش امور با شرع مخالفت کند متابعت از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم صورت نگرفته است و آن نه صحیح است و نه مقبول اگر قصد تز آن عبادت باشد در واقع او مبتدع گشته است و آن اصلی در شرع ندارد. 


[۱]  [تخريج آن گذشت]

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حكم الشرع – في نظركم يا شيخ محمد- في قراءة الفاتحة للميت في الليل أو في المغرب أو في صلاة الصبح؟

فأجاب رحمه الله تعالى : تخصيص الفاتحة للقراءة للميت في أي وقت من الأوقات من البدع، وقد ثبت عن النبي صلى الله عليه وسلم أَنه قال: «كُلُّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ». ولا أعلم عن رسول الله صلى الله عليه وسلم ولا عن أحد من الصحابة ولا في أثر استحباب قراءة الفاتحة للأموات فعلى هذا لا ينبغي لنا أن نفعل ما لم يفعله أسلافنا الصالحون، فإن الخير في هديهم، نسأل الله – تعالى – أن يجعلنا من أتباعهم. ولْيُعْلَمْ أن كل عبادة يُشْتَرَط لقبولها شرطان أساسيان:

الشرط الأول: الإخلاص لله عز وجل فيها، بأن لا يحمل الإنسان على فعلها مراءاة الناس أو سماعهم أو شيء من أمور الدنيا.

والثاني: المتابعة لرسول الله صلى الله عليه وسلم.

ولا تتحقق المتابعة إلا إذا كانت العبادة موافقة للشرع في أمور ستة: موافقة للشرع في سببها، وفي جنسها، وفي قدرها وفي صفتها، وفي زمانها، وفي مكانها. فإن خالفت الشرع في واحد من هذه الأمور الستة لم تكن موافقة له، ولم يتحقق بها اتباع الرسول صلى الله عليه وسلم، وحينئذ لا تكون مقبولة ولا صحيحة، بل تكون مُبْتَدَعَةً إذا قصد الإنسان التعبد لله بها ولم يثبت أصلها في الشرع.

مطالب مرتبط:

(۳۵۲۱) حکم گریه، شیون و خاک مالیدن بر خود در عزاداری

این اشتباه خیلی بزرگی است بلکه برای شخص واجب است که به پرودگار بودن الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ راضی باشد و به قضا و قدر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیز راضی باشد و کاری که دلالت بر ناراحتی و عصبانی بودن آن می‌دهد را انجام ندهد ...

ادامه مطلب …

(۳۵۲۵) حکم دریافت فدیه از تعزیه‌کنندگان برای تسلی بازماندگان

این عمل بدعت می‌باشد و در عهد سلف معروف نبوده است....

ادامه مطلب …

(۳۵۳۰) حکم حضور در مراسم چهلم با اعمال نوحه‌خوانی

حضور در آن جایز نیست و برای کسی که دعوت می‌شود واجب است که نصیحتشان کند و بگوید: در مورد خودت و میتت تقوای الهی را رعایت کن و سببی برای نوحه خوانی نباش و در مال و وقتت بهره‌ی درست بجوی و از پروردگارت خوف داشته باش ...

ادامه مطلب …

(۳۵۳۸) حکم اطعام اهل میت توسط همسایگان در سه روز اول

یک بار آن جایز است اما به شرط اینکه اهل میت به نسبت درست کردن غذا، مشغول باشند...

ادامه مطلب …

(۳۵۴۲) حکم قرائت قرآن به مدت یک روز در منزل میت و ذبح در روز وفات

این از بدعت و ضایع کردن مال است و همچنین تجدید غم و اندوه می‌باشد و این از عادت سلف نبوده است...

ادامه مطلب …

(۳۴۹۹) چه زمانی تعزیه گفته می‌شود؟

از زمانی که میت از دنیا می‌رود بازماندگان و مصیبت‌دیدگان تعزیه گفته می‌شوند زیرا از دنیا منتقل شده و رفته است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه