(۵۹۵۲) سوال: حکم شریعت از دیدگاه شما پیرامون خوردن گوشت سوسمار چیست؟ آیا حرام است یا حلال؟ زیرا من برخی از مردم را می‌‌بینم که می‌‌گویند حرام است در حالی که من حکم آن را نمی‌‌دانم؟

جواب:

خوردن گوشت سوسمار حلال است و اشکالی ندارد زیرا از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت شده است. اما مسئله‌‌ای وجود دارد که دوست دارم آن را یاد آور شوم: برخی از مردم برای به دست آوردن سوسمار بسیار بد برخورد می‌‌کنند طوری که آن را بسیار مورد اذیت قرار می‌‌دهند، در صورتی که می‌‌توان بدون این کار به آن دست یافت و مشخص است که اگر برای انسان میسر باشد که به این حیوانات به راحتی برسد، جایز نیست آنچه سخت‌‌تر است را به کار گیرد، به دلیل فرموده‌‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «إذا قتلتم فأحسنوا القتلة، وإذا ذبحتم فأحسنوا الذبحة، ولیحد أحدکم شفرته ولیرح ذبیحته»[۱]: (لذا اگر کشتید با نیکی بکشید  و اگر سر بریدید با نیکی سر ببرید و هر کدام از شما چاقوی خود را تیز کند و حیوان را به راحتی سر ببرد) به عنوان مثال اگر خارج ساختن سوسمار از سوارخش به وسیله‌‌ی آب مقدور باشد، خارج ساختن آن با آتش جایز نیست، زیرا آتش او را بیشتر از آب اذیت می‌‌کند و اگر به وسیله‌‌ی شلیک می‌‌توان آن را شکار نمود به وسیله‌‌ی سنگ و … شکار نمی‌‌شودف زیرا چه بسا سنگ او را بکشد و اگر به وسیله‌‌ی سنگ بمیرد، خوردن آن حرام است، زیرا به وسیله‌‌ی پرتاب سنگ مرده است. مهم اینکه بر انسان واجب است که به سوسمار و دیگر حیواناتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن‌‌ها را مباح کرده به آسان‌‌ترین روش ممکن برسد و جایز نیست در صورتی که مقدور است به راحتی دست پیدا کند، آنچه سخت‌‌تر بوده را به کار گیرد.

[۱] تخریج آن گذشت.