سه‌شنبه 21 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
4 آگوست 2026

(۴۰۲۶) جایگزینی روزه ایام بیض در صورت تقارن با عادت ماهیانه

(۴۰۲۶) سوال: ایام بیض (سیزدهم، چهاردهم و پانزدهم) از هر ماه را روزه می‌گیرم اما این روزها گاهی با عادت ماهیانه همزمان می‌شود. آیا جایز است که سه روز دیگر از همان ماه را به جای آن روزها روزه بگیرم؟

جواب:

روزه‌ گرفتن سه روز از هر ماه، سنت است و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده است: «صوم ثلاثة أيام، صوم الدهر كله»[۱] : (روزه گرفتنِ سه روز از هر ماه، همانند روزه‌ گرفتن یک سال کامل است)؛ اما بهتر است که در ايام بيض (سیزدهم، چهاردهم و پانزدهم) باشد. اگر ممکن نشد و مثلا زن دچار عادت ماهیانه شد، سفر پیش آمد، مهمان به خانه آمد، احساس خستگی کرد یا به بیماری کوچکی مبتلا شد، اگر سه روز دیگر را روزه بگیرد همان پاداش را کسب خواهد کرد؛ عایشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا  می‌گفت: «كان النَّبِيّ صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم يصوم من كل شهر ثلاثة أيام ولم یکن يبالي من أي أيام الشهر يصوم»[۲] : (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم سه روز از هر ماه را روزه می‌گرفت و برایش مهم نبود که چه روزهایی از ماه را روزه می‌گیرد).

در نتیجه دست انسان در این مسئله باز است. روزه‌ گرفتن سه روز از ماه، سنت است و تفاوتی ندارد که در اول، وسط یا آخر ماه باشد اما در ایام بیض بهتر است. اگر بنا بر عذر یا نیاز، در این سه روز میسر نشد، امیدواریم که الله جَلَّ‌جَلَالُهُ پاداش آن ‌را برای کسی‌ که عادت داشته آن روزها را روزه بگیرد اما به سبب عذر روزه نگرفته، ثبت نماید.


۱-تخریج آن گذشت.

۲- تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: أصوم الأيام البيض من كل شهر: ثلاثة عشر وأربعة عشر وخمسة عشر، ولكن أحيانًا يصادف وجود الدورة الشهرية، فهل يجوز لي أن أصوم ثلاثة أيام بدلًا منها من الشهر نفسه؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: صيام ثلاثة أيام من كل شهر سُنَّة، وقد قال النبيُّ : صَوْمُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ صَوْمُ الدَّهْرِ كُلِّهِ».

ولكن الأفضل أن تكون في الأيام البيض: ثلاثة عشر وأربعة عشر وخمسة عشر، فإن لم يمكن بأن كانت الأنثى عليها العادة، أو حصل سفر، أو جاء ضيف، أو حصل ملل، أو مرض يسير أو ما أشبه ذلك، فإنه يحصل الأجر لمن صام في غير هذه الأيام الثلاثة، قالت عائشة رضي الله عنها: «كَانَ النبي صلى الله عليه وسلم يَصُومُ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ، وَلَمْ يَكُنْ يُبَايِي مِنْ أَيِّ أَيَّامِ الشَّهْرِ يَصُومُ». فالأمر في هذا واسع فصيام ثلاثة أيام من كل شهر سنة، سواء في أول الشهر، أم وسطه، أم آخره، لكن كونها في الأيام الثلاثة أيام البيض أفضل وإذا تخلف ذلك لعذر أو حاجة فإننا نرجو أن يكتب الله تعالى الأجر لمن كان من عادته أن يصومها، ولكن تركها لعذر.

مطالب مرتبط:

(۳۹۹۳) حکم روزه‌ی شش روز از شوال در ماه بیست و نه روزه

اگر ماه در تقویم بیست و نه روز باشد و ماه قبلی سی روز کامل شده باشد، اصل بر باقی بودن ماه دوم و سی روز بودنش است....

ادامه مطلب …

(۴۰۱۶) آیا روزه گرفتن روزه‌ جمعه به تنهایی برای قضای روزه‌ی واجب، جایز است؟

رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از روزه‌ گرفتن روز جمعه به تنهایی نهى نموده است....

ادامه مطلب …

(۳۹۶۶) حکم عبادت نفل و رضایت همسر

اگر شوهرش حضور دارد، جایز نیست که بدون اجازه‌‌ی شوهرش روزه بگیرد همان طور که در سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است....

ادامه مطلب …

(۳۹۷۹) حکم قضا کردن روزه‌ی تاسوعا

قضای آن ‌را انجام نده زیرا این، یک روز معين و مخصوص است که اگر وقتش بگذرد، سنت بودنش به پایان می‌رسد.....

ادامه مطلب …

(۴۰۲۳) حکم روزه گرفتن روز شنبه در روزه‌ی یک روز در میان (روزه داود)

بله، اگر انسان چنین عادت دارد که یک روز را روزه می‌گیرد و یک روز را روزه نمی‌گیرد، جایز است که روز جمعه، شنبه، یک‌شنبه یا دیگر روزهای هفته را به تنهایی روزه بگیرد...

ادامه مطلب …

(۴۰۰۳) حكم روزه‌ گرفتن روز عرفه به نیت قضای روزه‌ی واجب چیست؟

اگر کسی روزه‌ی قضای رمضان بر عهده داشته باشد و روز عرفه را به نیت قضای آن روز از رمضان روزه بگیرد نیز ایرادی ندارد و امیدوارم که پاداش روزه‌ی قضا و پاداش روزه‌ی عرفه را کسب کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه