سه‌شنبه 15 شعبان 1447
۱۴ بهمن ۱۴۰۴
3 فوریه 2026

(۳۷۶۳) آیا افشای رباخواری همسایه برای دیگران جایز است؟

(۳۷۶۳) سوال: همسایه‌ام ربا گرفته و معاملات ربوی انجام می‌دهد و سود زیادی می‌برد. او هر هفته به همسایگان صدقه می‌دهد. آیا به همسایگان خبر دهم که وی رباخوار است؟

جواب:

لازم نیست که به آنان خبر دهی که او رباخوار است مگر این که تو با همسایگانت اتفاق نموده تا او را نصیحت کنید چه بسا که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ او را هدایت کند؛ اما در غیر این صورت، لازم نیست به آنان خبر دهی که وی رباخوار است؛ چون صدقه‌ی او به شما، برای شما مباح است. صدقه امری جدا از ربا و جایز است و ربای او به زیان خودش می‌باشد. به همین خاطر است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از غذای یهود می‌خورد؛ چنان که در روایت آمده است: «فأهدت إليه امرأة عام خيبر شاةً وأكل منها»[۱] : (در سال غزوه‌ی خیبر، زنی برایش گوشت گوسفند هدیه آورد و ایشان از آن گوشت، خورد). همچنین روایت شده است که: «دعاه يهوديٌ في المدينة إلى خبز شعير وإهالة سنخة»[۲] : (یک یهودی در مدینه، ایشان صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را به خوردن نان جو و خورشت دُنبه دعوت کرد).


۱- سنن ابو داود: كتاب الديات، باب فيمن سقى رجلا سما أو أطعمه فمات أيقاد منه، رقم (٤٥١٢). آلبانی این حدیث را صحیح دانسته است و لفظ حدیث چنین است: «… فأهدت له يهودية بخيبر شاة مصلية سمتها …» تا آخر حدیث.

۲- مسند أحمد (۳) ۲۱۰ ، رقم ١٣٢٢٤). آلبانی این حدیث را صحیح دانسته است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: جاري يتعامل بالرِّبَا ويَربَح كثيرًا، ويتصدق على الجيران في كل أسبوع، هل أخبر الجيران بأنه مُرَابٍ؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لا يلزمك أن تخبرهم بأنه مُرَابٍ إلا إذا كنت تريد أن تتفق أنت والجيران على نصيحته لعل الله يهديه، وأما فيما سوى ذلك فلا يلزمك أن تخبرهم بأنه يتعاطى بالربا؛ لأن صدقته عليكم مُباحَة بالنسبة لكم، الصدقة مُجرَّدة عن الربا فتكون جائزة، ورباه على نفسه، ولهذا كان النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- يأكل من طعام اليهود، «فَأَهْدَتْ إليه امرأة عام خيبر شاة وأكل منها»، ودعاه يهودي في المدينة إلى خُبْزِ شعير وإهَالَةٍ سَنِخَة».

مطالب مرتبط:

(۳۷۲۲) حکم پرداخت صدقات به گدایان

گدایان و تکدّی‌گران که نزد مردم می‌روند و از آن‌ها درخواست پول می‌کنند، از دو حالت خارج نیستند:...

ادامه مطلب …

(۳۷۳۶) حکم پرداخت‌ زکات به خانواده

زکاتی که به مادرت داده‌ای پذیرفته نیست زیرا پرداخت نفقه‌‌ی او بر تو واجب است. زکاتی که به خواهرانت داده‌ای، اگر نفقه‌ی آنان نیز بر تو واجب است، آن زکات پذیرفته نیست...

ادامه مطلب …

(۳۷۱۹) پرداخت زکات به همسر

پرداخت زکات به همسرش با این نیت، درست نیست و بر وی واجب است که زکاتش را دوباره بپردازد....

ادامه مطلب …

(۳۷۲۹) آیا دادن زکات به خویشاوندان جایز است؟

پرداخت زکات به خویشاوندان اگر از اهل زکات باشند، بهتر از پرداخت آن به دیگران است زیرا با پرداخت آن به خویشاوندان، صدقه و همچنین صله‌ی رحم خواهد بود....

ادامه مطلب …

(۳۷۲۵) اگر مبلغی از تأمین اجتماعی نزد گیرنده بماند و یک سال بر آن سپری شود، آیا زكات دارد؟

بله، اگر یک سال بر آن بگذرد و نزد گیرنده و مشتری باشد، زکاتش واجب است

ادامه مطلب …

(۳۷۲۱) آیا صدقه دادن به خدمتکار خانه از زکات، جایز است؟

اگر حقوقی که می‌گیرد برای خودش و خانواده‌اش کافی باشد، جایز نیست چیزی از زکات به او داده شود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه