شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۳۷۱۱) پرداخت زکات فطر با پول بهتر است یا طعام؟

(۳۷۱۱) سوال: اگر در روستای کوچکی باشم که فقرا و نیازمندان در آن وجود نداشته باشند، آیا می‌توانم (برای پرداخت زکات) به روستای دیگری بروم که نیازمند داشته باشد؟ پرداخت زکات با پول بهتر است یا طعام؟

جواب:

اگر در محل زندگی‌تان فقرا وجود نداشته باشند، زکات ‌را به نزدیک‌ترین سرزمینی که در آن فقرا وجود دارند بفرستید و این کار، ایرادی ندارد. همچنین درباره‌ی پرداخت زکات پرسیدی که به صورت پول یا خوراک باشد؛ اگر منظورت از زکات، زکات فطر است (همان یک صاع طعام که در پایان رمضان و هنگام فطر از آن داده می‌شود) باید گفت که پرداخت پول، پذیرفته نیست و باید خوراک داده شود؛ به دلیل حدیث ابو سعيد خدری رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ که می‌گفت: «كنا نخرجها (یقصد صدقة الفطر) على عهد النبی صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم صاعاً من طعام»[۱] : (زکات فطر را در زمان رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به صورت طعام، پرداخت می‌نمودیم). ابن عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا نیز می‌گفت: «فرض رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زكاة الفطر صاعاً من تمرٍ أو صاعاً من شعير»[۲] : (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زکات فطر را یک صاع خرما یا یک صاع جو فرض نمود) تا آخر حدیث؛ چنان‌چه در حدیث ابو سعید رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ آمده است در آن زمان از جو به عنوان غذا استفاده می‌شده است لذا جایز نیست که زکات را با چیزی جز طعام که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم تعیین نموده است، بپردازی.


۱-تخریج آن گذشت.

۲- تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا كنت في قرية صغيرة ولا يوجد فيها فقراء أو مساكين، هل لي أن أذهب إلى قرية أخرى يوجد فيها فقراء؟ وما الأفضل: هل تُدفَع فلوسًا أم طعامًا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: إذا لم يكن في بلدك فقراء فإنك تنقلها إلى أقرب البلاد التي فيها الفقراء، وهذا لا بأس به. وكونك تسأل هل توزعها طعاما أو دراهم؟ إن كنت تعني بذلك زكاة الفطر – وهو الصاع الذي يُدفع عند الفطر من رمضان – فإنه لا يُجزئ عنه الدراهم، بل لا بد أن يكون طعاما؛ لحديث أبي سعيد الخدري رضي الله عنه: «كنا نخرجها – يَقْصِد صَدَقة الفطر على عهد النبي صلى الله عليه وسلم صاعا من طعام». وقال ابن عمر رضي الله عنهما: «فرض رسول الله صلى الله عليه وسلم صدقة الفطر صاعا من تمر أو صاعا من شعير» إلى آخر الحديث، وكان الشعير يومئذ طعاما لهم كما في حديث أبي سعيد رضي الله عنه. وعلى هذا فلا يجوز لك أن تَدْفَع صدقة الفطر إلا من الطعام الذي عينه رسول الله صلى الله عليه وسلم.

مطالب مرتبط:

(۳۶۹۷) حکم زکات مال امانتی که با اجازه مالک با مال امانت‌دار مخلوط شده است

زكاتش با صاحب آن مال است و بر شما نیست؛ زیرا شما مالک مال نیستید مگر این که اجازه‌ دهد آن مال را به عنوان قرض بردارید.....

ادامه مطلب …

(۲۷۰۳) تأملی بر اخلاق دریافت زکات

بله، در این زمینه گناه‌کار هستی زیرا واجب است که حقیقت را بگویی و ایراد و زیانی ندارد که انسان، وضعیت خویش را بیان کند؛...

ادامه مطلب …

(۳۶۹۶) حکم پرداخت زکات زن توسط شوهرش

اگر شوهرش به جای او پرداخت نمود، جای قدردانی دارد و زکات از زن پذیرفته است اما اگر شوهرش پرداخت نکرد، چنان‌چه زن پول داشته باشد باید زکات طلایش را بپردازد....

ادامه مطلب …

(۳۶۸۳) پرداخت زکات معوقه و نحوه محاسبه آن

اگر مبلغ نقدی دارید که چند سال است زکاتش را نپرداخته‌اید، به خاطر تأخیر در پرداخت زکات، مرتکب گناه شده‌اید؛ زیرا بر مسلمان واجب است زکاتش را به طور فوری بپردازد....

ادامه مطلب …

(۳۷۰۵) زکات فطر و زکات اموال: تفاوت‌ها و احکام مربوطه

زکات چهارپایان (گاو، گوسفند و شتر) اگر یک سال کامل یا بیشتر سال را در چراگاه چریده باشد و برای تجارت نباشد، زكات غلات و میوه‌ها را باید از ذات آن‌ چهارپایان، غلات و میوه‌ها پرداخت....

ادامه مطلب …

(۳۶۸۲) آیا پرداخت زكات مال در هر ماهی از ماه‌های سال، جایز است؟

زکات حتما نباید در ماه رمضان پرداخت شود بلکه فرد باید زمانی زکات مالش را بپردازد که یک سال کامل بر آن بگذرد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه