جمعه 18 شعبان 1447
۱۷ بهمن ۱۴۰۴
6 فوریه 2026

(۳۷۱۱) پرداخت زکات فطر با پول بهتر است یا طعام؟

(۳۷۱۱) سوال: اگر در روستای کوچکی باشم که فقرا و نیازمندان در آن وجود نداشته باشند، آیا می‌توانم (برای پرداخت زکات) به روستای دیگری بروم که نیازمند داشته باشد؟ پرداخت زکات با پول بهتر است یا طعام؟

جواب:

اگر در محل زندگی‌تان فقرا وجود نداشته باشند، زکات ‌را به نزدیک‌ترین سرزمینی که در آن فقرا وجود دارند بفرستید و این کار، ایرادی ندارد. همچنین درباره‌ی پرداخت زکات پرسیدی که به صورت پول یا خوراک باشد؛ اگر منظورت از زکات، زکات فطر است (همان یک صاع طعام که در پایان رمضان و هنگام فطر از آن داده می‌شود) باید گفت که پرداخت پول، پذیرفته نیست و باید خوراک داده شود؛ به دلیل حدیث ابو سعيد خدری رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ که می‌گفت: «كنا نخرجها (یقصد صدقة الفطر) على عهد النبی صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم صاعاً من طعام»[۱] : (زکات فطر را در زمان رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به صورت طعام، پرداخت می‌نمودیم). ابن عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا نیز می‌گفت: «فرض رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زكاة الفطر صاعاً من تمرٍ أو صاعاً من شعير»[۲] : (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زکات فطر را یک صاع خرما یا یک صاع جو فرض نمود) تا آخر حدیث؛ چنان‌چه در حدیث ابو سعید رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ آمده است در آن زمان از جو به عنوان غذا استفاده می‌شده است لذا جایز نیست که زکات را با چیزی جز طعام که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم تعیین نموده است، بپردازی.


۱-تخریج آن گذشت.

۲- تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا كنت في قرية صغيرة ولا يوجد فيها فقراء أو مساكين، هل لي أن أذهب إلى قرية أخرى يوجد فيها فقراء؟ وما الأفضل: هل تُدفَع فلوسًا أم طعامًا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: إذا لم يكن في بلدك فقراء فإنك تنقلها إلى أقرب البلاد التي فيها الفقراء، وهذا لا بأس به. وكونك تسأل هل توزعها طعاما أو دراهم؟ إن كنت تعني بذلك زكاة الفطر – وهو الصاع الذي يُدفع عند الفطر من رمضان – فإنه لا يُجزئ عنه الدراهم، بل لا بد أن يكون طعاما؛ لحديث أبي سعيد الخدري رضي الله عنه: «كنا نخرجها – يَقْصِد صَدَقة الفطر على عهد النبي صلى الله عليه وسلم صاعا من طعام». وقال ابن عمر رضي الله عنهما: «فرض رسول الله صلى الله عليه وسلم صدقة الفطر صاعا من تمر أو صاعا من شعير» إلى آخر الحديث، وكان الشعير يومئذ طعاما لهم كما في حديث أبي سعيد رضي الله عنه. وعلى هذا فلا يجوز لك أن تَدْفَع صدقة الفطر إلا من الطعام الذي عينه رسول الله صلى الله عليه وسلم.

مطالب مرتبط:

(۳۶۹۱) حکم پرداخت زکات بر مبلغ دریافت‌شده برای خرید خانه برای خانواده تحت سرپرستی

پرداخت زکات این مبلغ، واجب است؛ زیرا این پول، مال خیّرین و نیکوکاران یا پول یتیمان و مادرشان می‌باشد....

ادامه مطلب …

(۳۶۹۹) حکم دریافت گوشت قربانی نیازمندان توسط افراد غیر مستحق

اگر این شخص ثروتمند به صراحت گفته است که این مال صدقه‌ برای نیازمندان است، جایز نیست که شخص بی‌نیاز از آن بگیرد و استفاده کند....

ادامه مطلب …

(۳۶۹۵) پرداخت زکات پول قرضی توسط بدهکار بدون اجازه طلبکار

هر کس زكات را به جای شخص دیگری بپردازد که به او وکالت نداده است، پذیرفته نمی‌شود؛ زیرا نیت در زکات، باید انجام شود و مانند ادای قرض نیست....

ادامه مطلب …

(۲۷۰۴) شراکت و زکات

بله، این معامله صحیح است و بنا بر اجماع علما، جایز می‌باشد. این نوع کسب درآمد را مضاربه می‌نامند زیرا برای هر دو طرف، منفعت دارد....

ادامه مطلب …

(۳۶۹۴) حکم دادن وکالت به شخص دیگر برای پرداخت زکات

اگر کسی را برای پرداخت زکاتش وکیل کند، واضح است که موكّل هنگام تحویل مبلغ زکات، نیت می‌کند که این مبلغ، زکات او است و همین نیت، کافی می‌باشد‌ اما وکیل هنگام پرداخت زکات، باید نیت کند که این مبلغ، زکات فلانی است که مرا وکیل خود قرار داده است....

ادامه مطلب …

(۳۶۹۶) حکم پرداخت زکات زن توسط شوهرش

اگر شوهرش به جای او پرداخت نمود، جای قدردانی دارد و زکات از زن پذیرفته است اما اگر شوهرش پرداخت نکرد، چنان‌چه زن پول داشته باشد باید زکات طلایش را بپردازد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه