سه‌شنبه 21 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
4 آگوست 2026

(۳۶۹۵) پرداخت زکات پول قرضی توسط بدهکار بدون اجازه طلبکار

(۳۶۹۵) سوال: آیا اگر بدهکار، خودش زکات پول قرضی که نزد او است را بدون اجازه‌ی طلبکار ‌بپردازد؛ همین زکات از طلبکار پذیرفته است یا طلبکار باید دوباره زکات بپردازد؟

جواب:

هر کس زكات را به جای شخص دیگری بپردازد که به او وکالت نداده است، پذیرفته نمی‌شود؛ زیرا نیت در زکات، باید انجام شود و مانند ادای قرض نیست. اگر قرض شخص دیگری را بدون اجازه‌اش بپردازید و نیت کنید که به او برگردید، می‌توانید برای دریافت پول خود به او رجوع کنید؛ اما اگر زکات را به جای شخص دیگری بدون وکالت و اجازه‌ی وی پرداخت کنید، درست نیست؛ زیرا زکات، عبادت است و به نیت کسی که بر او واجب شده است نیاز دارد. اگر وی شما را وکیل پرداخت زکاتش نکرده باشد، زکاتش را بدون این که وی نیت کند، پرداخته‌اید که در این صورت درست نیست؛ زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «إنما الأعمال بالنيات وإنما لكل امرئ ما نوى»[۱]: (اعمال به نیت‌ها بستگی دارد و هر کسی فقط آن چیزی را دارد که آن را نیت کرده باشد).


۱-تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا كان المدين أخرج الزكاة عن الدين الذي بدون إذن صاحبه، وأخرجها ليس عن نفسه ولكن عن صاحب الدين، فهل تُجزئ عن صاحب الدين، أو يَلْزَمه إخراجها مرة أخرى؟

فأجاب رحمه الله تعالى: كُلُّ من أخرج زكاة عن شخص لم يُوَكَّله فإنها لا تُجزئه عنه؛ لأن الزكاة لا بد فيها من النية، وليست كقضاء الدين، قضاء الدَّيْن إِذا قَضَيْت دَيْنًا عن شخص بدون إذنه ونويت الرجوع عليه ترجع عليه، أما الزكاة فإنها لا تصح إذا أخرجتها عن شخص بدون توكيله، وذلك لأن الزكاة عبادة تحتاج إلى نيّة لمن هي عليه، وإذا لم يُوَكَّلْك فإنك تكون قد أخرجتها عنه بدون نية منه، وحينئذ لا تصح؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «إنما الأعمال بالنيات، وإنما لكل امرئ ما نوى».

مطالب مرتبط:

(۳۷۰۵) زکات فطر و زکات اموال: تفاوت‌ها و احکام مربوطه

زکات چهارپایان (گاو، گوسفند و شتر) اگر یک سال کامل یا بیشتر سال را در چراگاه چریده باشد و برای تجارت نباشد، زكات غلات و میوه‌ها را باید از ذات آن‌ چهارپایان، غلات و میوه‌ها پرداخت....

ادامه مطلب …

(۳۶۹۳) آیا پرداخت زکات به صورت هديه یا کمک با نیت زکات، صحیح است؟

اگر زکات را با عنوان هديه پرداختید و شخص گیرنده، چیزی جز هديه از آن نفهمید، پذیرفته نمی‌باشد زیرا جایز نیست که کسی زکات را به عنوان هدیه بدهد...

ادامه مطلب …

(۳۶۹۴) حکم دادن وکالت به شخص دیگر برای پرداخت زکات

اگر کسی را برای پرداخت زکاتش وکیل کند، واضح است که موكّل هنگام تحویل مبلغ زکات، نیت می‌کند که این مبلغ، زکات او است و همین نیت، کافی می‌باشد‌ اما وکیل هنگام پرداخت زکات، باید نیت کند که این مبلغ، زکات فلانی است که مرا وکیل خود قرار داده است....

ادامه مطلب …

(۳۶۹۰) حکم پرداخت زکات مال امانت‌گذاشته شده برای شخص یتیم

هرگاه يتيم به بلوغ عقلی برسد، سرپرستی و ولایت ولیّ او تمام می‌شود زیرا خودش مستقل می‌گردد؛ لذا واجب است اموالش به او برگردانده شود....

ادامه مطلب …

(۳۶۹۸) حکم پرداخت زکات فطر به فقیه

اگر آن فقيه، امانت‌دار است و زکات را به نیازمندان که مستحق آن هستند می‌دهد، ایرادی ندارد که مردم زکاتشان را یک یا دو روز پیش از عید به او تحویل بدهند تا او این زکات فطر را قبل از نماز عید به نیازمندان برساند....

ادامه مطلب …

(۳۶۹۶) حکم پرداخت زکات زن توسط شوهرش

اگر شوهرش به جای او پرداخت نمود، جای قدردانی دارد و زکات از زن پذیرفته است اما اگر شوهرش پرداخت نکرد، چنان‌چه زن پول داشته باشد باید زکات طلایش را بپردازد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه