شنبه 15 ذیقعده 1447
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵
2 می 2026

(۳۷۱۱) پرداخت زکات فطر با پول بهتر است یا طعام؟

(۳۷۱۱) سوال: اگر در روستای کوچکی باشم که فقرا و نیازمندان در آن وجود نداشته باشند، آیا می‌توانم (برای پرداخت زکات) به روستای دیگری بروم که نیازمند داشته باشد؟ پرداخت زکات با پول بهتر است یا طعام؟

جواب:

اگر در محل زندگی‌تان فقرا وجود نداشته باشند، زکات ‌را به نزدیک‌ترین سرزمینی که در آن فقرا وجود دارند بفرستید و این کار، ایرادی ندارد. همچنین درباره‌ی پرداخت زکات پرسیدی که به صورت پول یا خوراک باشد؛ اگر منظورت از زکات، زکات فطر است (همان یک صاع طعام که در پایان رمضان و هنگام فطر از آن داده می‌شود) باید گفت که پرداخت پول، پذیرفته نیست و باید خوراک داده شود؛ به دلیل حدیث ابو سعيد خدری رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ که می‌گفت: «كنا نخرجها (یقصد صدقة الفطر) على عهد النبی صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم صاعاً من طعام»[۱] : (زکات فطر را در زمان رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به صورت طعام، پرداخت می‌نمودیم). ابن عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا نیز می‌گفت: «فرض رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زكاة الفطر صاعاً من تمرٍ أو صاعاً من شعير»[۲] : (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زکات فطر را یک صاع خرما یا یک صاع جو فرض نمود) تا آخر حدیث؛ چنان‌چه در حدیث ابو سعید رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ آمده است در آن زمان از جو به عنوان غذا استفاده می‌شده است لذا جایز نیست که زکات را با چیزی جز طعام که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم تعیین نموده است، بپردازی.


۱-تخریج آن گذشت.

۲- تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا كنت في قرية صغيرة ولا يوجد فيها فقراء أو مساكين، هل لي أن أذهب إلى قرية أخرى يوجد فيها فقراء؟ وما الأفضل: هل تُدفَع فلوسًا أم طعامًا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: إذا لم يكن في بلدك فقراء فإنك تنقلها إلى أقرب البلاد التي فيها الفقراء، وهذا لا بأس به. وكونك تسأل هل توزعها طعاما أو دراهم؟ إن كنت تعني بذلك زكاة الفطر – وهو الصاع الذي يُدفع عند الفطر من رمضان – فإنه لا يُجزئ عنه الدراهم، بل لا بد أن يكون طعاما؛ لحديث أبي سعيد الخدري رضي الله عنه: «كنا نخرجها – يَقْصِد صَدَقة الفطر على عهد النبي صلى الله عليه وسلم صاعا من طعام». وقال ابن عمر رضي الله عنهما: «فرض رسول الله صلى الله عليه وسلم صدقة الفطر صاعا من تمر أو صاعا من شعير» إلى آخر الحديث، وكان الشعير يومئذ طعاما لهم كما في حديث أبي سعيد رضي الله عنه. وعلى هذا فلا يجوز لك أن تَدْفَع صدقة الفطر إلا من الطعام الذي عينه رسول الله صلى الله عليه وسلم.

مطالب مرتبط:

(۳۷۰۵) زکات فطر و زکات اموال: تفاوت‌ها و احکام مربوطه

زکات چهارپایان (گاو، گوسفند و شتر) اگر یک سال کامل یا بیشتر سال را در چراگاه چریده باشد و برای تجارت نباشد، زكات غلات و میوه‌ها را باید از ذات آن‌ چهارپایان، غلات و میوه‌ها پرداخت....

ادامه مطلب …

(۲۷۰۳) تأملی بر اخلاق دریافت زکات

بله، در این زمینه گناه‌کار هستی زیرا واجب است که حقیقت را بگویی و ایراد و زیانی ندارد که انسان، وضعیت خویش را بیان کند؛...

ادامه مطلب …

(۳۶۸۴) حکم تأخیر در پرداخت زکات مال تا بازگشت به وطن

پرداخت زکات، واجب است به طور فوری انجام شود اما اگر با پرداخت فوری آن دچار ضرر و آسیب می‌شود، ایرادی ندارد که آن ‌را به تأخیر بیاندازد تا به سرزمین خویش بازگردد...

ادامه مطلب …

(۳۶۸۷) حکم پرداخت زكات قبل از موعد آن

پرداخت زکات قبل از وجوب آن، جایز است؛ البته به شرطی که برای مال موجود باشد یعنی مالی که در اختیار دارد، به حدّ نصاب رسیده باشد....

ادامه مطلب …

(۳۷۰۷) حکم انتقال زکات از کشوری به کشور دیگر

هتر است زکات در همان جایی پرداخت شود که مال در آن‌ جا قرار دارد زیرا نیازمندان آن سرزمین، به آن چشم دارند.....

ادامه مطلب …

(۳۷۰۰) حکم پرداخت زکات به مؤسسات خیریه

اگر مسئولان این شعبه‌ی انجمن خیریه از نظر دینی و علمی قابل اطمینان هستند، ایرادی ندارد که زكات مال خود را به آنان بدهی و اعلام کنی که این مبلغ، زکات است تا در موارد زکات، مصرف نمایند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه