جمعه 3 صفر 1448
۲۵ تیر ۱۴۰۵
17 جولای 2026

(۲۱۷۲) حکم نماز بیمار ناتوان از قرائت کامل

(۲۱۷۲) سوال: مادرم به بیماری فشار خون بالا مبتلا است که به این خاطر نصف بدنش فلج شده است به صورتی که اعضای سمت راستش را نمی‌تواند حرکت دهد و حافظه‌اش نیز کم شده است و بعضی از آیات قرآن و همچنین فاتحه و بعضی از اذکار نماز را فراموش کرده است و حرف زدن برایش سنگین است تا جایی که نمی‌تواند یک را بگوید مگر بعد از تلاش زیاد. سوالم این است که حکم نماز مادرم چیست اگر که بعضی از آیات یا فاتحه و اذکار واجب نماز را از آنکه تلاش کند ولی نتواند بخواند؟

جواب:

اگر که نمی‌تواند مگر این پس معذور است زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {فَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ مَا ٱسۡتَطَعۡتُمۡ} [سوره التغابن: ۱۶] (پس تا (جایی که) می‌توانید از الله بترسید) و: {لَا یُكَلِّفُ ٱللَّهُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَاۚ} [سوره البقرة: ۲۸۶] (الله هیچ کس را جز به‌اندازه توانش تکلیف نمی‌کند) ولی نهایت تلاش خود را به اندازه‌ی توانش برای خواندن فاتحه و اذکار واجب بکند اگرچه یک نفر نزدش باشد که بیادش آورد. اما چیزهای مستحب: مانند قرائت بیش‌تر از فاتحه و بیش‌تر از سبحان ربی الأعلی در سجده و سبحان ربی العظیم در رکوع و مانند آن اشکالی در ترک کردن آن نمی‌باشد

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أصيبت والدتي بارتفاع في ضغط الدم، فنتج عن ذلك شلل نصفي، بحيث إنها لا تستطيع أن تحرك أعضاءها اليمنى، وضعفت ذاكرتها فأصبحت تنسى بعض الآيات القرآنية، وكذلك الفاتحة، وكذلك بعض الأذكار التي تقال في الصلاة، وثَقُلَ لسانها عن الكلام بحيث إنها لا تستطيع التفوه بالكلمة إلا بعد جهد كبير. فالسؤال: ما حكم صلاة والدتي إن تركت بعض الآيات أو الفاتحة أو بعض الأذكار الواجبة في الصلاة، بعد اجتهادها؟

فأجاب رحمه الله تعالى : أقول: إذا كانت لا تستطيع إلا هذا فهي معذورة، لقول الله تعالى: ﴿ فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ ﴾ [التغابن: ١٦]، وقوله تعالى: ﴿ لا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا ﴾ [البقرة: ٢٨٦] لكن لتحرص غاية الحرص على أن تأتي بالفاتحة والأذكار الواجبة بقدر المستطاع، ولو أن يكون عندها أحد يذكرها. أما الشيء المستحب كقراءة ما زاد على الفاتحة، وقراءة ما زاد على سبحان ربي الأعلى في السجود، وسبحان ربي العظيم في الركوع، وما أشبه ذلك فلا بأس بتركه.

مطالب مرتبط:

(۲۱۷۳) حکم نماز فرد ناشنوا

نمازش صحیح است، از الله برای او و خود قبولی را می‌خواهیم....

ادامه مطلب …

(۲۱۵۹) مأموم هنگام قرائت امام، فاتحه را بخواند یا سکوت کند؟

این مسئله یعنی قرائت مأموم پشت امام اهل در آن اختلاف کرده‌اند و راجح در نزد من و آنچه شافعی و جماعتی از علما می‌گویند این است که فاتحه را مأموم باید در نمازهای جهری و سری بخوانن ...

ادامه مطلب …

(۲۱۶۲) حکم قرائت کردن فاتحه برای مأموم

صحیح این است که قرائت فاتحه برای مأموم واجب است....

ادامه مطلب …

(۲۱۶۵) حکم شک در قرائت فاتحه مأموم و تأثیر آن بر صحت نماز

شک‌های بسیار واجب است که ترک شود و به آن توجهی نشود زیرا که انسان به وسواس می‌افتد و شیطان نیز در به شک انداختنش کوتاهی نمی‌کند بلکه ر امور دیگر نیز او را به شک می‌اندازد...

ادامه مطلب …

(۲۱۸۲) حکم بلند گفتن «آمین»

جهر گفتن آمین افضل است همانطور که از صحابه پشت سر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ذکر شده است...

ادامه مطلب …

(۲۱۸۰) حکم قرائت سوره فاتحه توسط مأموم پس از آمین در جماعت

فاتحه بعد از آن که مأمومین همراه امام آمین گفتند، خوانده می‌شود

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه